verantwoording

gebruikt exemplaar

exemplaar universiteitsbibliotheek Leiden, signatuur: V 14

 

algemene opmerkingen

Dit bestand biedt, behoudens enkele hierna te noemen ingrepen, een diplomatische weergave van de achtste jaargang van De Gids uit 1844, in drie delen: ‘Boekbeoordeelingen’, ‘Mengelingen’ en ‘Wetenschappelijke Bijdragen’.

 

redactionele ingrepen

Bij de omzetting van de gebruikte bron naar deze publicatie in de dbnl is een aantal delen van de tekst niet overgenomen. Hieronder volgen de tekstgedeelten die wel in het origineel voorkomen maar hier uit de lopende tekst zijn weggelaten. Ook de blanco pagina's (deel 1: p. II, deel 2: p. π2) zijn niet opgenomen in de lopende tekst. De errata van deel 1: p. VIII, en deel 2 p. IV zijn in de lopende tekst doorgevoerd (Het erratum van deel 2, over p. 307 ‘Elize, lees: Elsje’ , en het erratum over p. 337 is niet te vinden.).

 

[eerste deel pagina ongenummerd (p. I)]

DE GIDS.

 

[eerste deel pagina ongenummerd (p. III)]

DE GIDS.

ACHTSTE JAARGANG.

Eerste Deel.

BOEKBEOORDEELINGEN.

AMSTERDAM, P.N. VAN KAMPEN.

1844.

 

[eerste deel pagina ongenummerd (p. IV)]

GEDRUKT BIJ C.A. SPIN.

 

[eerste deel pagina ongenummerd (p. V)]

INHOUD.
BOEKBEOORDELINGEN.

	Blz.
Abbing (C.A.), Geschiedenis der stad Hoorn	418.
Adolf van Nierop, de Geuzen-Hopman, door B.	333.
Agnostos, Over de behoeften van onzen tijd in het algemeen, en van onzen staat in het bijzonder	548.
Almanak voor Hollandsche Blijgeestigen, 1844	368.
Almanak voor Kinderen, 1844	368.
Almanak (Landhuishoudkundige), 1844	368.
Almanak ter Bevordering van Kennis en Goeden Smaak, 1844	368.
Arend (J.P.), Algemeene Geschiedenis des Vaderlands	20, 87.
Arendt (W.A.). de Belgische Omwenteling, 1789-1790	584.
Aurora, Jaarboekje voor 1844	41.
Backer (Jhr. Mr. C.), Iets over Gooiland	284.
Backer (Jhr. Mr. C.), Wie zijn de geregtigden tot het gebruik van de gemeenten van Gooyland?	284.
Backer (Jhr. Mr. C.), Verdediging van het regt der Dorpsgemeenten in Gooiland	284.
Bastaardwoorden (Over de Spelling der) in het Nederduitsch, door M.	401, 449.
Beima (E.M.), De annulo Saturni	130.
Beima (E.M.), Verhandeling over den ring van Saturnus	130.
Bemmelen (A. van), Nagelatene Leerredenen over de Geschiedenis van Abraham	255.
Bergh (S.J. van den), De Zeeroover. Een Verhaal van Lord Byron	239.
Bremer (Fred.), De dochters van den President.	115.
Bremer (Fred.), Nina	115.
Bressler (H), De Kinderziekten volgens de nieuwste ervaringen, 1e Deel	644.
Brief aan Christophilus, betreffende Taats Bijdrage	179.
Broek (L. van den), Evangelische Dichtstukjes	429.
Buddingh (D), Geschiedenis van Opvoeding en Onderwijs, II, 1 en 2	350.
Calten (J.N.), Leiddraad bij het onderrigt in de Zee-Artillerie	217.
Cappelle (J. van de), Het Beleg en de Verdediging van Haarlem, 3 Dln.	327.
Cate (S. Blaupot ten), Geschiedkundig onderzoek naar den Waldenzischen oorsprong der Doopsgezinden	697.
Cate (S. Blaupot ten), Over de Getalsvermindering bij de Doopsgezinden	697.
Christophilus, 1844	307.
Conscience (H.), Hoe men Schilder wordt	155.

