[vs. 1447-2002]aant.
Doe antwoerde onberaden
Her Aernout met goeden staden,
Die van Grimbergen was here:
Dat wy ontboden ridderen, cnapen,
Ende vertelden den geselscape
Dat wy nu hebben verstaen;
Ende laet ons horen, sonder waen,
Welc haer raet hier op sal sijn.1455
Riet indien, vrinden mijn,1456
Dat ghi en wilt nimmer niet
Dat ic wille houden yet
Van den hertoge leen of goet,
1460.
Dat ic't vernemen mach, des sijt vroet.’aant.
Doen sprac van Oyenbrugge heer Henric:
‘Desen raet is goet sekerlic;
[p. 65]origineel
Oec raet ic wel dat ghy hier1463
Ontbiet alle u ridderen fier,1464
Ende de sciltcnapen van den lande.’ -
‘Dat wil ic doen al te hande.’
Heer Arnout ontboet, tier stede,1467
Ridderen ende cnapen mede,
Dat si quamen haesteleken
1470.
Te Grimbergen: hi woudese spreken.
Ridderen, cnapen quamen dare,
Doen sy hoorden die niemare.
Sy bereyden hem ongespeert
Ende voeren te Grimbergen weert
Al dat mochten, dat seg ic u,
Ridderen ende cnapen nu,
Ende menich man, die over een
Van heer Arnoude hielt leen.
Oec sant hy om syne naeste mage
1480.
Dat si quamen, te sinen daghe,
Te Grimbergen, daer si oic quamen,
Doen si die bootscap vernamen.
[p. 66]origineel
Van die mijn heer Arnout ontboet,1483
Doe quam daer een here groet:
Van Vianden die greve daer quam,
Met menighen man loofsam,
Dier namen ic al niet en weet.1487
Oic quam aldaer gereet
Die vrome here van Breda;
1490.
Hem volgden vier sonen na,1490
Die vrome waren ende coene,
Waer ridderscap yet was te doene,
Ende met hem menich vrome man,1493
Die ic ghenoemen niet en can.
Die here van Assche, na mijn weten,1495
Die heer Gheraert was geheten,
Quam daer met gewout,
Ende van Oyenbrugge mijn heer Arnout;
Henric, sijn sone, ende Godevaert
1500.
Screyhane, met twee broeders waert;
Heer Geraert hiel d'een, d'ander hiet Jan.
Her Arnout oic, die edelman
Van Hombeke, met sonen viere,
Daer die twee af ridderen fiere
[p. 67]origineel
Waren; d'outste Arnout hiet,
D'ander heer Hendrick, in liege u niet;
Heer Willem Tant quam daer,1507
Ende mijn heer Willem, wet vorwaer,
Van der Thomen die borchgrave.1509
1510.
Oec so quam er mede ave1510
Van Cobbenbosch heer Arnout,
Ende met hem een ridder stout
Peter van Imple waert,1513
Ende van Beyghem heer Alaert,
Ende mijn her Seghere van den Male.
Oec quam daer sijn sone, wet wale,
Die by name hiet heer Simoen.1517
Oec quam daer een vroem baroen,
Van den Damme mijn heer Gautier;
1520.
Ende daertoe een ridder fier,1520
Mijn heer Willem Van den Bogarde,
Die te Hombeke woonde, van arde.
Daer quam heer Jan Van Caelmont,
Ende her Henric Hoesten, sy u cont,
Ende her Paridaen van Eppingem.1525
Oec quam na hem
[p. 68]origineel
Her Paridaen van Massenhove;
Ende een ridder goet van love1528
Mijn heer Geraert, heer van Ophem,
1530.
Ende een goet ridder na hem,1530
Mijn heer Gerart van Herlaer.
Doe quam een goet ridder daer,
Van Liere mijn heer Geraert,
Ende noch menich ridder vermaert,
Die ic niet al en can genoemen;
Maer dese woenden ende waren coemen
Uyten lande van Grimbergen,
Ende hadden, sonder verberghen,
Haer leen, haer goet van heer Arnoude
1540.
