[p. 82]
DE BRUILOFT VAN KLORIS EN ROOSJE.
VERTOONERS.
Tomas Klorisse, Vader} van Kloris.
Pieternel, Moeder}
Kloris, Bruidegom van Roosje.
Roosje, Bruid van Kloris.
Krelis, Verloofd aan Elsje.
Elsje, Verloofd aan Krelis.
Teeuwis,} Speelnoodjes.
Mansette,}
Eenige zwygende of genoode ter Bruiloft.
Het Tooneel verbeeld een aangenaame Lansdouw, voor het Boeren
Huis van Tomas. Het Kluchtspel begint na de Middag en eindigd op den
Avond.
EERSTE TOONEEL.
-
- Krelis zingt.
- Ben ik niet een kittig haantje,
- En is 't niet over tyd dat ik uit vryen peur?
- Ik ben zo blank gelyk een Zwaantje,
- En dat is der vrouwen keur:
- Want zy graag wat blanks trouwen:
- Of zouwenze liever van wat langs houwen?
- En ik ben de kortste niet,
- Maar wel zo wakker, als je ziet.
- Daer komt myn Engel, ik treê 'er zo regelrecht nae toe,
eer datze my ontvlied.
TWEEDE TOONEEL.
- Krelis, Elsje,
-
- Krelis zingt.
- Myn liefje,
- Myn diefje,
- Myn suikerde pry,
- Myn bekje,
- Hoe trekje,
- Zoo haastig voorby?
- Ei laten
- Wy praeten
- Een weinig in 't groen,
- Gelyk wy plegten voor deuzen te doen,
- Myn liefje myn diefje, enz.
[p. 83]
-
- Elsje.
- Ik kan het niet wachten, ei, Krelis laet my gaan.
-
- Krelis.
- Zoet schelmpje, wilt my hooren;
- Of kom ik jou zo vreemd te vooren?
- Voor alles ben ik niet te kort.
-
- Elsje.
- Het is een praatje dat je schort.
-
- Ritornel.
-
-
1
- De Vryers zyn gewoon de Meisjes steeds te vryen,
- Met opgepronkte kout,
- Maar als men is getrouwd,
- Ontdeckt men, ontdeckt men eerst hun schelmeryen.
- Die groote brand is haest gesmoord.
-
- Krelis.
- Neen, neen, myn bakkesje dat elk bekoord,
- Ik zel je eeuwig vierig vryen,
- Ik zelje alles geeven wat een jeugdig hart vermaeckt,
- Jy zelt al eeten wat je smaekt,
- Ik zel je zo veel zoentjes geeven,
- Als je van je leeven,
- Oit van iemant hebt gehad,
- En noch iets smaekelyks, en noch iets smaekelyks boven dat,
- Myn zoete bekje, raed eens wat?
- Ritornel.
-
- Elsje.
- 'k Geloof jy hebt het uit een boek eschreeven, bis.
- Maar oprechte trouw noch eer, bis.
- Vind men by geen jongmans meêr, bis.
- Zy noemen ons haar leeven;
- Zy heffen ons ten hemel toe,
- Maer zyn ons ten eersten moê, bis.
- Als wy onze trouw haar geeven, bis.
-
- Krelis.
- Dat zelje van my nooit niet zien,
- Liefste zusje,
- Hoogste lusje,
- 'k Zel jou altydt dienen op myn knien.
|
1 Italiaansch: ritornello: Herhaling, d.w.z.
herhaling van het door de hoofdstem gezongene door het
accompagnement.
|
[p. 84]
-
- Elsje.
- Deez' eer voegt maar alleen Godinnen.
-
- Krelis.
- Ik ken geen ander als jou op aerd,
- Gy zyt deez' eer alleenig waerd,
-
- Elsje.
- Het schort gewis jou in de zinnen,
- Of lees jy boekjes van de min,
- Dat jy zo hoffelyk kund praeten?
- Maer ik moet gaen.
-
- Krelis.
- Hou stant, myn Engelin.
- Wou jy me zo verlaeten?
- Ik zie je wel, ik zie je wel,
- Al loop je noch zo snel:
- Je zelt me niet ontvliegen,
- Dat leevend zoet,
- Zo vol van gloed,
- Dat kan je niet bedekken.
DERDE TONEEL
-
- Krelis zingt voort.
- Ze is weg, 'k had niet gedacht dat zy zo haestig zou
vertrekken.
- Helaas! wat heeft een vrouw al kracht op ons gemoed.
- Maar laet ons deeze smart verzachten,
- Met den alderbesten wyn,
- Die gewassen is aan den Ryn:
- Vreugde geeft ons nieuwe krachten.
- Laet ons deeze smart verzachten,
- Met den allerbesten wyn,
- Die gewassen is aan den Ryn.
