Stichting Poetry International

De Stichting Poetry International vraagt aandacht voor goede poëzie uit binnen- en buitenland en stimuleert de internationale uitwisseling tussen dichters, poëzievertalers, -kenners en -uitgevers. Met vier vaste medewerkers en een wisselend aantal freelancers, stagiairs en vrijwilligers, is het een van de grootste literaire organisaties in Nederland.

Festival

Het hart van de Stichting Poetry International is het jaarlijkse festival in juni. Het eerste Poetry International Festival vond plaats in 1970. Sindsdien groeide het uit tot een van de grootste en meest toonaangevende poëziepodia van de wereld. Voor elk festival reist een veertigtal dichters uit allerlei windstreken naar Rotterdam. Grote beroemdheden en nieuwe talenten betreden het podium. Een week lang vinden voordrachten, discussies, lezingen, interviews en interdisciplinaire projecten plaats rond verschillende thema's. Literaire kwaliteit, variatie, vernieuwing en reflectie vormen de uitgangspunten voor het programma. Het festival brengt niet alleen een parade van de rijkdommen van de hedendaagse dichtkunst, maar geeft inzicht in nieuwe ontwikkelingen en interessante aspecten van de moderne internationale poëzie, en laat de verschillende opvattingen daarover aan bod komen. De dichters zijn gedurende de gehele week van het festival te gast en nemen deel aan verschillende evenementen, waardoor er volop gelegenheid is voor literaire ontmoetingen en uitwisseling van ideeën. Met vertaalprojecten, elk jaar gewijd aan het werk van andere dichters, wordt deze uitwisseling extra gestimuleerd. De dichters worden ter gelegenheid van het festival - soms voor het eerst - naar het Nederlands vertaald. De vertalingen worden tijdens de voordrachten simultaan geprojecteerd op een scherm. Ook Engelse vertalingen zijn voorhanden, ten behoeve van het internationale publiek. De publieksprogramma's vinden zowel overdag als 's avonds plaats op verschillende podia in de Schouwburg, en besluiten met live muziek in het theatercafé.

In 1999 wordt in samenwerking met het Literair Productie- en Vertalingenfonds voor het eerst een seminarprogramma georganiseerd voor een twintigtal buitenlandse poëzieuitgevers en -critici, met het doel het festival verder te ontwikkelen als belangrijke internationale ontmoetingsplaats voor diegenen die zich professioneel met poëzie bezighouden. Dit seminarprogramma biedt daarnaast mogelijkheden om de aandacht voor de Nederlandse poëzie, die internationaal gezien op een hoog niveau staat, in het buitenland te vergroten.

Het dertigste Poetry International Festival vindt plaats van 12 tot en met 18 juni aanstaande in de Rotterdamse Schouwburg. Omdat het de laatste editie van het festival


Foto Tineke de Lange.

in de twintigste eeuw is, zullen de dichterlijke hoogtepunten van die afgelopen eeuw in het programma een plaats krijgen. Het festival opent met een feestelijk programma dat teruggrijpt naar het begin van de Nederlandstalige modernistische poëzie: de publicatie van de bundel Music Hall van Paul van Ostaijen in 1916. De deelnemende dichters zal gevraagd worden in een hedendaagse versie van de music hall een toepasselijk gedicht te lezen. Dit openingsprogramma zal ingeleid worden met een ‘defence of poetry’-lezing van de Mongoolse dichter Galsan Tschinag. Gedurende de gehele week zal, uitgebeeld door acteurs, een aantal grote dichters uit het verleden (zoals Herman Gorter, Fernando Pessoa en Anna Achmatova) hun werk ten gehore brengen in de foyers van de Schouwburg. De dichters Alvaro Mutis, Cees Nooteboom en Lorna Goodison houden korte lezingen over twintigste-eeuwse gedichten die een bijzondere betekenis voor hen hebben. Ter afsluiting van het festival wordt de deelnemende dichters van het festival gevraagd een gedicht uit hun taalgebied voor te lezen dat zij vanuit deze eeuw zouden willen meenemen naar het volgende millennium. Zo kan dit slotprogramma een kleine bloemlezing opleveren van de belangrijkste en mooiste twintigste-eeuwse gedichten uit de wereldpoëzie.

Het belang van klimatologische omstandigheden - warmte en kou, licht en donker - voor de poëzie zou tot een tweede thema van het festival uit kunnen groeien, aangezien zes Engelstalige Caribische dichters en zes IJslandse dichters zijn uitgenodigd. In een discussie zullen dichters uit beide streken ingaan op de vraag in hoeverre bepaalde passages in gedichten onvertaalbaar kunnen worden door onbekendheid met de specifieke culturele en natuurlijke achtergrond van de dichter. Om het dertigjarig jubileum van Poetry International extra luister bij te zetten, zijn vijf dichters, allen jonger dan het festival, uitgenodigd voor een spectaculaire poetry slam. De ‘slam’ is een in Amerika uitgevonden en nu ook in Europa aan populariteit winnend poëzieprogramma, waarin dichters met veel gevoel voor theater voordragen uit eigen werk, en in verschillende rondes strijden om de hoogste eer. Geluidsopnamen van de hoogtepunten uit Poetry International zullen te horen zijn uit kleine mondjes in zogenaamde ‘luistermuren’, ontworpen door de kunstenaar Chaim Levano.