Van Grimbergen met gewoude,
Ende van sinen sonen beide.1541
Dair quam oic, 't es waerheide,1542
Menich te Grimbergen binnen
Van ridders arde, na mijn versinnen,1544
Die ic alle niet en can genoemen.
Doen dese alle waren comen,1546
Ridderen, cnapen, knechten, heren,1547
Tot Grimbergen, met groter eren,
[p. 69]origineel
Ende si alle vergadert waren,1549
1550.
Ginghen si henen, sonder sparen,
Op eene plaetse groot ende wijt,1551
Die by den clooster lach tier tijt,1552
Daer heren doen woonden, na mijn weten,
Die Regulieren waren geheten,
Ende Gode dienden spade ende vroe.
Daer plach men te vergaderen doe,1556
Wanneer men's hadde te doene,1557
Ende mijn her Arnout, die coene,1558
Parlementen woude of dingen1559
1560.
Van grote saken sonderlingen.1560
Hier, teser stadt, vergaderde al,
Ridderen, cnapen een groot getal,
Ende selve mijn her Arnout met,1563
Ende beyde syne sonen, dat wet,
Ende sijn raet oic daer toe.1565
Als al was vergadert doe,
Dat ten parlemente soude comen,1567
Stont op, als ic heb vernomen,
Mijn heer Wouter Berthout;1569
1570.
Sijn vader was heer Arnout,1570
Van Grimberghen die here;1571
[p. 70]origineel
Hy sprac lude ende sere:
‘Ghy heren, hebt danc algader1573
Dat ghy quaemt, als u mijn vader
Hier ontboet te desen daghe.
Oec eest recht, want ghi onse maghe
Sijt end onse vrienden met;
Ghy sijt sculdich, dat wel wet,
Te helpen in rade ende in dade,
1580.
Daer ons lachter of, oft scade1580
Ghescien mochte, ofte onrecht.
Nu es menich cnape ende knecht1582
Comen, ende menich ridder fier,1583
Na onsen wille, ten daghe hier,
Die luttel weet waerom dat hi1585
Nu hier van ons ontboden si;
Nu hoirt, ic wil't u condich maken.
Ons hadde ontboden in waren saken
Die keyser, des sijt gewes,
1590.
Die in 't lant comen es,
Om minen vader, dat hi hem
Spreken quame te Hafflighem:
Want het was om sijn profijt;
[p. 71]origineel
Ende en mochti te diere tijt1594
Selve niet comen voirwaer,
Dat hi ons beiden sende daer;aant.
Also hi dede ongespaert.
Wy bereyden onse vaert,
Ic ende mijn broeder, beide gader,
1600.
Bi den beheten van onsen vader,
Mit ridderen ende mit sommigen cnapen,
Ende voeren mit sconer geselscapen
Te Haffligem, daer wy vonden
Den keyser, te dien stonden,
Met vele liede, wet dat wale,
Die by hem waren in de sale.
Als wy vore den keyser quamen
Groeten wine te samen
Ende ontboden hem goeden dach,1609
1610.
Ende t' ierst dat hy ons sach,1610
Hiet hi ons willecom sijn.1611
Daer na nam die keyser fijn1612
Minen broeder ende my, ende dede
[p. 72]origineel
Ons by hem sitten mede.
T'eerste dede hy ons groet;
Daerna vraechden wy hem bloet,1616
Den keyser, doen wel te weten,
Als wy een stuc hadden geseten,
Wat hy gebode ende wilde?
1620.
Doe antwoorde de keyser milde,
Dat die hertoge Godevaert1621
Metten Baerde, die here waert,1622
Tot hem hadde geweest te Aken,1623
Ende hadde hem in ware saken1624
Over onsen vader geclaecht sere,
Dat hi hem hadde gedaen onere;
Want hi sijh goet groot noch clene
Van hem wilde houden te lene,
Ghelijc sijn vorders hadden gedaen
1630.
