ten geleide

Op verzoek van de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren heeft de redactie zich gebogen over de vraag welke artikelen naar haar opvatting representatief, belangrijk, baanbrekend, ‘klassiek’ dan wel geruchtmakend geacht mogen worden voor het jeugdliteratuuronderzoek in het algemeen of voor een deelgebied daarvan. Uit de lijstjes van elk redactielid afzonderlijk is een groslijst samengesteld, die aanvankelijk meer dan de beoogde honderd titels bevatte. Uit die lijst is een definitieve selectie gemaakt. Bij het maken van deze selectie hanteerde de redactie verschillende criteria. Allereerst wilde zij zoveel mogelijk een soort ‘state of the art’ geven, waarin recent ontwikkelde aandachtsgebieden en nieuwe methodologische benaderingen in zo groot mogelijke verscheidenheid aan bod konden komen. Toch is bij de selectie vooral aandacht - het een hoeft het ander overigens niet uit te sluiten - gegeven aan de representativiteit. Een criterium dat, zo dient onmiddellijk te worden toegegeven, ook in het jeugdliteraire onderzoek maar een zeer beperkte houdbaarheid heeft, maar daardoor nog niet meteen betekenisloos wordt. Die representativiteit hield voor de redactie in elk geval in, dat de methodische en inhoudelijke diversiteit in de vakbeoefening zichtbaar zou moeten worden, dat alle vooraanstaande vakgenoten vertegenwoordigd dienden te zijn, dat er recht gedaan zou worden aan de interdisciplinaire (pedagogische, sociologische, literatuurwetenschappelijke) en cultuurhistorische benaderingswijze, die het vak heden ten dage kenmerkt. De belangrijkste jeugdliteraire auteurs (van Kleine gedigten voor kinderen van Hieronymus van Alphen tot Een zomerzotheid van Cissy van Marxveldt) zouden in de artikelen uitgebreid aan bod moeten komen. Ook is meegewogen of het beschikbaar stellen op internet in een duidelijke behoefte zou kunnen voorzien, wat neerkomt op de vraag of het gaat om veel geraadpleegde en veel geciteerde literatuur. Tenslotte zouden diverse groepen gebruikers (en zeker ook zij, die geïntroduceerd willen worden in het vakgebied) er veel van hun gading moeten kunnen vinden, gegeven ook de diversiteit in het jeugdliteraire onderzoek.

Na veel en aangenaam vergaderen is de redactie gekomen tot De jeugdliteratuur in honderd artikelen. Een momentopname, daarvan is de redactie zich terdege bewust. Een lijst, die vijf of tien jaar later zal worden samengesteld, zal er ongetwijfeld anders uitzien, niet alleen omdat er nieuwe artikelen zijn verschenen, maar vooral ook omdat onderzoeksvragen en paradigma's in een jong aandachtsgebied als de jeugdliteratuur snel (kunnen) veranderen. Een herhaalde peiling onder vakgenoten zou op die manier ook een mooie reflectie zijn van verschuivende inzichten en belangstellingssferen.

Oktober 2004

Harry Bekkering
Saskia de Bodt
Toin Duijx
Helma van Lierop
Gerard de Vriend
Anne de Vries