 

 

[eerste deel p. VI]

	Blz.
Conscience (H.), Wat eene moeder lijden kan	155.
Derschau (T.), Finland en de Finnen.	426.
Dickens (Kersgeschenk van Charles). Eene Geestverschijning	744.
Ermerins (J.W.) Bedenkingen tegen de pogingen der Synode, enz.	311.
Galerij van Bijbelsche Vrouwen uit het aartsvaderlijk tijdperk	602.
Gey van Pittius, Description de la nouvelle citadelle de Gand	184.
Glasius (B.), Geschiedenis der Christelijke Kerk en Godsdients in Nederland	566.
Groot (A.D. Cornets de), Javaansche Spraakkunst, door J.F.C. Gericke en T. Roorda	431, 491, 555, 615, 679.
Harting (P.), Over de belangrijkheid van Miscroscopische Onderzoekingen voor de Geneeskunde	518.
Heinichen, Gedachten over onsterfelijkheid en wederzien in beter leven	262.
Herbert (H.W.), Esq., Alice Selby of de wraak van een meisje	461.
Hermans (C.R.), Bijdragen tot de Geschiedenis, Oudheden, Letteren, Statistiek en Beeldende Kunsten der Provincie Noord-Braband, 1ste en 2de Stuk	211.
Hinlopen (Mr. J.J.), De Unie van Utrecht	249.
Hoebeken, Verhandeling over de Miskraam	488.
Hoeven (J. van der), Bijdragen tot de natuurlijke Geschiedenis van den Negerstam	69.
Jaarboekje voor de provincie Overijssel	171.
Jaarboekje voor den Boekhandel voor 1842-1843	57.
Jacobi (J.C. Schulz), Feestrede	246.
Jacobson (J.J.L.L.), Handboek voor de cultuur en fabricatie van Thee	577.
James (G.P.R.), Attila, Koning der Hunnen	189.
Janssonius (R. Bennink), Lentebladen	534, 590, 664.
Ingemann (B.S.), Waldemar de Overwinnaar	604.
Kerckhoven (P.F. van), Jaek of een arm huisgezin	155.
Kerckhoven (P.F. van), De Koopmansklerk, eene Antwerpsche zedenschets	155.
Keuchenius (Mr. W.F.), Willem Frederik, Prins van Oranje-Nassau	366.
Kunstenaars-Reisje door Limburg en België	252.
Laatsman (W.), Feestelijke Godsdienstoefening	246.
Libri (G.), de Fransche Geestelijkheid onder den invloed van de Jezuïten.	636.
Linde (A. van), De Verloofde van den Watergeus	184.
Littrow (J.J. von), De Sterrekunde in haren geheelen omvang	442.
Maria, of raadgevingen aan Moeders	414.
Mees (Mr. W.C.), De Werkinrigtingen voor Armen, uit een Staathuishoudkundig oogpunt beschouwd	711.
Memorie in zake Jonkvrouwe R.M.L.E. Bouricius	425.
Mensinga (J.A.M.), Vier Leerredenen	505.
Meyboom (L.S.P.), Commentatio de F. Hemsterhusii meritis	385.
Mulder (G.J.), Het streven der stof naar Harmonie	318.
Muzen-Almanak (Nederlandsche) voor 1844	41.
Nouhuys (H.J.C. van), Heesterplanten	341.
Obreen (H.A. van der Speck), Verhandeling over de zamenstelling en het verband der Zeeschepen	551.
Oettinger (L.M.), Gedenkschriften van Oom Zebra. Eerste Deel	56.
Ontijd (C.G.), Proeve eener geneeskundige Staatsregeling	138.
Ottema (J.G.), Latijnsche Spraakkunst	362.