Van den sinen, ende bat hem saen,
Datti hem holpe, datti sijn goet
Van hem hielde, des sijt vroet:1632
Want hy 't sculdich te doen ware.1633
Doen seide hem die keyser dare1634
[p. 73]origineel
Dat hire ware gewillich toe.
Nu verstaet twi ende hoe1636
Dat ons die keyser ontboet,
Ende vraghede ons die reden bloet,
Ocht das die waerheit, ware.
1640.
Doe seydic hem al openbare:
“Her keyser, here, neen sy;
Het was waer, die hertoghe vry
Hadde gesant an mynen vader,1643
Dat hi quame ontfaen algader1644
Van hem sijn lant ende sijn leen,1645
Ende worde sijn man, ofte neen,
Hy soude comen in sijn lant,1647
Ende stichten rooff ende brant,
Ende verdriven ons te male.”1649
1650.
Oic seidic den keyser wale
Wat antwoorde hieraf
Mijn vader den bode wedergaf,
Dat hy van den hertoge gheen
Lant, goet en hilde ofte leen,
Also verre als hijt bevroet ware,
Noch sijn vorders, wet voerware,
Dat te voren en hadden gedaen;
[p. 74]origineel
Ende hijs nu niet en soude bestaen,
Also lange als hy levende ware.1659
1660.
Die keyser antwoorde aldaire,1660
Dat hem die hertoghe hadde gheseit,
Dat hijt betoonen woude gereet,1662
Dat die van Grimbergen plagen1663
Den hertoge? in oude dagen,
Te dienen, daer sijt hadden te doene,
Met ridderen ende met baroene,1666
Ende stonden hem by al haer leven,1667
Al waert nu achter bleven.
Als die keyser dit hadde geseit,
1670.
Bat hi ons hierna gereit,
Dat wy van desen saken
Onsen vader baden ende spraken,
Dat hi worde des hertogen man,
(Te mits dat hi voertan
Ons leen, ons goet menichfoude
Met vele lants meerderen soude,)
Ende wy hem vriendelike baden
Dat hi hem hierop wilde beraden.
Ic antworde dat ic's soude
[p. 75]origineel
1680.
Om sinen wille, dore sine houde,
Minen vader spreken geerne:
Dies en stont my niet t'ontbeerne.
Hier met namen wy orlof,1683
Ende ruymden saen dat hof.1684
Ic ende mijn broeder Geraert,
Ende ons geselscap ter vaert,
Quamen te Grimbergen weder
Ende vertelden hoge en neder1688
Minen vader alle die woerde,
1690.
Die ic den keyser seggen hoerde,
Ende bad dat hy hem beriede.
Mijn vader sprac: sonder sijn liede,
Sonder sijn vrienden, sonder sijn baroen,
En woude hire niet toe doen;
Mer woude wercken bi horen rade,
Gelagher ane vrome ofte scade,aant.
Ende dat hi niet woude wesen man1697
Tsertoghen, watter laghe an,
Hine verbore eer half sijn goet,
1700.
Ende half sijn lant, des sijt, vroet.1700
Mer doch woude hi, hoe 't gaet,1701
Horen uwerlieden raet,1702
[p. 76]origineel
Ende dede u alhier ontbieden.1703
Nu wety, na mijn bedieden,
Waeromme ghi te deser tijt
Van minen vader ontboden sijt,
Ende wele dat es sijn wille.1707
Nu bid ic u allen, lude ende stille,1708
Dat ghi ons wilt raden ten besten,1709
1710.
Dat wy moghen, als 't comt ten lesten,1710
Den keyser geven goede antwoorde,1711
So dat wy peys, raste ende vrede
Van den hertoghe hebben moghen.
Wy moeten hem onghelogen1714
Ontbieden, hoe wy sijn beraden.’1715
Doe antwoorde met staden1716
Die heere die was van Breda:
‘Groet wonderen ic versta,
Dat die keyser van u begeert:1719
1720.
