[p. 171]
Prognosticatie van den allendighen jare 1578.
- Peste, dieren tijt en bloetsturtynghe groot
- Dreeght God ons te zenden, sonder lanck verdragh,
- Waer duere menigh duysent sullen commen in den noot:
- Dus elck betere zijn hooft, eer op den hals compt den slach.
- Den teerlynck es geworpen,
- De cance es ghestelt,
- Met cracht en ghewelt
- Zal die zijn ghestreken.
- Ghy, herders, die van uwe schaepkens zijt gheweken,
- Ghy, regierders van landen, steden en dorpen,
- En willet up uwe ondersaten niet wreken,
- Noch oock ons goet vermaen verworpen,
- Nochte versmaden dat u hier wort vertelt;
- Maer slaet dese waerschuwynghe gade
- Eer dat wert te spade;
- Want dit doet al bloet en ghelt.
-
- Twee croonen in Europa zeer hooghe verheven,
- Die sullen beven van dees doots benauwen;
- Waer deur menigh herte in drucke sal leven,
- 't En baet gheen kaermen, zuchten noch beven;
- Want de bruyt sal den vremden bruydegoom trauwen.
[p. 172]
-
- Princen en graven sullen werden slaven;
- Door het jammer groot,
- Willen zy altijts meer draven
- Naer groote ghiften en gaven
- Dan 't gemeente te helpen uut aenstaenden noot.
- Want den eerden pot in 't vier zoo versteent;
- Deur al te langhmoedighe patientie
- Zal yser, stael, gaut (wie sau 't hebben ghemeent?)
- Breken, ja, bryselen, dat 's der sterren intentie.
-
- Want daer ghierich bedroch ter tafel es gheseten,
- Met bloedich ghewelt en hartneckighen nijdt;
- Wie can daer een goede maeltijdt eten?
- Oft in 's doots vreese wesende verblijdt.
-
- Daer dobbel van herten oock heeft regiment,
- Met geveynsde heilicheit, twee quade ghenooten;
- Wie zaude daer willen, sonder te zyne gheschent,
- Cuenen oft mueghen 't secreet zijns herten ontblooten.
-
- Daeromme die wilt al dit druckelick jaer
- Zijn zonder vaer, en ontgaen alle allenden,
- Dat hy doe penitentie van zijn boosheit swaer,
- Dat 's Gods begheerte, ic seght u claer.
- Zoo sal hy u een salich eynde senden.
-
- Ende bidt voor my, leser vercoren,
- Dat ic in den utersten noodt magh horen,
- Als ic sal moeten van hier scheeden,
- Het welcke dien moordenaer, die was verloren,
[p. 173]
-
- Uut Christus mondt, lief was om horen:
- ‘Heden sal ic uwe siele met my leeden.’
-
- Flandriae regionis quondam opulentissimae
οφνως ,
- 29 Novembris 1577.
- O Vlaenderlandt, ghy schoone landauwe,
- Trect aen den rauwe, het es meer dan tijt;
- Want van alle zyden sal men u benauwen,
- En uwe palen aenschauwen om u te doene spijt;
- Al uwe vrucht en jolijt sal, sonder respijt,
- Corts zijn gheworpen, vreesic, onder den voet.
- Luttel vrienden zuldy vinden tot u behoet,
- Wees dit wel vroet, ic seght u claer;
- Wilt u sterck maken, dit ellendich jaer,
- Om teghen alle uwe vyanden te stryden,
- Die zoucken te verblyden in uwe schade en lyden;
- Want ghy alleene zijt tot roof uutghecoren,
- En u aenstaende desolatie es nu gheboren,
- Alleene die bruut om wie zullen danssen
- Vele vremde vorsten, heeren en hanssen.
-
- Wee boven wee u, ghy hooft ghepresen,
- Zeer hooghe gheresen in het vlaems prieel.
- Laet al uwe leden in ruste wesen
- Dat zy moghen ghenesen, zonder eenich crackeel;
- En wilt se bystaen, met allen voordeel,
- Noch niet laten vergaen, noch vallen in handen
- Van hare vyanden, dat ware u schanden;
[p. 174]
-
- En valt se gheen partye, maer helpse beschermen.