 

 

[eerste deel p. VII]

	Blz.
Overijsselsche Almanak voor Oudheid en Letteren, 1844	171.
Overzigt (Beknopt) van het leerstelsel van Charles Fourier	609.
Pape (C.W.), De bestemming van een Christelijk Bedehuis	246.
Perk (A.), Verslag omtrent de gebruikregten op de heiden en weiden in Gooyland	284.
Plutarchi Cimon. Commentariis suis illustravit Arnoldus Ekker	198.
Quos Ego! Hekelrijmen door den Autheur der Hippokreen-ontzwaveling	468.
Rechteren (J.H. Graaf van), De staatkundige strekking van de verwerping der Wet tot regeling van 's rijks openbare Schuld	181.
Roelants (J.B.), Voix Chrétiennes	610.
Sassen (Mr. H.), Proeve eener handleiding tot de jagten met den staanden hond	422.
Scheltema (S.P.), Over opvoeding en het behoud van kinderlijken zin	267.
Schetsen uit de Pastorij te Mastland	27.
Schoone (A.G. van), Proportie van het menschelijk ligchaam, volgens uitmeting op de Antieken	742.
Schouten (Mr. J.), Onderzoek of de Lastgever wettig afstand ken doen, enz.	513.
Schriften (De) der kleine Propheten, overgezet en verklaard	123, 191.
Senden (G.H. van), Alpenrozen	523.
Shakspere (Macbeth, Treurspel van), door S. Susan	336.
Sinclair (C.), Olivia of hedendaagsche beschaving	303.
Spakler (J.C.) en J. Heemskerk Az., Handleiding tot de studie der Oudheid, 1e Deel	625.
Spiegel (L.P.J. van de), Résumé des Négociations, qui accompagnèrent la révolution des Pays-Bas Autrichiens	584.
Spijker (H.J.), Leerredenen	59.
Sternberg (A. von), de Zendeling	608.
Storck (W.), De Nederlanders bij Chattam	300.
Studentenleven, door Klikspaan	717.
Stuffken (J.H.), Het Gezag der Apostelen volgens de eerste Christenleeraars	371.
Teregtwijzing (Noodige) betreffende de brochure over Vergelijkend Examen	353.
Terwen (J.L.), Etymologisch Handwoordenboek der Nederduitsche taal, Aflevering 4-7	486.
Tideman (J.), Bibliotheek van Nederl. Dichters. Eerste Deel. - Gedichten van Simon van Beaumont	528.
Tooneel-Album, No. 1-3	427.
Tijdschrift voor Geschiedenis, Oudheid en Statistiek van Utrecht, 8ste Jaargang	252.
Umbreit (F.W.C.), Grondtoonen des Ouden Testaments	546.
Vaillant (Mr. C.E.), Handboek voor den Ambtenaar van den Burgerlijken Stand	12.
Velde (C.W.M. van der), Gezigten in Nederlandsch Indië	652.
Vergeet mij niet, Jaarboekje voor 1844.	41.
Vergelijkend Examen (Is de vordering van een) op wettelijke bepalingen gegrond?	353.
Veth (P.J.), Dissertatio de institutis Arabum	1.
Veth (P.J.), Specimens from the English Classics	117.
Vlinder (De), Jaarboekje voor 1844	368.
Vogelsang (A.), Eerlijkheid het heil van Nederland	182.
Volks-Almanak (Nederlandsche) voor 1844	119.
Volksalmanak (Noord-Brabandsche), 1844	171.
Volksalmanak (Geldersche) 1844	171.
Volksalmanak (Zeeuwsche) 1844	171.
Volksalmanak (Utrechtsche) 1844	171.
Volksalmanak (Groninger) 1844	171.
Volksalmanak (Drentsche) 1844	171.

 

 

[eerste deel p. VIII]

	Blz.
Volks-Almanak (Christelijke), 1844.	310.
Vollenhoven (S.C. Snellen van), De schadelijke insecten in tuinen	81.
Vrijheid (De) van Onderwijs in België	360.
Wedeler, Geschenk voor Verloofden en pas Gehuwden	487.
Woord (Een) aan mijne Landgenooten	115.
Young (G.), Het Leven en de Reizen van Kapitein Cook	426.

 

ERRATA.