Hy hout u over herde onweert,
Ende over cleine van gedochte1721
Dat hi dit oyt ane u sochte
Om tshertogen wille van Brabant,
Al was die hertoge faeljant1724
[p. 77]origineel
So kinsch, dat hijt hem aensochte.
Ic wille u seggen mijn ghedochte
Ende minen raet al bloet:1727
Eer ic hielde clein oft groet
Goet ofte lant openbare,1729
1730.
Anders dan ic sculdich ware,
Van den hertoge off andren man,
Ende waer ic in uwen pointe dan,1732
Ic sette liever ter aventueren
Lijf ende goet in ere uren,
Ende op enen dach altemale.
Ghine hebbes van ere nootscale1736
Metten hertoghe niet te doene.
Ghi hebt magen ende baroene,1738
Ridderen, knechten, mannen, knape,
1740.
So vele in uwen geselscape,
Een twint en dorsti niet ontsien.’
Die grave trat voert na dien
Van Vianden, sonder verbergen,
Ende seide: ‘Heer van Grimbergen,
En ontsiet u niet een twint,1745
Also helpe my Sinte Marien kint.1746
Wilt u deren die hertoge,1747
Het si met striden of met orloge,1748
Ende liever onpeis heeft dan raste,1749
[p. 78]origineel
1750.
Wy brengen hem so vele gaste,1750
Ende tonen hem alsule aensichte,1751
Dat's hem sal berouwen lichte,1752
Dat hy die sotheit ie began.1753
Ic wane hem cume sal voertan1754
Die keyser helpen: hi sit soe verre;
Al raet hi hem tot deser werre,
Hi salne lichtelic varen laten;
Maer hi gheniet geerne der baten1758
Even lanc dat hi by hem es;
1760.
Maer sijt des seker ende ghewes,1760
Al woude hem die keyser nu1761
Selve helpen jegen u,1762
Wy souden u helpen wederstaen.1763
Wy raden u dat ghi sent saen1764
Enen bode ten keyser wert,
Die hem segge ongespert,1766
Dat u vrienden ende u maghen1767
Niet en willen t'enigen daghen1768
Gedogen, dat ghi hout te lene
1770.
U goet van iemant, groot oft cleene,
Anders? dan hebben gedaen1771
[p. 79]origineel
U voorsaten, sonder waen,1772
Over hondert jaer hier te voren.
Kiest enen man, die den orbore
Hier af doe wel ende met eren,
Vore den keyser ende vore die heren.’
Hier op so antwoorde hem
Van der Thomen heer Wilhem,
Die borchgrave stout ende coene.
1780.
Die niet en achte op de soene;
Hy hadde also lief tier tijt
Den onpeis ende den strijt;
Want hi die wapen minde seere;
Hij seide dus: ‘Her grave, here,
U raet dunct ons allen dor goet;
Men sende derwaerts metter spoet
Enen bode, die wel can spreken
Ende hem dit seggen sonder smeken,1788
Ghelijc gi ons hebt vertelt.
1790.
Wilt hi van ons met ghewelt1790
Sinen wil hebben, sonder verlaten,1791
[p. 80]origineel
Ende behouden onse eren,
Also vromelijc hem keren,
Dat's hem berouwen sal onsachte,
Dat hi oyt die kinsheit dachte.
Ic waent u allen dunct goet.’
Doe sprac heer Arnout in sinen moet,
Van Oyenbrugge die ridder weert:
1800.
‘Ghi hebt geseit dat gy begeert;
Maer ic segge dat goet benomen
Orloghe ware ende onvromen.
Wie enighe sake wilt beginnen
Sal sijn verliesen ende sijn winnen
In tide versien ende wat er na
Volghen sal, als ic versta:
So machi sijn ende gebieden
Sonder toren ende liden;
Die met sijn hooft wil dor den muer
Heeft dicke aventure suer;
1810.