- Maar, ginter zie ik Tomas komen
- Met Pieternel, dit pad genoomen,
- Om haar niet in den weg te zyn.
VIERDE TOONEEL.
- Tomas, Pieternel.
-
- Tomas.
- Ik zeg als noch, 't zyn vreemde zaeken,
- Zo ras een Huuwelyk te maecken:
- Nu onze Kloor den Bruigom is,
[p. 85]
-
- Zel 't noodig zyn, dat wy den dis
- Hier wel veurzien van alle dingen.
- Gants bloed! hoe wil dat volkje springen:
- Want Roosje is een zoete meid,
- Ik heb ook heur genegenheid
- Al lang bespeurd an onze jongen.
-
- Pieternel.
- Dat loof ik wel, zy dansten, zongen,
- Den hielen dag, dan hier, dan daer,
- Daer 't zeldschop maer was by mekaêr.
- Vaêr, nou begin ik eerst te leeven;
- Wyl onzen Zeun hem heeft begeeven
- In de echt met Roosje, 't is zo zoet!
- Ik voel verheuging in myn bloed.
-
- Tomas.
- Ja wel moêr Jans, ik wil je zweeren,
- Dat zo ik niet was in myn kleêren,
- Ik zeg niet veul.... maar nu, wat, raed?
- Je weet nu hoe 't met Elsje staet,
- En Krelis, hy zel daetlyk koomen.
- Nu dient den tyd wel waer enoomen
- Om haar te nooden op het feest.
-
- Pieternel.
- Daer heb ik lang al by eweest.
- Zy zullen ook niet lang weg blyven.
- Wat zullen wy nou vreugd bedryven!
- Myn hart luikt op, ik weet niet hoe!
- O je! wat ben ik wel te moê!
- Ik heb Mansette ook straks gesprooken
- Met Teeuwis, 't is al zo bestooken,
- Dat zy de Bruid, hy Bruigom is,
- Zy koomen straks meê aan den dis,
- Om ons gezelschop by te woonen.
-
- Tomas.
- Maer, Moêr, hoe bloozen jou je koonen!
- Jy lykt verjongt nae dat het blykt.
- 't Schynt hoe men oog jou meer bekykt,
- Hoe dat myn hart meêr schynt te springen.
-
- Pieternel.
- Ai, kom, weg met die malle dingen.
- Kom, repje maer: wat staeje? hoe!
- Ik weet zo waer niet wat ik doe.
[p. 86]
-
- Tomas.
- Nu kom, al lang enoeg te snappen:
- Ik zel de kannen vol gaen tappen:
- Hael jy de taefel voor den dag,
- En stoelen; Pietje, wat hoe mag
- Je hier noch langer staen te maelen?
- Zy koomen, wil den dis uit haelen.
- 'k Loop om de borden! sa, kom ras.
VYFDE TOONEEL.
- Kloris, Roosje, Mansette, Teeuwis, Pieternel.
Zy dekken
zaamen de Tafel.
-
- Pieternel.
- Welkom, vrinden, dat 's recht pas.
- Bruigom, wil je nederzetten
- Met uw Bruid, en jy Mansette,
- Met Teeuwis, hier an de and're zy.
- Ja wel! ja wel! wat bin ik bly!
- Nou moet Krelis hier noch weezen
- Met zyn mooi Elsje uitgeleezen,
- Zie zo dan is ons zeldschop klaar:
- Want y maeken beide een paar
-
- Kloris tegens Roosje.
- Och! Roosje lief, 'k zel jou zo eeren,
- En doen in alles jou begeeren.
- Ja, 's morgens vroeg, en 's avonds laet
- Zel ik jou dienen.
-
- Roosje.
- Wat een praat.
- Maak jy me maer jou woord te houwen,
- En dat ik op jou mag vertrouwen.
- Dan bin ik tot jou dienst, en jy
- Krygt alle dingen dan van my.
-
- Kloris.
- Ik zel je, nae dit eerste nachje,
- Dan geven.... hoe! wat 's dit! wel lachje?
- Een zilv're beugeltas, een ring,
- En dan nog zo een ander ding;
- Hoe hiet men dat.... gants elleweeken!
- Een haernaald om in 't hoofd te steeken.
- Jy zelt al hebben wat je wilt.
[p. 87]
-
- Pieternel.
- Kom, kom, dat is maar tyd espild,
- Met zo te kallen; waer blyft Elsje
- Met Krelis! Wat, dat olyk pelsje
- Blyft zo lang weg, al ons pleizier
- Zou niet veul zyn, kwam zy niet hier.
- Zy kan mooi dansen, en mooi zingen
- Met Krelis, 't is te wonderlingen,
- Zo als zy passen by mekaêr!
-
- Teeuwis.
- Mansette, 'k weet niet, 'k word zo raer,
- Och! mogt ik jou een zoentje geeven,
- Geen blyder dag van al myn leeven.
