[p. 54]
28.
Een claech-liedt over den onderganck vande vermaerde coopstadt
Antwerpen.
+
Op de wijse des 79. Psalms De Heyd'nen zijn, etc.
Antwerpen arm,
O desolate stede,
Met zwaer ghekarm
Vergaet nu uwen vrede
5
U hooghen moet,
Die leyt nu heel int assen
6.:
t'Uwen onspoet,
Soo comt u nu verrassen,
Den Spaengiaert wreet en Fel,
10
Met bloetgierich voortstel
10.,
Om u heel t'onderdrucken
Met roof, moordt, end met brant,
En u, o kostelijck pant
Verscheuren heel ontstucken.
15
Ghy waert eens Rijck,
Ten Hemel toe verheven:
Van uws ghelijck
En vantmen niet beschreven
In heerlijckheydt
19.,
20
En Consten veelderhanden,
U Naem verbreydt
Die vlood' in alle Landen,
Van u cracht en ghewelt,
Wert over al vertelt,
25
Van u schoone ghestichten
25.,
Helaes nu leyt u hoot
26.,
Al in der Hoeren schoot
Acharm gy moet nu zwichten
28..
Men heeft wel eer,
30
In u wreed'lijc sien vergieten
Nae Babels Leer,
Doch t'moest God eens verdrieten,
t'Ontschuldich bloedt
Van Gods trouwe Dienaren:
35
Godts kindren vroet
Bracht ghy al int bezwaren,
Haer Lichamen aylaes
Werden der Vogh'len aes,
Maer ist den groenen boomen
39, 40.
40
In u alsoo vergaen,
Hoe salt t'dor hout bestaen,
Voorwaer ghy moocht wel schroomen.
Ghedencket vry,
Aenden tijdt der ghenaden,
45
Dewijl
45. dat ghy
Ter waerheyt wort geraden
[p. 55]
Door t'Godlijck woort,
Van zijn trouwe dienaren
Die rechtevoort
49.
50
Schriftuer wouden verclaren,
Ten heeft u niet behaecht
Maer hebtse wech gejaecht
En hebt voor u vercoren,
Het onghelooff onreyn,
55
Met Nemroth
55. den vileyn,
En alle zijn gheschoren
56..
Maer noch ist tijt
Soo ghyt u laet berouwen,
Ende met vlijt
60
Wilt uwen God aenschouwen
In uwen noot,
Want hy sal niet begheeren,
Des Sondaers doot,
Maer datse hun bekeeren,
65
En leven na den geest,
So sal het zwaer tempeest
Den Heere van u wenden
Verstuyvende
68. als
kaff
Assur
69. des gramschaps staff,
70
Soo eynden u ellenden.
+No. 28. Naar I. Verder In J. L M. S. Bij V.L. II.
De wijsaanduiding is naar de psalmen van Datheen. Blijkens de aanvangsregel en de wijs is het lied een weerslag op no 1. Van Lummel plaatst het lied in 1565, 66, denkende aan de beroering die vooral in Antwerpen was ontstaan tengevolge van de brief des konings van Dec. 1565 over de inquisitie en de handhaving der plakaten, de daarop gevolgde aanschrijving van Margaretha aan alle goeverneurs en raden, en aan de mededeling van Bor I, 34: ‘so is 't-Antwerpen des nachts tusschen den 22 en 23 Decembris op drie of vier plaetsen een geschrift geplact geweest, inhoudende in substantie een klachte opten naem van de borgeren aen de Wet tegen d'Inquisitie’ enz. Intussen is de inhoud eer een vermaning aan de Antwerpenaars of tegen de regering dier stad dan een opwekking tot verzet tegen de koning. Ik plaats het daarom liever in 1567 in de tijd, dat de komst van Alva werd verwacht.
De wijsaanduiding is naar de psalmen van Datheen. Blijkens de aanvangsregel en de wijs is het lied een weerslag op no 1. Van Lummel plaatst het lied in 1565, 66, denkende aan de beroering die vooral in Antwerpen was ontstaan tengevolge van de brief des konings van Dec. 1565 over de inquisitie en de handhaving der plakaten, de daarop gevolgde aanschrijving van Margaretha aan alle goeverneurs en raden, en aan de mededeling van Bor I, 34: ‘so is 't-Antwerpen des nachts tusschen den 22 en 23 Decembris op drie of vier plaetsen een geschrift geplact geweest, inhoudende in substantie een klachte opten naem van de borgeren aen de Wet tegen d'Inquisitie’ enz. Intussen is de inhoud eer een vermaning aan de Antwerpenaars of tegen de regering dier stad dan een opwekking tot verzet tegen de koning. Ik plaats het daarom liever in 1567 in de tijd, dat de komst van Alva werd verwacht.
6.int assen, het onzijdig gebruikte en
enkelvoudig bedoelde assen voor assche, vgl.
Verdam, Mnl. Wdb., ook elders in de
Geuzenliederen.
10.
voortstel: voornemen.
19.In heerlijckheydt En consten enz. te
verbinden met uws ghelijck.
25.
ghestichten: gebouwen.
26.
hoot: hoofd. Nu zijt gij weer in de macht der
Roomse kerk.
28.
zwichten: bezwijken, ten val komen.
39, 40.Lukas XXIII, 31.
45.
Dewijl: terwijl, zolang nog.
