[vs. 3091-4140]
aant.
Doen quam gevaren hierna
Des heren sone van
Breda
,
Wel gewapent tier ure;
Sijn tornekeel, sijn covertuere
Was van kelen, en dair in fijn
Drie sautoren van selverijn
Met enen rande van goude
Ghedanteert, also hi woude;
Van den selven was sijn scilt.
3100.
Sijn goede sweert dat hi hilt
In sijn hant, ende sloech met sporen.
Enen ridder heeft hi verkoren,
Ende hiet her Jan van Hannuut.
Dien dach haddi al uut ende uut
Wale gestreden, dat seg ic u;
Heer Jan van Breda heeften nu
Geraict op sijn beckeneel,
Dat onlanghe bleef geheel.
't Sweert esser sonder genaden
3110.
Toten tanden dore gewaden,
Daer 't menich man sach toe.
[p. 148]
origineel
Enen anderen sloechi doe
3112
Dat hem van den buycke vlooch 't hoot.
Doen wert daer den strijt groot
Omtrent hem ende groot bedranc;
Menich wert daer van wonden cranc
3116
Dat hi ter erden sanc neder.
Men vacht daer voirt weder
In beiden siden ende met eren;
3120.
Maer van
Grimbergen
die heren
Vochten boven maten wel;
Nochtan waren si in dat nijtspel
Sere vermoeit ende verladen;
Maer daer stont hem in staden
Hare voetvolc, die dair waren,
Ende doorbraken hem die scaren
Met crachte, sijt seker des.
Daer quam gevaren na sijn getes
aant.
Die here van
Breda
, ende dair mee
3130.
Met hem sire sonen twe.
Oec quam daer gevaren ane
Die grave Diederic van Viane,
[p. 149]
origineel
Ende menich baroen die tien tide
Daer comen was in den stride:
Die grave van
Loen
in waren dinghen,
Ende die heren van
Edingen
,
Ende van
Hoerne
die here met,
Ende menich man ongelet,
Die wel in striden dueren mochte.
3140.
Daer was in den stride groot geruchte
In beiden siden van den lieden.
Ic mochte u niet bedieden
Den jammer, die gesciede aldair.
Men mach over hondert jaer
Tellen wel ende spreken dair ave.
Van der Thomen [her Willem,] die borchgrave,
Quam dair gereden
Op een ors van stercken leden,
Wel gewapent; sijn tornekeel
3150.
Was van goude niet al geheel;
Maer van kelen ondersneden,
Gepareert van rijckelicheden,
Van selvere ende van lasuere
(1)
.
[p. 150]
origineel
Hi sat op een ors tier ure,
Dat hi sere in den strijt
Lopen dede, ende tier tijt
Quam jegen hem gewapent wel
Op een ors van leden snel,
Verdect met enen samite root
3160.
Die here van
Yssche
, die al bloot
Den scilt van goude voerde meer no min
Met lelien van sable daerin.
Sijn ors noopte hi met sporen,
Ende stac den borchgrave voren
Op den scilt dat hi spleet,
Ende doorrannen gereet
Metten spere dat was stijf;
Maer hine hads niet in 't lijf,
Ende her Willem die borchgrave
3170.
Stacken weder dat hi ave
Van sinen orsse nedervel.
Heer Willem nam dat ors snel,
Ende voeret in sijn behoude;
Hy gaf 't daer hy 't geven woude.
[p. 151]
origineel
Daerna voer hi striden weder;
Menighen man sloechi neder.
Hi was vrome ende street sere,
Ende van
Yssche
die here
Wert weder gemonteert daer naer
3180.
Op een ors groot ende swaer,
Dat hem een sijn neve brachte.
D'ors horte hi voort met crachte,
Daer hi sach de porsse meest.
Ghereden quam in dat oreest
aant.
Een hiet heer Segher van der Molen,
Op een ors swerter vele dan colen,
Met sine wapenen overtoghen;
3187
Swert was sijn scilt ongheloghen,
Daer drie molen-yseren inne
3190.