-
- Mansette.
- Wel Teeuw, kedaer, gae vry jou gang,
- Zoen jy vry al je leeven lang,
- Het zel me zeeper niet verveelen,
- Jy bent hiel raer in alle deelen.
-
- Teeuwis.
- Wel dan noch eens daer op gekust.
ZESDE TOONEEL.
- Pieternel, Roosje, Kloris, Teeuwis, Mansette, Tomas,
Struikelende met de Tafelborden, die over het Tonneel rollen.
-
- Pieternel.
- Wel man, wel hei! wel, dat's verbrust,
- Je zoud de vreugd hier wel verknollen.
- Wel laet jy al de borden rollen?
-
- Tomas.
- Wees maer gerust, vrees nergens veur.
- Het gaet nu met de Bruiloft deur;
- Wat scheelt'er noch an onze zaeken?
- Heb jy nu alles klaer gaen maeken?
- Ho! welkom vrienden, welkom, al.
- Wat, wat! met die verbrusten val
- Had ik, kedaer, schier zelf vergeeten,
- Om jou lui wellekom te heeten.
-
- Pieternel.
- Dat zel zo naauw niet koomen, Vaer;
- Was nou maer 't volkje by mekaêr.
[p. 88]
-
- Tomas.
- Laet zien, wie moet 'er nou noch weezen?
- Ja, Kreel en Elsje.
-
- Teeuwis.
- Zy zyn deezen
- Laen in egaen, en zullen hier
- Zo aenstonds weezen, 'k had het schier
- Verzuimd te zeggen.
-
- Tomas.
- Niemendallen,
- As zy maar koomen.
-
- Teeuwis.
- Met dat vallen
- Kon jy jou hebben zeer edaen.
-
- Tomas.
- 'k Had dan zo haest niet op estaan.
-
- Pieternel.
- Ja, ja, zy zullen wel haest koomen.
-
- Tomas.
- Daer zien ik ze al deur deeze boomen.
- Zy schynen byster wel te vreên,
- Ik zel 'er te gemoed gaen treên.
-
- Pieternel.
- Daer zynze.
ZEVENDE TOONEEL.
- Krelis, Elsje, Tomas, Pieternel, Kloris, Roosje, Teeuwis,
Mansette.
-
- Krelis.
- 'k Wensch je t'zaem de zeegen.
-
- Elsje.
- Ik ook, daer hebje nou niet teegen,
- Ik wensch zo veul ik wenschen mag,
- Dat zy te zaemen al den dag,
- In vreugd en vrolykheid mag leeven.
DE BRUILOFT VAN KLORIS EN ROOSJE
Naar de 18e eeuwsche schilderij van
C. Troost Mauritshuis 's-Gravenhage
[p. 89]
-
- Krelis.
- Dat hoop ik wil den Hemel geeven.
-
- Tomas.
- Wel nouw, dat ken tot zo ver toe.
- Maer, Elsje, ben je noch niet moê
- Om Krelis langer op de houwen?
-
- Elsje.
- ô Ja, wy zullen t' zaemen trouwen,
- Hy het myn jaewoord alleweg.
-
- Pieternel.
- Wel! wat een vreugd! ja wel, ik zeg!
-
- Krelis.
- Ik dankje, schoone en uitgeleezen,
- Ik zelje staeg gedienstig weezen,
- In alles wat je hebt van doen,
- Stae toe, dat ik je daer op zoen.
-
- Tomas.
- Kom, nou an 't eeten en aan 't smullen,
- Al 't zoenen ken den darm niet vullen.
- Kom, schenk de glaezen vol met wyn;
- En laet ons lustig vrolyk zyn.
- Al de Vrienden gaan, nevens de Bruid en Bruidegom, aan de
Tafel zitten, terwyl 'er een Boere deun gespeeld word.
-
- Roosje.
- Wie of nou 't eerste zel beginnen?
-
- Elsje.
- Mansette 't eerst.
-
- Mansette.
- 'k Heb niet veel binnen,
- Wacht noch een beetje. Elsje 't eerst,
- En dan dans ik met haer om 't zeerst.
-
- Elsje.
- Kom, Kreel; genoeg met al dat kallen,
- Wy kunnen straks weêr an gaen vallen.
[p. 90]
-
- Krelis, zingt.
- Goeden aevond, myn zoete troosje;
- Myn suikerdoosje,
- Nou eens gekust, wy zyn alleen;
- 'k Mag jou schoonheid heel wel lyen,
- En al myn vryen
- Dat is om jou, en anders geen.
- Myn liefje, myn diefje, myn hondje, myn schat,
- 'k Zweerje, by 't bond van lubbert ooms kat,
- En och! och! och dat ik je reis had. bis.
-
- Elsje.
- Wel, wat praet die vryer aerdig,
- En jy bent waerdig
- Een meisje, die het maar wil doen.
