XX.
Van din dat si Ysabelen genas met harre beden
.
Als Ysabeel doe wart geware
Dat hadde aldos gewrachtt an hare
Got overmids die maget fijn,
[p. 68]
tekstkritische noten
Lutgarden, die genade sijn,
6695
Ende over waer sijt ondervant,
Began si pensen altehant,
Aldaer si lach, in haren moede
Dat Godes brut, Lutgart, die goede,
Die so van Gode was gemeent,
6700
Dat hi die macht hare heft verleent
+
Dat si hen allen stont in staden
Die si met pinen sach verladen,
Daer sijs hare onderwinden woude,
Hare oc met harre beden soude
6705
Beijagen weder die gesonde
Van din lichame, opdat si conde
Verbidden dis der vrowe goet;
Want die tevoren haren moet
Van minnen so vervroijen dede
6710
Dat si din honger groet darmede
Verstit, die hare was so wreet
Dat sire af dogde menech leet,
Si soude oc wel die medicine,
Waert dat si dis bestonde piue,
6715
Vercrigen, daer si soude wesen
In corten stonden met genesen.
Aldos beraden bat die vrowe
Lutgarden op gerechte trowe
Tin selven tide op enen dach
6720
Aldaer si so verquolen lach
Dat si begerde meer die doet
Dan lange doegen selke noet,
Dat si dor Gode ende op genade
Den coninc van den trone bade,
6725
Dis macht gedurech wesen sal
Beide eewelike ende over al,
Die beide gheecelt ende bluwet
In desen live ende oc verduwet
Din goeden din hi heft verooren,
6730
Dat hi din commerliken toren
+
Daer si af doegede ongedout
Van binnen dikke menefout,
Bidin dat si so menech ijaer
Die quale migel ende swar
6735
Gedoeget hadde in din lichame,
Met sire macht it saen bename
Hare, ende weder die gesonde,
Die si vercrigen nit ne conde
Met imens helpen of met rade,
6740
Hare oc it saen gewinnen dade.
Doe dese bede aldos gedaen
Hadde Ysabeel, daer menech traen
Na volgede ende menech karmen,
So dats Lutgarden moste ontfarmen,
6745
Woude of en woude an haren danc,
Began se trosten sonder wanc
Aldos die welgerakde vrowe
Ende seide: ‘Latet uwen rowe,
Kare Ysabeel, tsarmeer gesinken;
6750
Want Got saen uwes sal gedinken
So tuwer loessenessen wert,
Dat gi din troest, din gi begert,
Verkrigen selt in corten tide.
Nu sijt in hogen ende blide:
6755
Die Got, die here es over al,
Saen uwes, vrowe, ontfarmen sal;
Also die hope mijn gedreget.
Want hi, die elken goeden pleget
Te ghecelne omme sijn gewin,
6760
Denselken meer, denselken min,
+
Na datt hen allen mach beschieten
Die dis kastiëments genieten,
Hi can oc wel met goeden staden
Van pinen weder lise ontladen
6765
Dengenen, din hi int gevoch
Gegheecelt hevet lange gnoch,
Geliker wijs dat gi sijt nu.
Ver Ysabeel, dis radic u,
Dat ghijs hem dankt met goeder trowen.
6770
Want dat hi hevet u teblowen
Ende oc gegheecelt menech ijaer
Met langer plagen ende swar,
Dats, utvercorne suster mijn,
Dis mogedi wel seker sijn,
6775
Gedaen algader omme u goet.
Want hi, die nimene arch en doet
Noch dis kastijen nit ne schadet,
Hi heft die dinc aldos begadet
Bi sinen nameliken wille.
6780
Nu swigt, ver Ysabeel, al stille
Ende oc u droeven latet staen;
Dis seldi schire boete ontfaen,
Dis hopic, bi der Gods genaden.
Mach u oc comen it te staden,
6785
Selk als het es, mijn orison,
Dat salic harde gerne doen
Te goeder trowen over u.
Got geve dat het mote nu
Ver Ysabeel, u so te vromen
6790
Ende oc te vordernessen comen,
+
Dat gi te dankene emmermere
Dis schuldech blivet onsen Here,
Den coninc van din hemelrike,
Die u sal geven sekerlike
6795
Dat gi begert, ijonfrowe mijn;
Gebenedijt so mote hi sijn!’
Alse inde namen dese wart,
So ginc die Godes brut, Lutgart,
Ter kerken wert al sonder beiden.
6800
Daer ginc si hare also gereiden
Alse over suster Ysabelen
Dengenen, die se dede quelen,
Dat was Got selve, al sonder mide
Te biddene an din selven tide.
6805
Ende alse quam die Godes kare
Ter kerken in, vor din outare
Daer si der beden wilde plin,
[p. 69]
tekstkritische noten
tekstkritische noten
So es si lise op hare knin
Gevallen neder altehant.
6810
Oc seggic u dat si daer vant
Die Godes gracie al gereet
Die si bekirde in har beheet
Nit anderssins dan of si woude
Gebieden dis si bidden soude.