Ende ic wille u seggen, waerby
Van Grimberghen die heren vry1811
Hebben over drie hondert jaer1812
Haer goet ghehouden overwaer
Van den hertoghe van Lothrike,1814
[p. 81]origineel
Ende van Brabant diergelike,1815
Ende van voer coninc Karels tide;aant.
Al eest nu bleven in onse side,1817
Ende men's niet en heeft versocht.
My dochte goet, werdit bedocht,aant.
1820.
Dat men ane den keyser sende
Vroede lieden ende bekende,
Diene van onsen weghen spraken
Heymelic van desen saken,
Ende hem baden, mocht gescien,
Dat hi den hertoghe brachte in dien,
Dat hi die manscap liete1826
Achter bliven ende te niete,
Die hi ons wilt ane dwingen;
Wy wouden presente sonderlingen
1830.
Hem senden van onsen goede,
Indien dat hi met goeden moede
Den hertoge maecte gestade
Onsen vrient voert, vroech ende spade.
Ic hope dat dit ons bat soude
Helpen aen den keyser boude
Om peis te hebben ende ruste mede,
[p. 82]origineel
Dan dat wy enighe onvrede1837
Ontboden den hertoge vermeert,
Dat den keyser onweert
1840.
Hebben mochte: hy mintene seere.
Oec is Godevaert, de here,
Een criger, daer hi hem toe set;aant.
Hoert hi iet ontbieden met,
Dat hem wesen dunct hoverde,
Hy sal's in trecken groote onwerde,1845
Ende wachten poent ende stade1846
Hoe hy ons toren mach doen ende scade;1847
Dus eest best dat wy met sinne
Hier in vaeren, als ic kinne.’
1850.
Doe sprac heer Wouter Berthout:
‘Ware dat u raet, heer Arnout,1851
Dat wy souden versoeken datte
Aen den keyser, met onsen scatte,1853
Dat die hertoge te niete
Sijn manscap bliven liete,
Ende ons quite scouden medeaant.
Allen dienst, mits keysers bede,
Soe gaven wy, sonder sy,
[p. 83]origineel
Ons schuldich van dien dat hy
1860.
Ane ons begeert, sijt seker dies,
Eest ons ghewin oft verlies;
Wy houden ons ane de yerste tale,1862
Die ons geseit heeft wale
Van Vianden die stoute grave,
Daer en sceden wijs niet ave;
Ende die ons vertrac dair na
Die here mede van Breda.
Oec seidic en soude niet gestaden,
So wanneer ic't mocht ontraden?
1870.
Dat mijn vader, ongelogen,
Man worde des hertogen
Godevaerts van Brabant.
Ic liete my liever te hant
Begaden herde lachterlike.aant.
My geeft oic wonder sekerlike,
Waeraf dat ghi u, here,
Voere alle d'andere ontsiet dus seere;
En kinde ic u niet so ghetrouwe,1878
Ic soude wanen, by onser trouwe,1879
1880.
Dat ghijs den hertoghe teser tide1880
Houder waert dan onser side;1881
Maer ic kinne u alse goet,
[p. 84]origineel
Ende alse getrouwe in den noet,
Dat ghy dit segt omme 't beste
Om te beletten alle tweste,
Ende discoort, ende oic nijt,
Ende werringen end allen strijt.
Maer ic bidde heer Arnout, here:1888
Dat ghewaget nimmermeere;
1890.
Maer helpt vorderen ons begheren.’1890
Heer Arnout sprac: ‘Hier en mach deren
Mijn sprake niemanne noch mijn tale,
Ende oic wet dat herde wale,
Dat ic omme den hertoghe goet
Niet en keerde minen voet,1895
Noch oic om sijn liede.1896
Maer dat ic u dit bediede,
Dat dede ic in trouwen al.
Ick kenne den hertoge, sonder getal,
1900.