- 'k Loof je zoud me wel licht bekooren,
- Nae ik kan hooren,
- Jy schynt me zo geweldig groen.
- Jy zegt het zo geestig, zo aerdig, zo raer,
- 'k Wensch jou de Bruigom al binnen het Jaer.
- En, och! och!, och! myn suikerde vaer. bis.
-
- Krelis, zingt.
- Wel, myn alderliefste Bruidje,
- Myn malle guitje,
- Daer is myn hand, ontfang myn trouw;
- Dan zo zweer ik zel je weezen
- Myn uitgeleezen,
- Myn eige zelve; ja, myn vrouw.
- Maer zeg het wat haestig, en maeck me niet bang,
- Zo zing ik van vreugde de vrolyke zang,
- Maar, och! och! och! je wacht me zo lang.
-
- Elsje, zingt.
- 't Is wel, ik zel het myn besje vraegen,
- 't Is licht te waegen,
- En kom dan morgen om bescheid,
- Dan zel ik het jou al verhaelen
- En gaen vertaelen
- Wat dat myn besje heeft gezeid.
- Maar ik zorg zy is 'er niet wel toe gezind;
- Praat ik van trouwen, zo zeid ze, myn kind,
- En, och! och! och! zie wat je begint. bis.
-
- Krelis zingt.
- Wel, myn alderzoetste liefje,
- Myn honingdiefje,
[p. 91]
-
- Ga by jou besje met fatsoen,
- Dan zel z'haer oude koude zinnen
- Wel haest verwinnen,
- En zeggen wat jou staat te doen.
- Dan ben ik de Bruigom, en jy bent de Bruid,
- Hael een Notaris, die 't huwelyk sluit,
- En, och! och!, och! myn vryen is uit. bis.
-
- Roosje.
- Kom, Kloris, lustig, als een man,
- Nou jy, en ik, jy moet 'er an.
-
- Kloris.
- Wel aen, ik ben 'er meê te vreden,
- Zo ken men onzen tyd besteeden.
- Kloris en Roosje dansen.
-
- Tomas, na 't dansen.
- Zie, zo! zo moet men bruiloft houwen;
- 't Is een pleizier om dus te trouwen.
- Nou lustig, Kreel, gae weêr jou gang,
- 't Gaet wel, my duurd het niet te lang.
-
- Krelis zingt met Elsje.
- Al die niet meugen,
- O vrolyke Baas,
- Die lekkere teugen
- Zyn suffent of dwaas!
- Uw kannen te leegen,
- Uw Glaazen te veegen,
- Dat 's 't eenigste goed,
- Dat is 't eenigste zoet.
- Kom, laat ons dan Bachus met danssen begroeten.
- De vreugd, de vreugd
- Die springt van de kop in de voeten.
- Elsje en Roosje dansen.
-
- Krelis, na 't Dansen.
- Kom, Tomas vaer, nou moet jy dansen,
- Met Pietje, 'k zal terwyl wat schransen.
-
- Tomas.
- Kom, geef my eerst een glas met wyn:
- Speul op een Deun van Jakkelyn.
[p. 92]
- Na 't Dansen.
- Zie zo, Moêr Jans, gansch elleweeken!
- 't Was tyd, myn beenen die bezweeken;
- Had deuzen dans nog lang eduurd,
- Zo had ik haest myn kwast eschuurd.
-
- Pieternel, na 't Dansen.
- Nou moet men eens de Bruid bedenken,
- En haar wat in heur Huisraed schenken.
- Daer is een leepel, met een kom.
-
- Tomas.
- Zie daer, daer hebje, Bruidegom,
- Een pispot, om je blaes te leegen.
-
- Manzette.
- Daer is een luur, om 't kind te veegen,
- Als jy het hebt.
-
- Elsje.
- Hou waer, neem an,
- Daer is een peperdoos, goê man.
-
- Teeuwis.
- 'k Heb ook een tang, een schop en heugel,
2
- Een beuzem, en een asschevleugel.
-
- Roosje.
- Wel zo, zo raekt ons Huisraed klaer.
- Ik dankje, vrienden, allegaêr.
-
- Pieternel.
- Myn kynd, wat kunje meer begeeren?
-
- Tomas.
- 'k Schenk haar een bed met varkens veeren.
- Wel hoe, wat 's dat? wel lachje, nar?
- 't Is maklyk, want het stuift niet var.
-
- Krelis.
- Zie, Bruigom wat ik jou kom schenken,
- Daar gy me altyd kund aen gedenken.
Verkleinde reproductie van een oude Amsterdamsche
kinderprent op De Bruiloft van Kloris en Roosje
|
2 Een platte ijzeren staaf met gaten, door
middel waarvan de pot of ketel naar believen hooger of lager boven het open
haardvuur kan worden gehangen.
|