Van silvere stonden, als ic versinne;
Oec haddi in sijn hant een spere,
Daer hi mede reet in 't heere,
Daer des heren sone van
Breda
Mijn heer Jan, als ic versta,
Bi sinen vader sere street,
Ende stacken op den scilt ghereet
3196
Dat hine ontwee spleten dede;
[p. 152]
origineel
So dede hi die plate mede,
Ende hem 't spere doer de borst ontscoet.
V. 3199
3200.
Doen viel hi op de erde doet,
Dat hi uten gereide seech;
Dies sijn vader groot seer gecreech,
Ende bleef liggen in onmacht
In 't gereide, eer hi sijn cracht
Weder gewan, een lange wile:
Men hadde gegaen een mile;
Ende als hi sijn cracht gewan,
Sprac hi soe: ‘Edel man,
Stout ridder ende uytvercoren,
3210.
Wat heb ic heden verloren
Ane u doot, ridder fijn!
Wat sal seggen die moeder dijn
3212
Als hare die mare wert geseit!
Sy sal groote jammerheit
Driven, ende groten rouwe;
Also helpe my Onse Vrauwe!
Ic sal u wreken of bliven doot.’
3217
Hy sloeg d'ors met sporen root,
Dat seerder liep dan een hinde,
[p. 153]
origineel
3220.
Rechte henen met gheninde
Daer hi her Segheren houden sach,
Ende riep op hem, wat hi mach:
‘Keert u omme, verweert u lijf
(Ofte du best doot, sonder blijf;)
3224
Want du hebs my drove gemaict
Aen mijn kijnt, wat helpt missaect?
3226
aant.
Dat ghy doot hebt alhiere.’
Doen keerde heer Segher sciere
Jegen den her van Breda aldaer.
Elc hadde een scerp sweert vaer
aant.
3230.
In sijn hant, dat goet was.
Heer Seghere, sijt seker das,
Sloech van
Breda
den here
Met sinen sweerde also sere
Op den helm, dat 't lude clanc,
Ende dat 't vier daer ute spranc
Met groten glinsteren, wet dat;
aant.
Maer die here geraecte bat,
Van Breda, dat seg ic u,
Ende sloechen op de scouderen nu
3240.
Tusschen hals ende hooft.
Dat sweert was scerp, des ghelooft,
[p. 154]
origineel
So dat hi hem dorsloech tier stede
3242
Dat been van den schoudere mede.
Oic dede hire sijn cracht toe,
3244
Soe dat dat sweert scoet doe
Recht t'sire borst neder,
Ende dair hi trac sijn sweert weder
Viel hi doet uten gereide.
Die here van
Breda
doen seide:
3250.
‘Ic vergeve u die misdaet
Van minen kinde, dat verstaet;
Want ghijs hebt berouw ontfaen.’
3252
Hier met is hy ghekeert saen
Rechte weder tot sinen lieden,
Die sere streden, na mijn bedieden,
3255
Jeghen die van Brabant daer,
Ende doden menighen voorwaer;
Sine spaerden armen noch riken.
3258
Daer quam gereden ridderliken
3260.
Die here van
Hamme
uyt Vermandois,
Die met menighen Francois
3261
Her Arnoude, als ic vernam,
Van
Grembergen
te hulpe quam.
Hy was ghewapent eerlike
Met wapenen al te ridderlike:
[p. 155]
origineel
Hy droech den seilt meer noch min
Van goude, daer stonden in
Van kelen drie manen diere;
Alselc was oic sijn baniere
3270.
Ende sijn tornekeel berect.
Sijn ors was overdect
Met samite, daer hi op sat,
Ende liet lopen al den pat
3273
Door den strijt, spere in hant,
3274
Ende stac enen ridder faeljant
Op den scilt ter slincker syde
Dat hi viel neder in den stryde;
3277
Maer hi quetste hem min no mere.
Doen reet voert van
Hamme
die here
3280.
Dor den strijt al wijchghiere,
3280
aant.
Daer een here quam gereden schiere,
Van Brabant een genoot;
Sijn baniere was al root,
Drie ruten van selvere daerinne,
3284
Talewert staende, als ic versinne:
Van Ledenberghe hiet hi heer Diderijc.
Sijn scilt, sijn wapenroc was gelijc
[p. 156]
origineel
Sire baniere, die ic seide u.