Vrome, rijcke ende mechtich
Van lieden, van landen, ende crechtich,
Ende daer toe van hogen moede,1902
Ende hebbe anxt dat sonder hoede1903
Desen lande mochte misschien;1904
Maer verstaet mi wel in dien,
Ende segge te voren vaste:1906
[p. 85]origineel
Beginde onpeis oft onraste,
Ic sal's u helpen tesen tide.
Comet oic tot enighen stride,1909
1910.
Ic wil een sijn, heb ic's geval,
Die mede beginnen sal.’
Doen seide heer Geraert van Herlaer:1912
‘Heer Arnout seit wel ende wair,1913
Ende daer toe als een goet man;
Maer en es niemant, by Sinte Jan,1915
Hine begeert meer 't gevecht1916
Ende orloge te hebben slecht,1917
Dan te dogen, dat onse here1918
Aengaen soude, daer hem onere1919
1920.
Af mochte commen in enighen dinghen1920
Ofte sine nacomelingen.
Men seint de antwoorde van den grave
Met enen bode den keyser ave,1923
Die hem segge die waerheit stille,1924
Gelijc dat es onser aller wille,
Alsoe ic wane dat es.’
Doen riepen sy alle, sijt seker des,1927
[p. 86]origineel
Met enen lude, met enen concente,
Alle die waren ten parlemente:
1930.
‘Ghy segt waer, lieve here,
Wy sellen aventueren ere
Onse goet, onse lijf,
Daer toe kinderen ende wijf:
Beyde borch ende lant,
Eer wy den hertoge van Brabant
Laten dwingen her Arnoude
Van Grimbergen, mit gewoude,
Hem manschap te doene ende eet,
Hine si daer selve toe gereet.’
1940.
Doen sprac her Arnout, die genoot,
Te sinen lieden clein ende groot:
‘Groten danc hebt ghi, heren,
Dat ghy my raet te mire eren.
Ic sal den keyser ontbieden nu
Also 't vertelt es hier van u.
Maer my gebreect een vroom man,1946
Vroet; ende die wel spreken can,
Ende tale ende antwoerde geven.1948
Ic kinne ghene, sem mijn leven,
1950.
Dien ic daer sal moghen senden,
En ware ochte hem ghenende
[p. 87]origineel
Van Oyenbrugge her Arnout;
Want hi es vrome ende stout,
Vroom ende wijs, blide ende vroe,1954
Ende goet spreker daer toe:1955
Subtijl, hy raet altoes ten besten;
Mijn bootscap soude hi wel bewesten;
Woude hi doen so vele door my,
Dat hi voere ten keyser vry,
1960.
Ic sout's hem dancken na mijn vermoghen.
Voer coninghen, graven, voer hertoghen
Hoert men geerne sijn tale,
Die hi can spreken te poente wale.’
Doen sprac die here van Assche daer:
‘Seker, here, ghi segt waer,
Bidden wijs hem alle, hine es niet
Selc, so dat hi des iet
Weiren sal, bi Onsen Here.’
Doen baden sijs hem alle sere1969
1970.
Dat hi woude ten keyser varen,
Ende hem die bootscap openbaren.
Mijn heer Arnout sprac: ‘Ghi heren,1972
[p. 88]origineel
Ic waer niet wert sulker eren,
Dat ic so grooten bootscap dade.
Ic ben te plomp, t'onwijs van rade,
Vore den keyser ende sijn baroene
Al sulken grooten bootschap te doene:
Oec es hier in 't hof, dat wet,
Die my niet wel getrout met,
1980.
Om dies ic ten besten spreke.
Hierom, ghi heren, sekerleke
Had ic geern, waer't u bequame,
Dat men enen anderen bode name,
Die dese bootschap voerde ave.’1984
Doe sprac van Vianden die grave:
‘Hier es niemant, die't doen soud so wel,
Ghy sijt hoofsaem, van tale snel,
Die ghi wel cont omme legghen,
Ende altoes dat beste segghen.
1990.
Voir ongetrouwe en hout u
Hier niemant, des hop ic nu;
Want dat ghi segt teser tijt,
Dat's algader om ons profijt.