Blz. 36 reg. 6 van bov. staat:	afroffelen, lees: afraffelen,
Blz. 36 reg. 4 en 5 v. ond. staat:	de schepping der voorzienigheid, lees: de schepping, - de voorzienigheid
Blz. 37 reg. 23 v. bov. staat:	anderen ambtsbroeder lees: ouderen ambtsbroeder.
Blz. 40 reg. 9 v. bov. staat:	die slechts, lees: haar slechts.
Blz. 44 reg. 18 v. bov. staat:	ongeleerde, lees: ongeleende.
Blz. 44 reg. 2 v. ond. staat:	der slavin. lees: dan slavin,
Blz. 46 reg. 20 v. ond. staat:	bereidden, lees: leverden.
Blz. 54 reg. 11 v. ond. staat:	peilt en leert lees: peilen leert.
Blz. 58 reg. 10 v. bov. staat:	j.v.w. rosz, lees: j.v.w. rsz.,
Blz. 174 reg. 6 v. bov. staat:	orthoëpiek lees: orthoëpie.
Blz. 176 reg. 4 v. bov. staat:	Beververde lees: Beverveurde.
Blz. 178 reg. 4 v. bov. staat:	tegenspreken, dat het niet wenschelijk, niet heilzaam, niet nuttig zou zijn, lees: tegenspreken, dat het wenschelijk, dat het heilzaam, dat het nuttig zou zijn.
Blz. 235 reg. 17 v. bov. staat:	maar er was geen tijd, en ik hoop, dat hij nooit komen zal, lees: maar er was geen tijd, waarin het mij inviel, en ik hoop dat er nooit een komen zal,
Blz. 248 reg. 7 v. ond. staat:	Hij draagt evenmin sporen, lees: Hij levert evenmin blijken
Blz. 248 reg. 5 v. ond. staat:	treedt in al deze zeer bestemd terug, lees: doet zich in geen dezer stukken gelden.
Blz. 254 reg. 12 v. bov. staat:	Rubens lees: Rubbens
Blz. 285 reg. 20 v. bov. staat:	Vianden en Ameide behoorden minder aan de graven van Holland; lees: Vianen en Ameide behoorden nimmer aan de graven van Holland.
Blz. 287, in de aanteeken. 4, reg. 4, staat:	Gooiregt lees: Gooregt
Blz. 330 reg. 19 v. ond. staat:	venarides, lees: venavides
Blz. 333 reg. 8 v. bov. staat:	glaneus, lees: glaucus
Blz. 370 reg. 11 v. bov. staat:	steendrukjes, lees: plaatjes.
Blz. 399 reg. 6 en 5 v. ond. staat:	traagheid - bedorvenheid lees: argelooze traagheid - naïve bedorvenheid.
Blz. 400 reg. 1 v. bov. staat:	laat ons..... laten - lees: laten wij.
Blz. 568 reg. 18 v. bov. staat:	leerboek lees: leesboek.
Blz. 571 reg. 27 v. bov. staat:	kerkgenootschappen lees: overige kerkgenootschappen.
Blz. 571 reg. 28 v. bov. staat:	overtollig lees: onvolledig.
Blz. 592 reg. 14 v. bov. staat:	hem de middelen, hem het doel had doen ter hand nemen en bepalen, lees: hem de middelen had doen ter hand nemen, hem het doel doen bepalen.
Blz. 595 reg. 5 v. ond. staat:	trots al onze ingenomenheid met de zeventiende eeuwpartij, gaarne, lees: trots alle onze ingenomenheid met de zeventiende eeuw, partij gaarne.
Blz. 598 reg. 18 v. bov. staat:	en van het nageslacht waar lees: en van het nageslacht, voor eenen toestand, waar.
Blz. 611 reg. 5 v. ond. staat:	pergni, recordon, tinquity lees: peigné, recordon, turquety.
Blz. 612 reg. 2 v. ond. staat:	voor den Heer van het graf lees: voor den steen van het graf.
Blz. 614 reg. 12 v. bov. staat:	Prière lirapide, lees: Prière limpide.
Blz. 630 reg. 2 v. bov. staat:	Deze laatste, lees: Deze laatste (lees eerste?),
Blz. 631 reg. 8 en 11 v. bov. staat:	Möser, lees: Moser.
Blz. 632 reg. 21 v. bov. staat:	moest, lees: moet (of moest?).