Ooc sat hi op een ors nu
3290.
Met sinen teekene overtoghen;
In sijn hant haddi, ongeloghen,
3291
Een starc spere ende sloech met sporen.
Den here van
Hamme
heefti vercoren,
Die hi voor hem sach houden daer.
Oec wert hy sijns wel ghewaer,
En stierde op hem d'ors aldair;
3296
Dus so quamen si voere waer
Alle beide op die wile
Rechte als twee vliegende pile,
3300.
Ende elc geraicte wel
Den anderen in dat nijtspel
Op de scilden, die si dair hilden,
Weder si wilden ofte en wilden.
Daer si elc den anderen staken
Horde men die scilden craken,
Ende vielen beide ter erden neder;
3306
Maer cort si opscoten weder,
En toghen die sweerden uten scoe;
Sy souden mallic anderen toe
3309
aant.
3310.
Hebben ghegaen; maer dat benam
[p. 157]
origineel
Dat volc, dat daer [binnen] tusschen quam,
3311
Ende dadense monteren op haer orsse.
Doen quam gereden met porsse
Die here van
Yterne
snel
Met syne baniere gewapent wel,
Met cinopre, also hi woude,
Met eenen leuwe daerin van goude.
Sijn wapenroc, sijn coverture
Was al eens op die ure;
3319
3320.
Ooc was hi op een ors gheseten,
Dat hi sere hadde doen sweten
3321
Van pinen, die hi hem hadde ghedaen.
In sijn handen haddi bevaen
3323
Enen spere dat stijf ende grof was,
Ende liet lopen door dat gras
D'ors, die groot was ende scone.
Banderside quam sonder hone
Heer Geeraert, die here van Zule,
Op een ors, grijs als een ule,
3329
3330.
Wel ghewapent totten teen;
Sijn scilt, sijn wapenroc was al een
Ende syne baniere, die hi brachte,
3332
aant.
Van claren selvere gewrochte
[p. 158]
origineel
Met drie pilaren van sable verheven.
Hi sach comen sonder sneven
Den here van
Itterne
uten strijt,
3336
Ende sloech jegen hem tier tijt
Sijn ors metten sporen van goude.
3338
Oic liet die here van Itterne houde
3340.
Sijn ors te hemwert gaen.
Te gader quamen si vele saen
Metten speren, die sneden sere,
Ende van Itterne die here
Stac van Zule her Geraerde
Op den scilt te middenwaerde,
Dat hi in twee cliven dede
3346
Plate ende wambais mede,
Ende stac hem in de side tier stonde
Ene utermaten diepe wonde,
3349
3350.
Die hem sere te bloeden began;
Ende van
Zule
die vrome man
Stacken weder met selken nide,
3352
aant.
Dat hi viel neder in den stride,
Op die doode die daer laghen;
Maer hi spranc op sonder daghen,
3355
Ende nam sijn ors metten tome
Om op te sitten, als ic gome;
Maer en mocht alsoo niet sijn;
[p. 159]
origineel
Want van
Zule
de here fijn
3359
aant.
3360.
Was hem comen al te by,
Ende sloeghen, gheloves my,
Op den helm dat hi weder
Anderwerf viel te neder;
Maer hi spranc weder op doe,
3364
Ende trac 't sweert uten scoe;
Hi werpt de scilt vor de borst.
Anderwerf quam sonder vorst
Die here van Zule ende waenden wale
Ter neder slaen al te male,
3370.
Ende sijn wonde, sijn ongevoech
3370
Wreken; daer hi na hem sloech
Es hem die here ontkeert
Van
Itterne
, die wel geleert
Was van dies men plaget in striden,
Ende daer hi neven hem soude liden
Gegreep hine, si u becant,
Om sijn middel al te hant,
Ende tracken so vreselike
Dat canselgheerde dat ors rike,
aant.
3380.
Ende hi na was gevallen met;
Ende die here van Zule, dat wet,
[p. 160]
origineel
Es op sijn voeten gesprongen,
Ende heeft 't sweert uitgeswongen,
Ende den scilt getogen voirt.
Die here van
Itterne
, nu hoirt,
Es hem weder comen jeghen,
Ende heeft op hem met nide gesleghen.
