XXVII. Van din dat si Resplenden vorseide dat si van haren coringen genesen soude in goeden vriendage.
+Oc was ene andre in din dagen
Die hare oc dikke plach beclagen
Van koringen, daer si was mede
Verladen na dergerre sede
9765
Die ommegaen met selken dingen
Daer si henselven mede bringen
In groten commer ende in pine
Van herten, daer oc in te sine
Behorde derre, daer ic u
9770
Gesegt af hebbe tote nu,
Die hare warp in groet verdrit
Van herten, alse oc es geschit
Dergerre, dire ic doe gewach,
Bidis si oc dis selves plach.
9775
Daeromme soude mi wel dunken
Gevuge, eer imen liete ontfunken
Sijn herte van din quaden vire
(Daeraf besinget werden schire
Die herten van din dommen lieden
9780
Die alles willen hen genieden
Ende dat si sien, ende dat si horen,
Ende oc din viant hen verdoeren
Al willens laten sonder were),
Dat si din valschen drogenere
9785
(Die wilen in serpentes wise
Quam crupende in din paradijse,
Aldaer hi beide Adame ende Yeven
Din appel dede so gelieven
+Dat sire in beten sonder mide)
9790
So vromelike in allen tide
Verijagede ende slote voere
Van din consente sijn die doere,
Dat hi der herten nit ne conde
Genaken, dire hi gerne ontpronde,
9795
Opdat hi mochte, din consent.
Hadde oc gedaen also Resplent
(Dat was die name van der nonnen,
Daer ic u hebbe nu begonnen
Te seggene af), so hadde si
9800
Behouden, wel geloevets mi,
Die vriheit dar si ave schit
Do si din viant comen lit
So na der herten, dat sire af
Swar dogen sent har selven gaf.
9805
Want ic u segge in rechten trowen
Dat si so sere wart teblowen
Van koringen sent dat si hare
Genaken lit din drogenare,
Ende oc ant herte so genopt,
9810
Dat si welna was al onthopt
Eer si dis leedes avequam;
[p. 97]
Want die viant, die even gram
Ende allewege es even wreet
Ten mensche wert, bidis hi weet
9815
Dat Got die menschen heft verkoren
Tin rike dat hi heft verloren
Ende alle die gesellen sijn,
Hi ginc dat arme nonnekijn
+So stoken ende quellen mede,
9820
Dat hijt welna verwoeden dede;
Want beide commer ende noet
Van koringen het dogde groet
Nacht ende dach, vroch ende spade.
Daeraf ontfruchtte so die schade
9825
Resplent, die nonne, dat si dis
Wel dikke clagde har verlis
Iegen die nonnen van daerbinnen.
Mar nit ne conde si gewinnen
Dor bede noch dor andre daet
9830
Volmakde raste noch verlaet
Van haren doegene even lanc
Dat se so hilt in sijn bedwanc
Die viant bi din Gods gedoege.
Mar wildi dat ic u betoege
9835
Met corten warden hoe Resplent
Van desen wart ontladen sent,
Ic segget u: Die rike vader,
Die melde Got, die weet algader
Wat so men doet in erterike,
9840
Bidis hi sach so ijammerlike
Resplenden herte gaffolert,
So hevet hi hare inspirert
Bi sinen wille op enen tijt
Dat si der magt gebenedijt,
9845
Lutgarden, soude ontdekken al
Din commer dar si ave qual,
Ende hare bidden dat si wilde
Dis trostes hare wesen milde,
+Din si nonsseide man no wive,
9850
Mar even melde ende even rive
Dis emmer was al sonder sparen
Hen allen dis geniedech1 waren.
Aldos beraden tenen stonden
Daer si die maget hevet vonden
9855
So quam Resplent, ende altemale
Der vrowen seide al sonder hale
Van harre qualen die meswinde.
Darna so bat si met geninde
Der wehgerakder Godes brut,
9860
Dat si se dade comen ut
Dis leedes, daer si was so sere
Verwerret in, ende onsen Here
Wilde oc met trowen hars vermanen.