[p. 89]origineel
Wy bidden u alle, ridder coene,
Dese boetscap aen den keyser te doene.’
Doen sprac van Oyenbrugge heer Arnout:
‘Sint ghy 't begeert, ghi heren stout,
Soe doe ic die bootscap geerne
Ende pines mi niet te weerne.
2000.
Ic salse doen, so ic best can,
Ende dat laten dor ghenen man,2001
Dien ic vinde te hove dair.’2002
1450Ende seyde: ‘Mi docht goet, by mijnder eere, Dat wy ontboden ruddren ende knaepen, Ende seyden hem van desen saeken, Die ick hier nu hebbe verstaen, Ende laet ons hooren, dat 's wel ghedaen.
1455Hier aff.
1456Met mi dien ghy, myne vrienden min, Dat ghy moget mercken yet Dat ick wille, wats gheschiet, Van den hertoghe houden mijn goet. In 't verweeren mach, sijt's vroet.
1463Ick raet oock wel.
1464Uwen rudders fier Ende schiltknaepen.
1467Ende maken 't hen cont ten hande.’ - ‘Dit wille ick doen;’ heer Aernout seyde. Doen ontboot hy, sonder beyden, Ruddren ende knaepen in sijn lant Dat sy quaemen al ter hant Te Grimberghen t'eenen daege: ‘Hy woude spreken, sonder saege, Al gemeinelick ende sien Indien dat hem mochte gheschien.’ Doen in 't lant hoorden die nieu maeren Ruddren ende knaepen hier ende daere, Bereyden sy hem ter vaert, Ende voeren alle te Grimberghen waert Wat sy mochten, segge ick u. Daer quam menich ruddre nu Ende menich man, die sijn leen van heer Aernoult hielden gemeen. Oock sant hy alomme sijn mage Dat sy wouden te synen daege Te Grimberghen alle commen, Die 't gerne daden, heb ick vernomen, Doen sy die nieu maren verstonden, Wat sy mochten, segge ick u. Een deel wille icker noemen nu By naeme ende by toename, Dergenen die te Grimberghen quaemen,
1483Doen se mijn heere Aernoult ontboodt. Daer quam ghereden een heere groot, Van Vianden die stoute grave, Ende veele ruddren met hem ave.
1487Daer aff die naemen ick niet en weet; Oock so quam daer, God weet.
1490Met vier sonen, als ick versta, Die alsoo vrome waren ende coene, Waer dat rudderscap.
1493Schoon man, Dien ick.
1495Daer quam die heere van Assche met, Heer Geeraert hy hiet, dat wet; Daer quam van Oyenbrugge heer Aernoult, Ende Hendrick, sijn sone, die ruddre stout; Daer quam heer Godevaert Screyhane, Ende beyde sijn sonen, ick wane, Mijn heer Geeraert ende heer Jan; Ende oock quam daer heer Aernoult aen Van Hoembeke, ende syne sonen viere, Daer aff die twee rudders fiere
Waeren; d'ouste heer Aernoult hiet.
Waeren; d'ouste heer Aernoult hiet.
1507Quam oock daer Ende heer Willem, dat is waer.
1509Thonnen.
1510Daer met aeve Van Cobbenbosch mijn heere Aernoult.
1513Van Imple mijn heere Peetre, dat wet, Ende heer Alaert van Beyegem met.
1517Die gheheeten was.
1520Daer quam oock een ruddre fier, Mijn heer Willem Van den Bogaerde, Die te Hoembeke woonde, van aerde; Oock quam daer heer Jan Van Caelmont.
1525Ende van Oppeghem heer Paridaen. Oock quam daer, doe ick u verstaen.
1528Oock quam daer een ruddre van love, Mijn heere Geeraert van Oppem.
