73.
Een nieu Liedeken
+
op de wijse vanden ouden Hillebrant.
Amsterdam.
O Radt van avontueren
Wildy schier omme slaen,
Mach ons gheen hulp ghebueren
So moeten wy vergaen,
5
En dit doet ghy Enchuysen
Wy wijtent u alleen,
Alle dees groot abuysen
Brengt ghy int Lant gemeen.
Enchuysen.
Wat wilt ghy op ons kijven,
10
Ghy Ste van Amsterdam,
Hadt ghy ons by willen blijven
Eer Ducks voor Haerlem quam,
Dit rooven en dit branden
En waer ons niet ghebeurt,
14:
15
Die Croon van dese Landen
Hadt ghy noch ongetreurt.
[p. 175]
Amsterdam.
Ick en had u niet begheven
O ghy Enchuysen coen,
Maer den Coninck had geschreven
20
Dat ick dat moeste doen,
End oock om te beschermen
Het heylich Roomsche Rijck,
Al ist dat die Landen dus verarmen
Sy en hebben gheen ghelijck.
Enchuysen.
25
De Coninck van Hispaengien
Sal oock ons Coninck zijn,
Maer de Prince van Orangien
Onsen Stadthouder fijn.
Met hem so willen wy strijden
30
Het is een Christen man,
Gods woort tot desen tijden,
Dat nemen wy met hem an.
Amsterdam.
Wilt ghy den Prins beminnen
Hy can u helpen niet,
35
Dus wilt u wel versinnen
Of u naect noch verdriet:
Aenmerckt Haerlem de Stede,
Hoe sy ghevaren is,
En noch wel ander mede,
40
Wy zijn u veel te fris
40..
Enchuysen.
Dat ghy dees Steden hebt gewonnen
Het coemt al anders by,
Ghy hebt altijt begonnen
Met u verradery,
45
Twelck u Papen en Cardinalen
Hebben seer fray gheleert,
Maer hier naer sult ghijt betalen
So verre ghy niet bekeert.
Amsterdam.
Hoe souden wy andersghelooven
50
Als ons Voorouders deen?
Neen, al soude comen boven
Den alder ondersten steen,
Al souden wy oock verliesen
Dats onsen Stadt gheheel,
55
So sullen wy altijts kiesen
Tweedracht ende crackeel.
Enchuysen.
Amsterdam ick woudt u raden
Dat ghy thooft legt inden schoot,
En valt aen ons ghenaden,
60
So hebt ghy gheenen noot,
U backen en u brouwen
61:
Dat is toch al ghedaen,
Die Zee sullen wy inhouwen,
Ghy conter ons niet uut slaen.
Amsterdam.
65
Al hebdy nu ghegrepen
Onsen Stadthouder net,
Met een deel van onse Schepen,
Wy willen noch al bet,
68:
Wy dorvent noch wel waghen,
70
Al waerdy noch so quaet
En hopen in corte daghen
Te verwinnen onse schaet.
Enchuysen.
Coemt vry uut met uwen spinnen
73:
Wy setten u in ons deer,
74:
75
Ghy sulter gheen prijs met winnen
Als op die Haerlemmer Meer,
Ten sal u niet ghebueren,
Al quaemdy noch so fel,
Wy hebben binnen ons Mueren
80
So menich fray Bootsghesel.
[p. 176]
Amsterdam.
Godt is wonderlick in zijn wercken,
O ghy Enchuysen spreeckt niet bout,
Hy helpt altijt den stercken
Elcken seer menichfout,
85
Spangiaerts ende Walen
Die staen ons oock ter handt,
Wy connen oock wel halen
Den Hoochduytsman in het Lant.
Enchuysen.
Amsterdam ghepresen
Laet doch sulck roemen staen,
90
Ghy moet bedorven wesen,
Ghy hebbet u selfs ghedaen,
Om dat ghy gaet versaken
Uwen Edel recht Lantsheer,
En stelt al u vermaken
95
In
Duckdalba den Verreer.
Amsterdam.
Is
Duckdalba een Verrader
Wy kennen hem voor goet,
Ghy hebter noch wel quader
Daer ghy me te Velde moet,
100
Nu willen wy swijghen stille
Laet varen dese quest
101.,
Ghebruyckt al uwen wille
Wy sullen oock doen ons best.
+No. 73. Naar A. Verder in B-D. F-N. Bij V.L. LXXV; Wackernagel,
no 77; Van Vloten II, 84; Loman,
Twaalf Geuzeliedjes no 7.
Kort na de slag op de Zuiderzee vervaardigd.
De wijs is niet zeker. Van Duyse I, 37 geeft een melodie, die afwijkt van de door Loman medegedeelde. Bovendien vermeldt Van Duyse op bl. 43 een wijs ‘vanden ouden Hillebrant’ in strophen van 7 verzen. Evenzoo geeft Mincoff, bl. 197, een melodie voor ‘O radt van avontueren’ in strophen van 7 verzen en bl. 157 een andere in strophen van 8 verzen. Vgl. nog Tijdschr. v. Ned. T. en Letterkunde X, 182, 184.
Blijkbaar waren zoowel Hildebrand als het rad van avontuur zeer populair en kwamen in zeer verschillende gedichten en melodieën voor.
De liederen op de wijze ‘van den ouden Grijn’ in strophen van 5 en 10 verzen (zie hier no 225 en 231) kunnen hier niet bij behooren.
Kort na de slag op de Zuiderzee vervaardigd.
De wijs is niet zeker. Van Duyse I, 37 geeft een melodie, die afwijkt van de door Loman medegedeelde. Bovendien vermeldt Van Duyse op bl. 43 een wijs ‘vanden ouden Hillebrant’ in strophen van 7 verzen. Evenzoo geeft Mincoff, bl. 197, een melodie voor ‘O radt van avontueren’ in strophen van 7 verzen en bl. 157 een andere in strophen van 8 verzen. Vgl. nog Tijdschr. v. Ned. T. en Letterkunde X, 182, 184.
Blijkbaar waren zoowel Hildebrand als het rad van avontuur zeer populair en kwamen in zeer verschillende gedichten en melodieën voor.
De liederen op de wijze ‘van den ouden Grijn’ in strophen van 5 en 10 verzen (zie hier no 225 en 231) kunnen hier niet bij behooren.
14:Hadden wij niet gedaan. Nog zegt men wel Wat
overkomt je nu? in de zin van: Wat doe je nu?
40.
te fris: te sterk.
61:Gij krijgt gebrek aan brood en bier, want wij
beletten de graanschepen te Amsterdam te komen.
68:Wij willen doorzetten.
73:Kom maar op met uw boos worden.
74:Wij tellen u niet; eigenlijk: wij hebben deernis
met u, zooals de ene jongen tot de andere zegt: ‘Och, ventje, wat wou jij
nu?’
101.
quest: twistgesprek, dispuut. ‘Laten we met
woorden maar ophouden: we moeten het maar uitvechten.’