Hi geraecten met geweelt
Op den scilt, daer hi d'een heelt
3390.
Hem of sloech metten sweerde;
Maer anders hi hem niet en deerde,
Ende van
Zule
die here
Hief 't sweert met fellen keere,
Ende sloech van Itterne den here boven
Op den helm, dat hine gecloven
Heeft; 't sweert was sterc ende goet,
Soe dat hem in sijn hoeft woet,
aant.
Ende maecte hem eene wonde groot,
Daer dat rode bloet uyt goot,
3399
3400.
Dat hem liep over sinen baerde.
Oic ware hi wel te dien vaerde
Gevallen; maer dat hi hem onthelt
Met crachte ende met gewelt
[p. 161]
origineel
Hief hi 't sweert ende verdroech,
Daer hi den here van
Zule
met sloech
Op den helm, dat hine dede
Ende de beckeneel spliten mede;
Ende ware hem die goede brand
Niet gekeert in sijne hant,
3410.
Hi hadden seker doot gehadt.
Noch maecte hine van bloede nat
Ende gaf hem in den scouder een wonde
Dat hi nederviel ter selver stonde.
Daer haddine in den noot
Sonder toeval geslegen doot;
Maer dat dair toe gereden quam
(1)
Heer Willem van Wanghe, die 't benam,
Die des daeghes seere hadde ghestreden,
Ende menighen man overreden
3420.
Ende dootghesleghen in dien daeghe.
Hy sach hoe lach, sonder saeghe,
Die heere van Zule op die eerde,
Ende boven hem stont met eenen sweerde,
Om doot te slaene, van
Ytterne
die heere.
Doen liet hy loopen, by mijnder eere,
[p. 162]
origineel
Synen ors op hem wat mochte,
Ende gheraeckten met coene ghedochte
Op die plate in de slincke syde,
Ende maeckte hem een wonde te dyen tyde
3430.
Recht onder den slyncken aerm,
Dat hy in 't bloet viel al warm,
Dat daer op gras ghelevert stoet;
Maer hy spranck op metter spoet,
Ende heeft sijn sweert weder hernomen.
Oock riep hy:
Ytterne
! hebbe ick vernomen,
Ende daernae:
Grimberghen
! luyde ende seere.
Men en hoordes min no meere
In gheene syde, dat segghe ick u;
So vele hadde elck te doene nu.
3440.
Ende binnen desen dat dit was,
Es becommen saen nae das
Die heere van
Zule
, doen ick u kinnen,
Ende nam sijn sweert in sijn hant binnen,
Ende tart den heere van Ytterne ane.
Oock so voer aen hem toe, als ick waene,
De heere van Wanghe, heere Willem,
Ende sloeghen seere op hem,
Beide van achtere ende van voren;
Maer hy weerde hem seere ter coren
3450.
Teghen hen beyde te dier stat.
Hy haddese beyde doot ende ghemat,
Hadde hen nietmant ghestaen in staeden;
Maer hy was te seere verlaeden,
Ende sijn weeren en halp hem twint;
Nochtans sloech hy, si u bekint,
[p. 163]
origineel
Hem beyde menighe wonde in 't lijf.
Doen hief oppe sijn sweert, sonder blijf,
Heer Willem van Wanghe also warm,
Ende sloech hem af den slincken aerm;
3460.
Dat segghe ick u, al sonder lieghen,
Dat hyne in 't bloet dede wieghen.
Ende alsoo van
Ytterne
die heere sach
Synen arm af, haddijs quaet verdrach,
Ende in sijn herte grooten rouwe.
Met alre sijnder cracht dat weerstaet,
Ende sloech heer Willem, hoe 't gaet,
Op sijn hooft, dat die baroen
Nicken moeste op sijn aertsoen.
't Sweert heeft hy anderwerf gheheven,
3470.
Ende hem noch eenen slach ghegheven,
Daer hy hem oprechten soude,
Ende gheraeckten also houde
Beneden den hoofde in den hals,
Dat hy hem afsloech als ende als
't Hooft van den buycke herde verre.
Dat lichaem viel nedre sonder merre.
...........
Daer die heere van
Zule
sach doe,
Ende es hem een deel naeder ghetreden,
3480.