Des bat Resplent met groten tranen.
9865
Mar Godes vrint, Lutgart die goede,
Doe si bevaen met droeven moede
Die nonne sach, began si saen
So grote ontfarmenesse ontfaen
Te hare wert, dat si met trowen
9870
Gelovet hevet der ijonfrowen
Dat si vor Gode soude wesen
Hare advocate ende oc van desen
Din Godes trost beijagen hare
Indin dat het sijn wille ware;
9875
Ware oc dat sake dat het nit
Sijn wille en ware, al har verdrit
Dat wilde si hars selves maken.
Dos heft met herre suter spraken
+Eens deels te rasten haren moet
9880
Gesett Lutgart, die vrowe goet.
Mar hoe si dat geleeste sent,
Willic u seggen: Doe Resplent
Getrostet was in derre wise,
So ginc die vrowe goet van prise
9885
Ter kerken wert, dar si te doene
Plach iegedage har orisone;
Darwert si ginc also beraden
Die fine maget alse in staden
Dire armer nonnen daer te stane,
9890
Ende oc dengenen tondergane
Daer si noch iegen was in sperre1.
Mar eer ic u te lange merre,
Willic u seggen hoe die dinc
Ter Godes eren sent verginc:
9895
Tirst dat die maget wel gedegen
Was comen dat si wilde plegen
Der beden, sonder alle beide
Si hare knin ter erden leide
Ende een gehet begonste saen
9900
Dat so met goeme was gedaen,
Dat Got, die coninc van den trone,
Die al te horne was gewone
Dat si beide eeschede ende bat,
Met goeder onst oc horde dat.
9905
Dat hevet schire wel vernomen
Die vrowe goet; want eer volcomen
Die bede was, so sendde hi
Der boden enen, daer hi bi
+Ontbidt hirneder sinen wille
9910
Den vrinden sijn lude ende stille,
Te sire brut alder si lach.
Nu hort wis daer die bode plach;
Hi seide: ‘Got van hemelrike,
Lutgart, hi motu eewelike
9915
Gebenedijen ende geven
Met hem dat ewelike leven!’
[p. 98]
Darna so sprac die bode voert
Ende seide: ‘Maget fijn, nu hoert
Wat n ontbiedet Got, die Here.
9920
Hi heft vernomen dat gi sere
U pinet vor ene arme nonne
Te taelne; want dat si gewonne
Din pais van herten, dis si lange
Gemesset hevet bi bedwange
9925
Dis argers1 die se heft van din
Geroeft, dat sonddi gerne sin,
Want gi des hebt gebeden nu.
Mar over waer so seggic u
Dat si noch moet en stukkelkijn
9930
Ontbeiden; dats die wille sijn,
Die alle dinc te rekkene hevet.
Mar goeden troest der nonnen gevet
Ende over waer gelovet hare
Dat si sal binnen desen ijare,
9935
Welt si ontbeiden, ende oc saen
Van haren leede boete ontfaen;
Want op din goeden vriëndach,
Din wel met rechte viren mach
+Ende eeren al goet kerstenheide,
9940
Indin dat si so lange ontbeide
Verduldechlike, so sal si
Ontbonden werden ende vri
Van haren commere din si claget.
Want op die wile, vrië maget,
9945
Dat men sal orupen ende cherken2
Beide in kapellen ende in kerken,
Ende oc dat heilge cruce sal
Din volke toegen overal,
Dan sal Resplent, die nonne, wesen
9950
Van haren commere al genesen;
Dan sal si op die selve stonde
Dat si sal cussen metten monde
Dat Goedes beelde, int herte binnen
Van haren leede aflaet gewinnen;
9955
Want Godes raet also gedreget.
Nu hebbic u hiraf geseget
Din wille Godes ende u cont
Gemakt; nu blivet dan gesont
Ende ic sal wederkiren nu.
9960
Die sute Got hi si met u!’