6815
Si bat met harde vriën wille;
Al sweech har sute mont al stille,
Har herte rip met hogen ssone,
Dat hare en was nit swar te done.
Want si van minnen was onsteken
6820
Die se so lude dede spreken,
+
Al sweech die mont, int herte binnen,
Dat met geleede van der minnen
Die bede quam so verre voert,
Dat si van Gode was gehoert,
6825
Din coninc van den hogen trone,
Die al te horne was gewone
Dis hem Lutgart, die vrowe, bat.
Mar hoe die fine maget dat
Vernam, sal ic u saen ontbinden:
6830
Doe die vercorne Godes inden
Die bede wilde ende ave staen
Dis biddens, dat si daer gedaen
Met goeder trowen hadde lise,
So quam van utin paradise
6835
Gevlogen ere stemmen lut
Dar boven, dar die Godes brut
Op hare kin gevouden lach,
Daer Got, die alle dinc vermach,
Der maget fijn vertogde mede
6840
Dat ware ontfangen hare bede.
Nu hort, ic sal u seggen hoe:
Die selve wart, die daer aldoe
Die stemme ludde, al in latijn
Gesproken waren, ende sijn
6845
Gescreven in die prophetië
Die wilen sprac Sente Ysayë,
Die Godes vrint, die vroede man.
Oc esser wel te merkene an
Dat Ysabelen die gesonde,
6850
Die si begerde, in corter stonde
+
Verleenen soude Got, die Here,
Dor sire brut, Lutgarden, ere.
Dat mogdi alle wale weten
Die hir te ringe sijt geseten.
6855
Wildi vernemen dat bedit
Van desen warden? Dat u nit
En sal verholen lange bliven,
Want ict u gerne sal bescriven
Also gelijc als ict versta:
6860
Dit sijn die wart, nu hoerter na,
In didsche, die die stemme clar
Al in latijn verludde aldaer:
‘Staat op, Iherusalem, stant op,
Verheffe di, die hefs den kop
6865
Geheldet van der Gods abolgen
Te monde wert ende oc geswolgen
Den suren dranc van sire wraken
Stant op, hi sal di quite maken
Dis koppes, dar du dronkes af
6870
Din swaren dranc, din hi di gaf
Met sire hant te drinkene ut.’
Mar doe die vrië Godes brut,
Lutgart, der stemmen wart geware,
Die lude sprac ende oppenbare
6875
Al dese wart, began si saen
Iut herte goeden hope ontfaen
Dat Got, die vader goedertiren,
Die saken soude also bekiren,
Dat hi der armer siker nonnen
6880
It schire ontfarmen soude ende onnen
+
Dat si genase. Mar nochtan,
Al was dat sake datter an
Die maget merkde dit bedit,
Idoch, dis si ne wiste nit
6885
Wat didsche dat te derre spraken
Behoerde, noch en conde maken
Nit wel dat didsch van din latine,
Want sijs en hadde noit pine
Bestaen te leerne, omme ondervinden
6890
Hoe men die sprake soude ontbinden
Ende oc bedieden dese wart.
So ginc die Godes brut, Lutgart,
Daer binnen wert teere andre vrowen,
Die hare ontbant te goeder trowen
6895
Wel hastelike algader dat,
Want dis die maget hare bat.
Ende alse doe die vrowe goet
Die prophetië wel verstoet
Ende an der stemmen lut vernam
6900
Dat wel die dinc te pointe quam,
Began si danken ende loven
Den hogsten coninc van daer boven
Van sire ontfarmechheiden groet,
Dat hi, die alle dinc geboet,
6905
Hadde an din tiden hare bede
So saen ontfangen, die si dede
Vor Ysabelen, die tebant
Remedie ende boete vant
Van harre qualen, die si swar
6910
Gedoget hadde menech ijar.
+
Want op din nameliken dach
Dat harre vriër beden plach
Lutgart, die edele, ovor hare,
So wart ver Ysabeel geware
6915
Dat si begonste bate ontfaen
Ende oc dis quelens ave staen,
[p. 70]
tekstkritische noten
Daer si so lange daer tevoren
Af hadde commer ende toren
Gedoget ende grote pine.
6920
Dit was Lutgarden medicine
Daer si die nonne met genas,
Die sider lange stonde was
Gesont, welvarende ende vro,
Ende hare oc sider hevet so
6925
Geproevet onder har convent,
Dat si met groten eeren sent
Vollevede haren tijt al ut.
Dis hebbe danc die Godes brut,
Die maget edel ende goet,
6930
Lutgart, die hare in staden stoet.
6732
l.
menechfout.
+
f.119v
o
.
+
f.120r
o
.
+
f.120v
o
.
+
f.121r
o
.
6817
l.
sone (?). - 6861 Glosse: Elevare, elevare, consurge Iherusalem, que bibisti calicem ire Domini de manu eius (Jesaia 51, 17).
6864
Kop
, calix, kelk; dit zal ook wel de ware lezing zijn vs. 6397. - 6913
l.
over.
+
f.121v
o
.
+
f.122r
o
.
+
f.122v
o
.
+
f.123r
o
.