Ende stack hem 't sweert, by waerheden,
Daer hy hem omme waende keeren,
In den lichame, by mijnder eeren,
Ende doorstack hem alsoo waerme
Longer, levere, ende darme,
So dat hem 't sweert in 't herte scoet.
[p. 164]
origineel
Daer viel die heere van Zule (Yterne) doot,
Dat schade allen synen vrienden was;
Want hy was stout, als ick las,
Ende een die vromste in den stryde.
3490.
Daer ane verloos vele in dien tyde
Heere Aernoult, die heere van Grimberghen
Ende syne sonen, van sijnder herberghen,
Eer de strijt daer eynde nam;
Ende die heere van
Zule
, als ick vernam,
Es tot synen oorsse ghegaen,
Daer hy op sat herde saen,
Ende es ghereden ten strydewart in,
Daer men street, ick seker bin,
Herde seere met groot ghewelt.
3500.
Daer wordt doorhauwen menighen schilt,
Die ghemaeckt was van goude.
Doen quam ghereden met ghewoude
Heer Aernoult van Oyenbrugghe,
Op een ors sterck ende vlugghe,
Wel ghewapent totten teen;
Ende schilt ende wapenrock was al een
Van verwe ende van teekine,
Van goude ende van sinople fyne,
Van ses stucken wel ghemaeckt,
3510.
Met eenen rande wel gheraeckt
Van keelen, die daeromme ginck
(1)
.
Doen sach hy een jonghelinck
Voor hem houden met eene sperre;
[p. 165]
origineel
Doen voer hy teghen met grooten gherre,
aant.
Ende track hem 't sperre uyt syne hant,
Ende sloech met spooren, sy u becant,
Sijn ors dat dapper was ende goet,
Ende stack eenen in sijn ghemoet,
Die heer Simoen hiet van Lede,
3520.
Dat hy op d'erde viel ghereede,
aant.
Daer hy saen was opghesprongen;
Ende heer Aernoult es voorts ghedrongen
Metten orsse in den strijt,
Ende ontmoete te dyer tijt
Den heere van Zule, heer Geeraerde,
Ende stack hem alsoo harde
Op den schilt, dat hy spleet,
Ende 't ysere door de plate leet;
Maer in 't lijf en hadde hijs niet;
3530.
Ende metten stecke, die(n) hy stiet,
Gaf dat ghereyde eenen crack,
Ende hy viel nedre ende brack
Den hals ontwee op die eerde;
't Sperre brack, hy ghinck ten sweerde,
Ende sloegher met den ghenen schiere
Die daer brachte syne banniere,
Rechte op sijn hoot boven,
Dat hy in twee heeft ghecloven
Rechte totten oeren toe.
3540.
Die ghene die viel doot doe
Neven synen heere saen
Met sijnder banniere, sonder waen,
Ende bleef vertorden onder voet;
[p. 166]
origineel
Ende heer Aernoult, sijt 's vroet,
Es onder syne lieden ghereden mede,
Daer hy sotheyt groot aen dede;
Want sy bestondene in allen syden.
Maer hy weerde hem (ten) tyen tyde
Herde seere met synen brande,
3550.
Ende sloeg hen af voeten ende handen,
Ende al dat hem te vooren quam.
Doen beeten daer, als ick vernam,
Een deel lieden ter eerden nedre
Om die[n] heere van
Zule
weder
Oppe te heffene van daer hy lach;
Mer het eerste dat men daer sach
Dat hy sekerlijk was doot,
Maeckten sy den rouwe groot,
Ende claegdene seere, sijt ghewes.
3560.
Doen saeten sy al op, sijt seker des,
Ende voeren heer Aernoult aene,
Ende begonsten op hem te slaene
In allen syden crachtelijcke.
Sy souden hebben ghedoot sekerlijcke;
Maer hy luyde riep:
Grimberghen
!
Het welcke verhoorde, sonder berghen,
Mijnheere Woultre Berthout,
Ende sijn vaedere, heer Aernoult;
Insghelix sijn broedre, heere Geeraert,
3570.