 

 

[tweede deel pagina ongenummerd (p. π1)]

DE GIDS.

 

[tweede deel pagina ongenummerd (p. I)]

DE GIDS.

ACHTSTE JAARGANG.

Tweede Deel.

MENGELINGEN.

AMSTERDAM, P.N. VAN KAMPEN.

1844.

 

[tweede deel pagina ongenummerd (p. II)]

gedrukt bij c.a. spin.

 

[tweede deel pagina ongenummerd (p. III)]

INHOUD.

MENGELINGEN

PROZA.

	Blz.
Mercari, (Trebisonde, 1380) door H. Pol.	1.
Het Rijks-Museum, te Amsterdam, door E.J. Potgieter.	17, 208, 391, 585, 599.
Hoe het Weeûwtje van het Hof van Holland gevrijd werd, door W. D-s.	27.
Het Schrikkeljaar.	63.
Pesth en Presburg in 1843. Aanteekeningen uit het reis-journal van Mr. W.A.C. de Jonge.	87.
Andries Bourlette. Een Hoofdstuk uit de Geschiedenis van den vrijheids-oorlog (1568).	131, 175, 223.
Mijn zwarte tijd, door J. Kneppelhout.	159.
Een Tooneel op het eiland Skye (1746).	192.
De goede oude Tijd, naar het Engelsch, door H.P.	244.
Hazlitt's uitval tegen Redacteurs, door E.J.P.	266.
Iets over het Snel-, Geheim-, Cijfer-, Schoon en Ver-schrift bij de Ouden, door Mr. C.J. van Assen.	279.
De Zusters, door W. D-s.	298, 350, 509, 610.
Het Gustaf-Adolfs-feest, uit het Zweedsch van Esaias Tegner, door E.J.P.	339.
Stokken, naar Leigh Hunt.	376.
Verjonging, door W. D-s.	424.
In Bergsland, door H. Pol.	443.
William Beckford, door P.J.V.	465.
Iets over den toestand der Poëzij in Spanje, Italië en Griekenland, gedurende de laatste vijf en twintig jaren, door H. Pol.	495, 551.
Het lezen van oude Boeken, naar W. Hazlitt.	534.
Mijne eerste Liefde. Eene schets der zeden te New-York. Naar het Engelsch door H.P.	568.

 

POëZIJ.

	Blz.
Stem van Boven, door S.J. van den Bergh.	59.
Leeuwenjagt der Veeboeren aan de Kaap de Goede Hoop. (Pringle verhollandscht), door E.J. Potgieter.	127.
Nelson, Pitt en Fox. (Uit Walter Scott's Marmion), door P.J.V.	165.
In den Gaard. Zangen der Liefde, door J-s.	216.
De Droom van een' Soldaat, naar Th. Campbell, door W.J. Mensing.	221.
Maart MDCCCXLIV, door W. D-s.	274.
Het Zingen van den Slaaf, naar H.W. Longfellow, door E.J. Potgieter.	337.
Lochiels Waarschuwing, naar Th. Campbell, door W.J. Mensing.	385.
Lied naar Heine, door - h.	442.
De Strijd op Duiveland, door J.A. Alberdingk Thym.	481.
De Vaderlandslievende Edelmogende, door H.B.	492.
De jonge Gevangene, door S.J. van den Bergh.	547.

 

 

[tweede deel pagina ongenummerd (p. IV)]

	Blz.
Rei van Aartsengelen, door P.J.V.	549.
Het goede deel. Vrij gevolgd naar H.W. Longfellow, door E.J. Potgieter.	596.
De Vrijheid. Naar den Amerikaanschen dichter William Cullen Bryant, door S.J. van den Bergh.	651.

 

ERRATA.