- Ghy leden, wilt oock uws hoofts ontfermen,
- Ende niet jeghen-schermen, maer bystant doen;
- Wilt dit bevroên ende u beste doen
- Om elcanderen te helpen in aenstaenden noot;
- Want van alle zyden sullen vyanden groot
- Uwe palen besprynghen, 't en zijn gheen fabulen;
- Een ghestadich hooft maect de leden invariabile.
-
- Blijft dat hooft altijt de leden ghetrauwe
- Zoo sullen oock de leden het hooft bystaen,
- En met goeder trauwen, niet licht verflauwen,
- Anders sal 't al zeer qualick gaen;
- Want den vyandt hem verblyden zal, zydy belaên.
- Hy souckt brant en moort, dit wel aenhoort,
- Overal te stichten, vint hy u discoort;
- En moght hy vernemen twist onder u allen
- Dan soude hy met list en cracht in u landt vallen;
- Berghen, dallen, dorpen, steden en casteelen
- Den vremden uytdeelen, en maken parcheelen
- Van al dat hy vindt, met bloet-verghieten;
- Groot en cleene willen brynghen te nieten
- 't En zy dat God bescheerme zijn kinderen;
- Want die met God vecht, niemant en magh hem hinderen.
-
- Maer ic vreese, eylacen! dat 't hooft sal bezwijcken
- De leden, en zoucken die te brynghen t'ondere;
- Want de hooveerdye es te groot t'allen plaetsen en wijcken,
[p. 175]
-
- Ander boosheit derghelijcken, dus en is 't gheen wondere,
- Al naecken die plaeghen groot, die niemant bysondere
- Zal cuenen ontvliên, want de handt des Heeren
- Die sal ons van allen houcken verseeren,
- Zijn strafheit vermeeren, want hy berooft heeft
- Dat hooft van zijn wijsheit, dus onghetroost sneeft
- Al het ghemeente in drucke ende lyden swaer;
- Want het hooft sal willen afbyten, dat 's claer,
- Den staert, die dat niet sal willen lyden;
- Maer sal in 't hooft zijn fenijn, zonder verblyden,
- Schieten, dus zal 't lichame, al t'eenemale
- Van hem selven vernielt zijn, ter eeuwigher quale.
-
- Dus, ghy princelicke heeren en catholijcke herten goet,
- Weest voor uwe smerten vroet, bidt God om gratie,
- Dat de desolatie, hy van ons verperten doet;
- Laet syncken den hooghen moet, ter deser spatie,
- Schuwet defamatie, doet consolatie
- Elcanderen en bystant in dusdanighen noot.
- Elck keere hem af van alle zijn boosheit groot;
- Want die allenden groot en sal God niet minderen,
- 't En zy dat wy ons, als onderdanighe kinderen,
- Zyne dreeghynghe nemen ter herten coene,
- En elck hem vermyde van boosheit te doene;
- Anders sal voorwaer de roede up gheheven,
- De boose doen beven en straffen zijn leven,
- Met alderande allende en plaghen groot;
- Die in Gods vreese leeft es vry van teghenstoot.
-
[p. 176]
-
- Den schicht van te vooren langhe verwacht
- Zal min den mensche hinderlick wesen
- Dan die haest opcompt onbedacht;
- Want qualick men danof can ghenesen,
- Dus elck hem wapene, met patientie,
- Om Gods intentie t'ontfanghen in 't vroede;
- Want al zijn castydynghe met rype scientie
- Wort al beschict tot onsen behoede.
- Dat qualick ghesneden es
- Moet qualick ghenaeyt zijn,
- En dat qualick gheroct es
- Qualick afgesponnen.
- Dat ooc al qualick es begonnen,
- Hoe sal dat moghen wel volhent zijn?
- 't En moet al gheschent zijn,
- 't Beghinsel, middel en d'ende.
- Dus wee den snydere en die 't ghenaeyt heeft,
- En die 't al beroct heeft,
- En dynct dat af te spinnen;
- Want u gaerne veel te cort was
- Van den eersten beghinne;
- Ghy had ooc veel te quaet vlas,
- Om goet gaerne af te spinnen.
- Dus wacht u van Gods recht,
- Schuut in tijts de ellenden;
- Want die teghen God vecht
- Zal God zijn plaghen zenden.
-
- Den 15 december 1577.
|