Ende heer Hendrick, de ruddere waert,
Van
Oyenbrugghe
die ruddere vry,
Sloegen al t'saemen met spooren, seght men mi,
Daer sy Grimberghen roepen hoorden.
[p. 167]
origineel
Ick segghe dat sy die persse schoorden
Met haeren sweerden, daer sy quaemen.
Die andere vloen van hen t'saemen
Als spreuwen voor die sperrewaer.
Doen worden sy Aernoult ghewaer
Van synen orsse gheworpen ave;
3580.
Hadden sy oock yet, by S
te
Bave,
Ghebeit, d'andere haddene doot daer;
Want sy waeren hem al te swaer,
Ende en gaven hem gheene raste.
Doen sloeghen d'andere met spooren vaste,
Elck sijn sweert hebbende in sijn hant,
Op die ghene, sy u becant,
Die hem so seere ten halse reden,
Ende mijnheere Aernoult, in waerheden,
Van
Grimberghen
sloegher eenen
3590.
Dat syne vrienden moesten beweenen;
Want hy hem het hooft dede af vlieghen,
Ende heer Wouter, syn(en) sone, sonder lieghen,
Gheraeckte den anderen alsoo warm,
Dat hy hem afsloech synen rechten arm.
Ende heer Geeraert, syn(en) broedre,
Sloech den derden, sijt vroedere,
Dat hy viel op d'eerden doot.
Oock sloech hy eenen in den noot,
Mijnheere Hendrick van Oyenbrugghe,
3600.
Ende nam sijn ors goet ende vlugghe,
Ende voerde 't daer syn(en) vaedre stoet;
Want die vianden, sijt des vroet,
Hadden doot ghesteken 't sijn,
[p. 168]
origineel
Ende seyde: ‘Sit op, vaedre mijn;
Want ghy hebbes seere van doene.’
Doen sat op die ruddere coene,
Ende es met synen sone ghekeert.
Doen weert daer, alsoo men my leert,
Seere ghevochten in beyde syden;
3610.
Daer weert menich man in lyden,
Overreden ende seere ghewont.
Doen quam daer ter selver stont
Die grave van
Loon
door den wijch,
Ende hadde herde grooten crijch,
Dat hem d'andere weerden soe.
Ter hant vermaendi sijn volck doe,
Ende bat hen dat sy hem stonden by.
Doen dede hy keeren, gheloves my,
Synen standaert onder hen.
3620.
Op d'ander syde, ick seker ben,
Doe ran de heere van
Grimberghen
daer teghen
Met menighen coenen deghen,
Die al wel te dyen stryde hadden ghedaen.
Doen weert daer, al sonder waen,
Ghevochten herde vreeselicke,
Ende menich bracht te lijcke,
Die des morghens ghesont was.
Men blies daer oock, sijt seker das,
Groote hoornen ende businen,
3630.
Dat die berghen van grooter pinen
Wederluyden, ende die daele.
Oock quam[en] de heeren, wet wale,
Op die twee heeren alle gaedre slaende,
[p. 169]
origineel
Ende die strijt weert daer staende,
Daer menighe groote smerte ontfinck.
Doen hortte voort, in waere dinck,
Een(en) hiet Godefried Screyhaene;
aant.
Hy voerde den schilt, ick waene,
Van keelen, met eenen hoede wit,
3640.
Met dry merlen, verstaet dit,
Van keelen, in 't hooft van silvere boven.
Hy reet op een ors, men moeste't loven,
Met syne wapenen wel verdeckt.
Op d'ander syde quam uyt ghereckt
Heere Godevaert, die heere van Elinghen
Wel ghewapent, in waren dinghen,
Met wapenen costelick ende schoone.
Hy voerde den schilt sonder hoene
Van sable, met dry sekelen daer in
aant.
3650.
Van witten silvere, meer no min;
Hy hadde eene sperre in sijn hant,
Ende liet loopen, sy u becant,
Jeghen heere Godevaert Screyhaene,
Ende stack hem dat, ick waene,
Op den schilt dat sperre brack;
Maer hy en dede hem geen onghemack;
Ende heere Screyhane stacken wedre
Voor die borst, dat hy te nedre
Herde bynae was ghevallen;
aant.
3660.
