dbnl · digitale bibliotheek voor de Nederlandse letteren

pas lettergrootte aan

DBNL

Het Offer des Heeren

auteur: anoniem Het Offer des Heeren

editeur: S. Cramer

bron: S. Cramer (ed.), Het Offer des Heeren. Bibliotheca Reformatica Neerlandica, deel II . Martinus Nijhoff, Den Haag 1904

doorzoek de hele tekst

© 2001 dbnl

DBNL vignet


§ * Na de wijse: Het sweert is wt der scheyden. + ICk moet een liet beginnen Dat sal ick gaen heffen aen Tis geschiet te Gent binnen Datter was twelue verraen Thien isser eerst vroom door gegaen 2) Al door des Heeren crachten Maer twee waren met kint beuaen Daerom moesten sy wachten. Vier zijn eerst door gestreden Daer na noch ses, sonder schult Gods woort sy claer beleden De Schrift wert daer aen veruult + Also ghy hier noch hooren sult. Al die dit singt oft lesen Dus vreest den Heer en hebt gedult Want dit moet aldus wesen. Doen sy van tCasteel quamen Alle ses, hoort dit verslaen 3) De Heeren sonder schamen Vraechden haer, wilt ghy afstaen Sy seyden, neen, vry onbelaen
[p. 557]origineel
Tot een antwoort de Heeren Maer ist dat wy hebben misdaen Wilt v daer na reguleeren. Terstont ginckmense setten Op waghens, twee Monicken 1) daer by Die haer veel spreeckens letten Met luegens, oock riepen sy Maer hadden dese Schaepkens vry Onbelet mogen spreecken Der Monicken luegens, hoort toch my Hadden veel bet gebleecken. De ses niet te min spraecken Van vruechde die in haer was Als sy reen na de staecken Op de twee wagens seer ras Sy meenden daer * troockende vlas Dwelck Christus dede branden Wt te blusschen al op dat pas Maer tvolck spract haer groote schanden. Een woort oft twee met nooden 2) Spraken sy int openbaer ‡ Vreest niet diet lichaem dooden Gheen macht hebben sy hier naer * Wie na tvleysch leeft (dit staet seer claer) Seyden sy, die moet steruen O mensch ‡ bekeert v toch eenpaer Oft Gods rijck moet ghy deruen. Een huysken was van houte En stroo, op de merct ghestelt Was dit oock niet seer stoute + Daer stietmens in met gewelt Sy spraken weynich ongequelt Men leefder mee als honden Groote luegens hebben vertelt Die Moncken met haer monden. Doen sy int huysken waren Gemaect van hout ende stroo Men hoorde haer gebaren 3) Van vruechden, dat is also Maer de Moncken waren seer snoo Sy spraken, sonder reden
[p. 558]origineel
En seyden dat dit was van noo Datmense dus wech deden. Sy connent niet beuinden Te weten, al in Gods woort Datmense mach verslinden Alle die haer niet en hoort Maer na tplaccaet so gaen sy voort Sy zijnt nochtans niet machtich Wt te roeyen met brant oft moort Gods woort is haer te crachtich. Maer waert niet vanden Heere So hadden zijt haest gedaen Want alle vreemde leere En mogen niet blijuen staen Aenmerct Gamaliels vermaen Actum vijf sult ghijt vinden ‡ Dat van God is, sal niet vergaen Weest doch niet meer als blinden. Ghy Heeren laet v raden En doet eens * oprechte boet Oft tsal v siel veel schaden Ist dat ghy dit niet en doet En stort niet meer onnosel bloet Tsoude v geeyscht werden 1) Ick waerschou v wt liefden soet En wilt doch niet volherden. Die nv geestelijck hieten Dees doen Gods volck meest verdriet + Haer fenijn sy wt schieten Op Gods woort achten sy niet Maer wat Coninck oft Paus gebiet Dat wort van haer ghepresen Heer ons met uwen Gheest begiet Dat wy voor haer niet vresen. O menschen neemt dit ware Want tis v betuycht seer bloot 2) Met goet, bloet, openbare Om Gods woort zijn sy gedoot De Heer stont haer by inder noot Dat sy volstandich bleuen Sy aten van tleuende broot
[p. 559]origineel
Daerom sullen sy leuen. En die ander twee vrouwen Die geweest waren swaer Werden thooft afgehouwen Maer niet int openbaer Op sGraefs Casteel daer deedment haer Al volstandich sy bleven Het eewich leuen al hier naer Sal haer werden gegeuen. Vrienden laet ons God dancken Van alle zijn groote duecht Dat hy de rechte † rancken Altijt so seer verhuecht Vrienden doet so veel als ghy moecht Om God den Heer te prijsen Hebt altijt in zijn woorden vruecht Dat doet de siel verrijsen. Die desen wech wil treden Die maeck hem daer toe bereyt Al na de stadt vol vreden ‡ Maer den wech en is niet breyt Also ons Christus selue seyt Datter weynich op wandelt Maer veel op die ter hellen leyt Elck sie toe wat hy handelt. * Staet op al vanden slapen + Ick bidt v, o menschen al Des Heeren dach sal naken Voecht v by dat † cleyn getal Die gereeckent zijn in dit dal Voor sotten ende dwasen Weet dat dees salich wesen sal ‡ Al seytmen dat sy rasen. Die dit Liedeken dichte Zijn gemoet dwanck hem daer toe Om zijn naesten te stichten Op dat sy niet werden moe Vrienden neemt dit toch nv int goe Dat is aen v mijn beden Bidt voor my, so ick voor v doe * Want wy sijn tsamen leden.	[n^o. 14.] 1) 1)Zie over deze twaalf personen hunne vermelding in het gentsche sententieboek, Bibliographie, I, p. LXXX en LXXXI; en aanteekening 1 op fol. 196 vo van het Offer des Heeren. Behalve het lied uit het Lietboecxken (ook reeds in het Nieu Liedenboeck van 1562) komt een ander lied op hen: ‘Een eeuwighe vruecht die niet en vergaet Verwachten sy na desen’, in de Veelderhande Liedekens van 1569 voor: niet te verwarren met no. 22 uit dezen bundel, dat met denzelfden versregel begint. Dit deelt nog eene enkele bijzonderheid mede, o.a. dat zij samen aan tafel zaten, toen een bagijn hen aangaf bij den procureur-generaal, die hen daarop nog dien avond gevangen nam; ook noemt het de namen der vier, die eerst, en van de zes, die daarna gedood werden, in overeenstemming met de opgaaf van het sententieboek. +Van xij vrienden geuangen door verraderije te Gent, Anno. 1559. Ende zijn daer na al gedoot. Soeckt hare namen inde belijdinge van Hans de vette. Fol. 196. 2)Door den marteldood naar de zaligheid. +Fol. 27 r^o.* 3)Verslag doen, verhalen. 1)N^o. 1, 1563: Muncken. Mat.12.b.20. 2)Met moeite, bezwaarlijk. ‡Mat.10.c.28. Rom.8.b.13. ‡Math.3.a.2. 4.b.17. +Fol. 27 v^o. 3)Hunne drukke, levendige uitingen van vreugde. ‡Acto.5.e.49. Mat.3.a.8. 1)Zoo, zonder ‘van’, in alle uitgaven. +Fol. 28 r^o.* 2)Onbedekt; hier: onbewimpeld, duidelijk. †Joan.15.a.5. ‡4.Es.7.a.7. Mat.7.b.13. Rom.13.b.12. Eph.5.b.14. +Fol. 28 v^o.* †Luc.12.d.31. ‡Sap.5.a.4. *1.Cor.12.b.12.