Doe dese wart gesproken waren,
So es die bode enwech gevaren
Die hastelike denen schit.
Oc stont Lutgart op ende lit
9965
Dat beden, ende es weder comen
Daer si Resplenden heft vernomen.
Mar widi weten hoe die vrowe
Der nonnen commer ende rowe
+Mettire antwerden heft gesachtt
9970
Die si van bedene hadde brachtt,
Ic saelt u seggen: Doe tasamen
Lutgart ende oc die nonne quamen,
So sprac die vrowe: ‘Dochter mijn,
Gi moget wel getrostet sijn,
9975
Want Got, die here es over al,
Saen uwes leeds ontfarmen sal.
Idoch, so moetti noch ontbeiden
Ende oc met biechten u gereiden
Dar iegen bat, dis sijt gewes,
9980
Want dat die wille Godes es.
Want op din nameliken dach
Dat alre menschen leet versach
Die sone Gods van paradijse
Ende in ens armes menschen wise
9985
Ant cruce naket ende bloet
Geslegen hinc ende oc der doet
Bekoren wilde al sonder clage,
Dat es in goeden vriëndage,
Ter selver wilen dat men sal
9990
Dat cruce anbeden overal,
So seldi, schone Godes drut,
Al uwes leedes comen ut
Dar gi so sere af u beclaget;
Oc sal die commer din gi draget,
9995
Alse een gedwas vergangen al,
Want Got, die Here, u geven sal
Din suten troest din gi begert.
Nu heldet dan te Gode wert
+U herte algader ende sere
10000
Dankt alles goedes onsen Here.’ -
‘Raeddi mi dan dat ic ontbeide?’
Resplent, die nonne, weder seide;
‘So salic, vrowe, ontbeiden dan
Ende houden vaste mi daran
10005
Dat gi mi hebt gelovet nu,
Want ics ben seker gnoch an u.
Oc benic so itoe van din
Getrostet dat het sal geschin
In corten stonden, maget vri,
10010
Dat ics itoe belove mi,
Ende onsen Here al sonder wanc
Met blider herten geve danc
Van din dat hi mi, armer nonnen,
So wel te trostene heft begonnen
10015
Dor uwen wille, ende u al mede,
Wel vrië magt; want uwe bede
Si es die mi dit heft verworven;
Want over een waric gestorven
Van commere, en haddi gedaen.’
10020
Aldos die redene es vergaen
Van desen tween. Mar hoe Resplent
Genas van harre qualen sent
Die si noch droch int herte binnen,
Dat wanic dat gi mogt bekinnen
[p. 99]
10025
Wel bi u selven sonder meer
Vertrekkens; want, als ic u eer
Betogede, op din selven dach
Dis ic u makede eer gewach,
+Ende op die namelike stonde
10030
Dat si dat cruce metten monde
Gekusset hadde al oppenbare,
Wart si van binnen wel geware
Dat si was quite van der schaden,
Daer si so lange met verladen
10035
Geweset hadde, ende al gevrijt
Alse eer die magt gebenedijt
Van Godes halven hare ontbant,
Ende oc die raste weder vant
Van herten, die si daer tevoren
10040
Bi Gods gedoege hadde al verloren.
Aldos so heft Lutgart, die werde,
Resplenden dat si so begerde
Vercrigen don met harre beden;
Dos es terasten ende in vreden
10045
Die nonne bleven ende sere
Des goedes dankende onsen Here.
+f.172ro.
+f.172vo.
1d. i. verlangend, belust. Vgl. Mnl. Wdb. op genieden. Het woord is hier voor het eerst gevonden.
+f.173ro.
1Vgl. II, 9150.
+f.173vo.
1d. i. leed, verdriet. Hd. ärger. Het woord was in de oudere germ. talen nog niet aangetroffen.
+f.174ro.
2d. i. rondgaan; ofra. cherquer, cerquer, fra. chercher. Vgl. II, vs. 9988 vlgg.
+f.174vo.
+f.175ro.
+f.175vo.