1530Ende een ruddre, ick seker ben, Mijn heere Geeraert Van Herlaere. Oock so quam een rudder daer, Ende hiet van Liere heer Geeraert, Ende menich ander ruddre weert. Die ick niet ghenoemen en can; Maer dese woonden, by S. Jan, In 't lant van Grimberghen, wet wel, Ende hielden, al sonder spel, Haer goet van mijn heere Aernoude, Heere van Grimberghen.
1541Beyde.
1542Oock, dat's waerheyde, Menich man.
1544Van rudders aerde, doe ick u kinnen, Die ick niet wel.
1546Ende doen.
1547Ruddren, knaepen, knechten ende heeren Te Grimberghen, met grooter eeren.
1549Ende sy al.
1551Schoone ende wijt.
1552Dier tijt, Daer heeren in woonden, doen ick weeten, Die Regulieren waeren gheheeten.
1556Ende daer men plach te.
1557Dat men's.
1558Ende mijn heere Aernoult.
1559Parlementeren.
1560Van groote saecke sonderlinge. Te deser stede vergaederde nu al Ruddren, knaepen, groot ende smal.
1563Mijn heere Aernoult.
1565Ende synen raet oock daertoe, Ende als 't al vergadert was doe.
1567Was commen, So stont op, heb ick.
1569Heere.
1570Vaedre.
1571Heere, Ende sprack luyde ende seere.
1573Danck allegaedere Dat ghy quamt, doen mijn vaedre Hier ontbood ten desen daege; Nochtans eest recht dat ghy sijt sin maghe, Ende sijn vrienden daertoe met, Ende sijt ons schuldich.
1580Daer ons tooren ende schade.
1582Knaepe.
1583Commen, ende menich ruddre fier Om.
1585Dat hi Hier nu van ons ontboden sy. Nu hoort, ick wille u cont maken: Het hadde ontboden in swaere saeken Die keysere van Alemaingien, sijt ghewes, Die nu in 't lant commen es Cortelinge, sonder waen, Mynen vaedere, dat hy quaeme saen Jegen hem spreken te Affleghem; Want het waere, ontboot hy hem, Om sonderlinge ooirboire.
1594Ende en mochti niet commen daere, Dat hy ons beyde sende daer. Mijn vaedere antwoorde den bode daer naer: Hyne mocht niet ryden op die wyle; Maer hy soude ons, sonder gyle, Alle beyde senden tot hemme. Die bode voer wech, als ick verneme, Met deser bodtscap ter keysere waert, Ende wy bereyden ons ter vaert, By den ghebode van onsen vaedre, Ick ende mijn broedere, beyde gaedre, Ende oock een deel lieden mede, Rudderen, knaepen, dat's waerhede, Ende voeren in corten stonden Tot Afflighem, Daer wy vonden Mijn heere den keysere, dat wet wale, Met veele lieden in sijn sale. Ende doen wy voor den keysere quaemen, Groeten wyne al te saemen.
1609Ontbooden.
1610Ende t'eerste dat hy ons versach.
1611Willecomme.
1612Daerna nam den keysere fin Mynen broedere ende my by der hant, Ende dede ons sitten, sy u becant, Neven hem op eene banck; Ende dede ons groote feeste, sonder wanc.
1616Nae dat wy hadden gheseten Een stuck, soe doe ick u weten; So vraegedick den keysere milde: Wat hy ghebode en wat hy wilde, Dat hy om ons hadde ghesonden. - Doen antworde hy tien stonden Dat hy ons seggen soude, Ende seyde alsoe houde.
1621De.
1622Heere.
1623Had gheweest tot hem tot Aken.
1624In waere zaeken, Over mynen vaedre gheclaecht seere, Dat hy hem hadde groote oneere Ghedaen ende oock gheseyt, Ende dat hy niet en woude, God weyt, Sijn goet van hem houden te leene Ghelijck syne voorders gemeene Van den hertoghen hadden ghedaen, Ende badt hieromme den keysere saen Dat hy hem holpe dat hy sijn.
1632Dies.
1633Ghelijck dat hy schuldich waere.