Blz. 13 reg. 6 van onder staat:	zomernacht lees: zomerdag,
Blz. 22 reg. 1 van onder staat:	vertegenwoordig riddereed, lees: vertegenwoordig riddereer.
Blz. 23 reg. 4 van onder staat:	„Tout est perdu sans l'honneur,“ lees: „Tout est perdu fors l'honneur.“
Blz. 25 reg. 15 en 14 v. ond. staat:	gestrante, lees: gestarnte.
Blz. 26 reg. 25 van boven staat:	ieder hunner, liever, lees: laat mij liever zeggen, ieder hunner, want
Blz. - reg. 3 van onder staat:	‘wetten,’ lees: ‘witten’
Blz. 37 reg. 15 en 16 v. bov. staat:	doch die was huib die ‘niet waar’ riep, lees: doch wie was huib die: ‘'t is niet waar,’ riep.
Blz. 38 reg. 15 van boven staat:	en huib staarde de eerste pauze, lees: en huib staarde; het was de eerste pauze.
Blz. 148 reg. 3 van boven staat:	Bonaventura, Cornet, Everard, Granioúl, lees: Bonaventura Cornet, Everard Granioul,
Blz. 156 reg. 26 van boven staat:	deszelfs belijders daarvan lees: de belijders daarvan
Blz. 178 reg. 10 van boven staat:	gaf dadelijk last lees: gaf dadelijke vergunning
Blz. 178 reg. 27 van boven staat:	het aftrekkende leger lees: het optrekkende leger
Blz. 189 reg. 2 van boven staat:	hulp en overwinning aan, alva lees: hulp en overwinning aan? - Alva
Blz. 307 reg. 9 van boven staat:	stouten vingeren lees: slanken vingeren.
	Elize, lees: Elsje.
Blz. 337 reg. 4 van boven staat:	in enkele afdrukken, veertig lees: dertig.
Blz. 357 reg. 6 van onder staat:	das Leben, lees: des Lebens.
Blz. 361 reg. 18 van boven staat:	loofden, lees:loofde
Blz. - reg. 11 van onder staat:	les brillerez lees: brillerez
Blz. 362 reg. 5 van boven staat:	dansen voor, lees: dansen naar
Blz. 364 reg. 12 van boven staat:	Het laatste dier drie tijdkringen was het eerste aan zijn huwelijk, was dat, lees: De laatste dier drie tijdkringen was de eerste van zijn huwelijk, was die.
Blz. 365 reg. 11 van boven staat:	en andere, bekroont gij niet, lees: en andere bekroont gij niet.
Blz. 367 reg. 13 van onder staat:	ter wederzijde der drieenzeventigjarige nicht elsabe enz. tot dirk, lees: ter wederzijde der drieenzeventigjarige nicht elsabé, in haren leuningstoel, de zusters; op eenigen afstand aan anne's zijde mevrouw goemans; tegenover haar dirk,
Blz. 400 reg. 19 van boven staat:	Een lierdicht, lees: Een leerdicht.
Blz. 416 reg. 6 van onder staat:	luidde, lees: luide.
Blz. 420 reg. 24 en 23 v. bov. staat:	die in de laatste spelevaren ten arbeid spoeden, lees: die in de laatste spelevaren, ten arbeid spoeden.
Blz. 421 reg. 15v. bov. staat:	schalksche van het stoute, lees: schalke aan het stoute,
Blz. 423 reg. 1 v. bov. staat:	hoe het genot dier gave in geringe mate, als, lees: hoe het genot dier gave, in geringe mate als.
Blz. 466 reg. 21 v. bov. staat:	Chattham. lees: Chatham.
Blz. 468 reg. 4 v. bov. staat:	verstellingen, lees: vertellingen.
Blz. 470 reg. 24 v. bov. staat:	pain, lees: Spain.
Blz. 479 reg. 1 van onder staat:	Dominicus, lees: Dominus.
Blz. 480 reg. 20 van boven staat:	de tallooze, lees: en tallooze.
Blz. 533 reg. 13 van boven staat:	voegde hij er tot anne bij, en in zijne matrozenplunje, ‘verminkt als hij is.’ lees: voegde hij er tot anne bij, ‘en in zijne matrozenplunje, verminkt als hij is.’
Blz. 587 reg. 8 van onder staat:	het lijdt lees: is, het lijdt
Blz. 593 reg. 10 en 11 v. bov. staat:	john de witt lees: johan de witt, en gelief dit telkens te doen, waar verder dezelfde drukfeil voorkomt.