Maer onthielt hem met allen,
Dat hy niet en viel in waerheden;
Ende die heeren sijn overleden,
Ende reden ten strydewaert inne.
[p. 170]
origineel
Doen quam daer ghereden, als ick versinne,
Die heere van
Breda
door die schaere,
Die de grave van
Namen
brachte daere.
Al neder siende ter eerden waert
Doen sach hy synen sone ter vaert
Die gheheeten was heer Jan,
3670.
Op d'eerde doot ligghen dan,
Al overloopen metten bloede.
Daer wiert hem so vreede te moede,
Dat hy verloos al sijn cracht,
Ende viel nedere in onmacht
Van synen orsse op die eerde,
Daer hy lach die heere weerde
Langhen tijt, eer hy bequam;
Ende syne lieden, als ick vernam,
Beeten op die eerde daernaer,
3680.
Ende hieven hem oppe voorwaer.
Den helm daden sy hem uyt doe,
Ende wayden hem die wynde toe,
Om dat vercoelen soude die heere.
Oock waeren sy alle bevaen met seere,
Ende maeckten alle grooten rouwe.
Doe bequam hy in goeder trouwe
Ende sloech d' ooghen op syne liede,
Ende sprack tot hen, als ick bediede:
‘Ghi heren, laet u mesbaer
3689
3690.
Varen, en uwen rouwe groot;
Ic en hebbe ghenen noot
[p. 171]
origineel
Van den live, dat segh ic u;
Maer dat my qualet, weet nu,
Dat's om mijn kint, dat ic scouwe
Hier doot liggen: des heb ic rouwe;
Ic sal 't besterven endeleken,
En si dat ic 't moghe wreken
Op die ghene, die 't my hebben gedaen.
Dese strijt is my swaer vergaen,
3700.
Dus mach ic seggen herde wel;
Want ic hebbe in dit nijtspel
Twee mine sonen heden verloren,
3702
Vrome riddere ende uitvercoren.’
Doen spraken sijn lieden: ‘Here,
Getroost u van desen sere,
U en hulpt gene droefheit;
Wildi wreken uwer kinder leit,
So moeti selver herte maken.
Wy seggen u dat in waren spraken,
3710.
Met claghen wrectise nemmermeere;
Maer laet varen uwer herten sere,
Ende riden wi voert in den strijt
Op onse vianden teser tijt;
Uwer kinder doot selen si becopen,
[p. 172]
origineel
Die wy beriden of belopen.’
Doen sprac die here van
Breda
:
‘Soe laet ons hem riden na.’
Men bracht hem cort na dat
Sijn ors, daer hi op sat,
3720.
Ende nam scilt ende spere,
Ende voer in den strijt met ghere;
3721
Sijn ridders volgden hem al by.
Hier na ontmoete hy
Enen ridder van Brabant,
Die mijnheer Heinric was genant
Van
Haren
, hi hadde sekerlike
Gestreden al te ridderlike.
Die here van Breda geraicte dien,
Hine conste hem niet ontvlien,
3730.
Metten spere, dat hi doorstac
Sinen vasten scilt, dat hi brac,
Ende sijn wapen also warme
Levere, longer, ende darme;
Hi viel doot van den orsse neder.
Hi trac 't spere na hem weder,
[p. 173]
origineel
Ende reet enen anderen doot ter vaert;
Doen brac 't spere, ende hi trac 't swaert,
Ende sloech slagen vreselike;
Ende sijn lieden diergelike
3740.
Sloeghen menighen man ter eerden.
Sy wraken sere met hare sweerden
Die doot van dien twee heren
3742
Van
Breda
, met groter eren;
Soe dede oic haer vader mede.
Het scheen wel te diere stede,
Dat hi verbolgen was ende gram.
Hierna gereden quam
aant.
Mijnheer Jacob van Casteljoen
Met sire banieren, die menighen coen
3750.
Riddere bracht gevaren
Wel gewapent met sire scaren,
Op verdecte orsse fiere en snel.
Selve was hi gewapent wel
Van den hoofde toten teen;
Sijn scilt ende baniere was een,
aant.
Ende sijn tornekeel ooc mit
Van kelen, met drie staken wit,
[p. 174]
origineel
Ende blau ghevarieert scone,