74.
Een nieu Liedeken
+
op de wijse, Ghy amoreuse Gheesten.
Och Amsterdam, och Amsterdam
Ghy zijt soo schoonen ste,
Godt is op u gheworden gram
Ghy soeckt niet dan onvre,
5
Hy wilt niet langher lijden
Dat ghy zijn Christen dus vermoort
Nu ende tot allen tijden,
Dies ghy noch sult wesen verstoort.
8:
Wat moort hebt ghy ghebrouwen?
10
Noch en houwet ghy niet op,
Onder Mannen ende Vrouwen,
Dus valt die straff op uwen cop
Ghy hebtse doen ontlijven,
Die hier beleden Godes Woort,
15
By vieren ende by vijven,
Dies ghy noch sult worden verstoort.
[p. 177]
Waerom hebt ghy inghenomen
Dit Jesabels ghebroet
18. te hoop?
Hadt ghy ons Prins te gemoet ghecomen
20
Twaer u veel beter coop,
Nu zijt ghy tot een roof ghegheven
Als Jerusalem rechte voort,
Ghy meucht wel vreesen ende beven,
Want ghy sult noch worden verstoort.
25
O Dochter van Zodoma gheweken,
Ghy boeleert met den Spaenschen Tyrant
U Hooft hebt ghy altoos uutghesteken
Boven alle Steden in Hollant,
Mocht uwen will triumpheeren,
30
Ghy brocht heel Hollant in discoort,
Neen, Godt wil sulcks niet begeeren,
Maer ghy sult noch worden verstoort.
Ghy seydet door uwe clachten
33.,
Soudt ghy maken eenen dieren tijt,
34
35
Dat wy van honger souden versmachten,
Maer ghy crijchtse selver so
36. subijt,
Wy hebben greyn
37. ghecreghen
Uut het Oosten en uut het Noort,
En ghy siet seer versleghen,
40
En wort altemet
40. verstoort.
Waer is u Neeringh, u welvaren,
U triumpheren, u cyraet?
Waer sietmen die Schepen paren
43.
By u vol rogghe, en ander Zaet?
45
Fortuna is u ontvloghen,
Die gaten zijn te hoop versmoort,
46:
Tnet is over thooft ghetoghen,
Dies ghy noch sult worden verstoort.
Die Bloetgierighe Spangiaerden
50
Domineren by u dochters reyn,
Papen en Monicken vol onwaerden
Eten u Coren en u Greyn,
[p. 178]
U Specery en u Juweelen
Legghen vermooren
54. half vergoort,
55
U schoone huysen en Casteelen
Worden altemet verstoort.
Ghy moecht u niet schoon wasschen,
Al hadt ghy al twater inder Zee,
Ghy leght ghevallen inder asschen,
60
Beclaecht u ras als Ninive,
En laet u sonden smerten,
Springt haest uut desen oort,
Ontfangt ons Prins met blijder herten,
Of ghy sult noch worden verstoort.
65
Princelick wil ick u raden
Ghy uutvercoren Stadt,
Dat ghy valt in sPrincen ghenaden,
Soo wort ghy niet meer becladt,
68:
En wilt niet meer crackeelen,
70
Na Gods heylighe Woorden spoort
70.,
Soo moechdy met Hollant speelen,
71:
Of ghy sult noch worden verstoort.
+No. 74. Naar A. Verder in I. J. L. M. S. Bij V.L. LXXVI; Van
Vloten II, 87.
Blijkbaar is de wijs hier gelijk aan die van no 66, Rijck God wie sal ic claghen. Vgl. Tijdschr. voor Ned. Taal enz. X, 180 en Van Duyse I, 152, 682.
Het lied is uit het najaar van 1573.
Blijkbaar is de wijs hier gelijk aan die van no 66, Rijck God wie sal ic claghen. Vgl. Tijdschr. voor Ned. Taal enz. X, 180 en Van Duyse I, 152, 682.
Het lied is uit het najaar van 1573.
8:Gij zult nog daaraan te gronde gaan.
18.Met Jesabels ghebroet wordt natuurlik op de
Spanjaarden gedoeld, maar bepaaldelik als handhavers van de roomse
‘afgodiese’ godsdienst. De naam wordt ook in de Geuzenliederen,
dikwels daarvoor gebruikt naar aanleiding van Openbaring II, 20:
‘Maer ick hebbe eenige weynige dingen tegen u, dat ghy de vrouwe Jezabel,
die haer selven seght een profetesse te zijn, laet leeren, ende mijne
dienstknechten verleyden’ enz. Vgl. ook de aantekening aldaar in de
Statenvertaling.
33.
door uw clachten: als wraak voor het onrecht,
waarover gij te klagen meent te hebben.
34vlg.
Brugmans,
Opkomst en Bloei van Amsterdam, 84:
‘Amsterdam was de groote invoerhaven van Holland, vooral van het
Oostersche graan. De afsluiting, die in 1572 begon, berokkende de stad wel zeer
veel schade, maar verstak tevens ook Holland van geregelden graantoevoer; de
West-Friesche steden konden aan dat gebrek niet geheel tegemoet
komen’.
36.so. I-S seer.
37.greyn = graan.
40.
altemet: binnenkort.
43.
paren: bijeenkomen.
46:De zeegaten zijn alle verstopt.