De twee grootste levende Nederlandstalige dichters, Hugo Claus en Gerrit Kouwenaar, vierden respectievelijk hun zeventigste en vijfenzeventigste verjaardag. Poetry International brengt een programma rond en met hen. In 1999 zal in Nederland de eerste complete editie ter wereld verschijnen van het dichtwerk van de in 1998 overleden Poolse dichter Zbigniew Herbert. In een speciaal programma, waaraan ook dichters van het festival zullen deelnemen, zal aandacht aan zijn werk besteed worden. Daarnaast is de tweehonderdste geboortedag van Aleksandr Poesjkin aanleiding tot een aantal activiteiten en een kleine tentoonstelling rond zijn persoon en werk.

Gedurende de week worden er als ieder jaar twee vertaalprojecten georganiseerd, waaraan alle dichters van het festival kunnen deelnemen. Het eerste zal deze keer zijn gewijd aan de Kroatische dichter Slavko Mihalic (Karlovac, 1928), het tweede aan de Nederlandse dichter Willem Jan Otten. Ook het jaarlijks terugkerende programma ‘Doorfluisteringen’ zal dit jaar weer plaatsvinden: een gedicht van Hugo Claus wordt dagelijks van de ene taal naar de andere vertaald en uiteindelijk weer terug in het Nederlands - met hoogstwaarschijnlijk een compleet nieuw gedicht tot gevolg.

Een overzicht van de verschillende programma's tijdens het komende festival is vanaf eind mei beschikbaar. Wie de folder graag thuis wil ontvangen kan vanaf heden haar/zijn adres doorgeven aan Poetry International, telefoon 010-2822777.

Kinderfestival

De Stichting Poetry International laat ook kinderen kennismaken met poëzie. Elk voorjaar organiseert de stichting een festival voor leerlingen uit het basisonderwijs, in leeftijd variërend van acht tot en met twaalf jaar. Rond een wisselend thema wordt een gevarieerd, theatraal programma samengesteld, waarin dichters, acteurs en zangers optreden.

Uitwisselingsprogramma's

Poetry International verzorgt incidenteel los van het festival een internationaal poëzieprogramma, bijvoorbeeld rond de poëzie in een bepaald land. Daaraan nemen altijd ook Nederlandse dichters deel. Soms worden deze uitwisselingsprogramma's gecombineerd met een vertaalproject, een special van een literair tijdschrift, of een boekuitgave.

C. Buddingh'-prijs

De C. Buddingh'-prijs voor de Nieuwe Nederlandstalige Poëzie, groot ƒ 2.500, wordt door een jaarlijks wisselende jury toegekend aan het beste poëziedebuut van het voorgaande jaar. De winnaar en de andere voor de prijs genomineerde dichters treden op in een speciaal aan de prijs gewijd programma tijdens het Poetry International Festival.

Landelijke gedichtendag

Op 27 januari 2000 organiseert Poetry International in samenwerking met een groot aantal instanties en betrokkenen voor het eerst de Landelijke Gedichtendag. De dag, die net als de Boekenweek moet uitgroeien tot een jaarlijks terugkerende manifestatie, is gemodelleerd naar de zeer succesvolle National Poetry Day in Engeland. Uitgevers, boekverkopers, bibliotheken, literaire organisaties, scholen en media worden uitgenodigd om hun bijdrage aan de Landelijke Gedichtendag te leveren door dan speciale aandacht aan de poëzie te schenken. Op

De Surinaamse dichteres Louise Wondel.

deze dag moet poëzie voor iedereen goed zichtbaar en toegankelijk zijn. De speciale uitgave van een Gedichtendagbundel, de uitreiking van drie Gedichtendagprijzen, een prime time televisieprogramma over poëzie, een lesbrief voor scholen en een website vormen belangrijke pijlers van deze eerste Landelijke Gedichtendag.

Promotie van poëzie

Poetry International zet zich door middel van diverse projecten in om poëzie voor een groter publiek toegankelijk te maken. ‘Het gedicht is een bericht’ is een samenwerkingsproject met de Rotterdamse vuilophaaldienst, de ROTEB; op alle grotere wagens van de ROTEB zijn dichtregels aangebracht. In de Rotterdamse metro's en trams is dankzij het project ‘Gedicht aan de reiziger’ op de perrons en in de wagons een driemaandelijks wisselende expositie van zes gedichten te lezen. Poetry werkt aan een Internetsite ‘Via Poetica’, bedoeld voor het voortgezet onderwijs, waarop aan Nederlandse gedichten met behulp van hyperlinks een rijke achtergrond aan visuele, auditieve en tekstuele informatie wordt gegeven.

Informatie- en documentatiecentrum

Poetry International beschikt over een zorgvuldig opgebouwde documentatie over de vele dichters die op het festival te gast zijn geweest, bestaande uit handschriften, brieven, foto's, geluidsopnames en (onuitgegeven) vertalingen. Ook bio- en bibliografische gegevens zijn bij Poetry International opvraagbaar. Personen en instanties in binnen- en buitenland kunnen een beroep doen op deze documentatie. Daarnaast geeft de stichting adviezen en beantwoordt vragen vanuit het buitenland met betrekking tot de hedendaagse Nederlandse poëzie.

Stichting Poetry International
William Boothlaan 4, 3012 VJ Rotterdam
tel.: 010-2822777, fax: 010-2822775
e-mail: poetry@luna.nl, site: http://www.poetry.nl