Trou moet blijcken. Bronnenuitgave van de boeken der Haarlemse rederijkerskamer 'de Pellicanisten'. Deel 2: Boek B (eds. W.N.M. Hüsken, B.A.M. Ramakers, F.A.M. Schaars)


auteur: anoniem Trou moet blijcken


editeur: W.N.M. Hüsken, B.A.M. Ramakers en F.A.M. Schaars


bron: W.N.M. Hüsken, B.A.M. Ramakers en F.A.M. Schaars (eds.) Trou moet blijcken. Bronnenuitgave van de boeken der Haarlemse rederijkerskamer ‘de Pellicanisten’. Deel 2: Boek B. Uitgeverij Quarto, Assen 1992 


verantwoording

inhoudsopgave

doorzoek de hele tekst


downloads



DBNL vignet

[Paulus ende Barnabas]

Hier begint Een spel van sinnen van paulus en de barnabas gesonden tot Lijstren en derben tot den heijden om te prediken ende maecken een Crepel gaende....

De parsonages sijn dese.

1....Paulus
2...Barnabas
3...Deuchdlijck. schijn
4...Bedeckte valscheijt twee neefgens
5...Twee schriftgeleerde
6...Een Crepel.
7...Twee heijdens
8...Eeen priester
9...Een discipel.
Paulus.. eerst
 
Den oppersten Conimck die almogende heere
 
die moet vermeeren / sijn Loff altijt
 
gelijck het nu geschiet tot elcken keere
[p. 211]origineel
 


illustratie

[p. 212]origineel
 


illustratie

[p. 213]origineel
 
+Want sijn heijlige Leere / verbreijt nu subijt
 
en sijn woort vermenichvuldicht hier in dit crijt
 
sonder respijt // sietemen en geschien
25
wij bidden u rechtvaerdigen godt als ghij sijt
 
doet haer Oogen open / die noch niet en sien
 
op dat sij mogen / die boossheijt vlien
 
en die vervolgenge die sij nu daegelijckx gebruijcken
 
tegen u heijlige gemeente hoort mijn bedien
30
en also Ick mien / wilt haer hart ontluijcken
 
op dat sij niet meer en sien als verdroochde struijcken
 
maer dat sij mogen suijcken / soeticheijt u woort
 
maer het is verloren sij en willen mijet duijcken
 
onder u sebjectie soo dat behoort
35
sij blijven even diep in haer boossheijt versmoort
 
vervolgen / dooden / branden / dat is haer zin
 
want u grondelijcke goetheijt en heeft haer hart niet becoort
 
so ick dat daegelijckx nu bevin
 
compt barnabas broeder die ick bemin
40
Laet ons tsaemen gaen en doen tgoddlijck rappoort
 
dees steden hier ontrent op dat sij mogen crijgen rechtvoort
 
gracij door Christum onsen middelaer
Barnabas.
 
Paulus broeder daer wacht ick oock naer
45
om dat te verclaeren tot elcker stont
 
O vader sent ons uwen heijligen geest claer
 
op dat hij mach spreecken door onsen mont
 
en dat wij u milde goetheijt mogen doen cont
 
u gracije en oock u eeuwigen vreden
50
en al die geen / die tegen u heijlige verbont
 
geeft haer eens berou van haer quade zede
 
op dat wij mogen hier ter stede
 
u heijlich woort uuijtspreecken sonder verbreijden
 
compt gaen wij dan voort ende uuijtspreijden
55
goods woorachtige woorden hier in dit dal
 
+misselijck wadt gratije hij geven sal
Deuchdelijck schijn.
 
Waer steeckt ghij in een gadt
 
seght hoeren soon........
Bedeckte valscheijt
 
Wel wie Is dat........
Deuchdlijck schijn.
 
Waer steeckt ghij in een gadt
Bedeckte valscheijt
65
Hoe staet ghij dus en kijft en pradt
 
dit ben ick ongewoon
Deuchdlijck schijn
[p. 214]origineel
70
+Waer steeckt ghij in een gadt
 
segt hoeren soon.....
bedeckte valscheijt
 
Wel hoe baert ghij dus........
deuchdlijck schijn.
75
Maer datmen u aen een galch hinck ghij hadt u Loon al
 
off met vier ginck doon // sonder veel geschals
bedeckte valscheijt.
 
Wel heb ickt so quaelijck gemaeckt
deuchdlijck schijn.
80
Jae ghij dieffhals........
 
ist duijtsch off walsch // men hoort u te verworgen
bedeckte valscheijt.
 
Van stonden aen off sult ghij mijn noch wel wadt borgen
 
maer segt sonder sorgen // hoe sijt ghij dus quaet
deuchdlijck schijn.
 
Mijn geeft wonder dat ick u noch Leven Laet
 
ick segt u maet // sonder veel te clappen
bedeckte valscheijt
 
Wel wadt sijn die reden.......
deuchdlijck schijn.
 
Maer dat ghijse so hebt Laeten ontsnappen
 
ghij soutse die trappen // op hebben gaen Leen
bedeckte valscheijt
 
Wel wie toch...........
deuchdlijck schijn.
 
Maer paulus en barnabas met haer tween
 
die gebruijcken doch reen // tegen onse wedt
bedeckte valscheijt
 
Ja Ick hadse so gaern verpledt
100
en ick hadt mijn nedt // oock so wel gespreijt
 
maer sij waeren te arch sij wisten wel bedt
 
want sij weecken die paen die ick haer hadt geleijt
deuchdlijck schijn
 
Had Ick dat niet wel te vooren geseijt
105
dat sij u so souden ontstrijcken
 
nu vercondigen sij haer Leere int wijt en breijt
 
sonder eenich Letsel in allen wijcken
bedeckte valscheijt
 
Igo dat sou ons niet wel gelijcken
110
wij mosten daer een schodt voor schieten
 
sij soude so wel brengen met groot versijcken
 
dat wij onse vette soppen niet en soude genieten
deuchdlijck schijn
 
Twaer ons best dat wijse noch verstieten
[p. 215]origineel
 


illustratie

[p. 216]origineel
 


illustratie

[p. 217]origineel
 
+off ons Jaerlijck Incomst gaen wij quijt
 
van angst begin ick schier te swieten
 
want wij sullen geacht sijn nietemijt
bedeckte valscheijt
 
Daeram maeckt ick mede dus veel gecrijt
 
dat wij dus werden gans verstooten
 
en sij maecken dat wij werden benijdt
 
van al tvolck den cleijnen met den grooten
deuchdlijck schijn.
 
Jae cousijn weet ghij wadt mijn noch heeft meest verdrooten
 
sij seggen dat wij het volck bedriegen altijt
 
en al onse hooge geleerde promooten
 
die doen niet anders dan groote Logens Liegen met vlijt
bedeckte valscheijt
 
Dats noch een cleijnne saeck maer weet ghij watmijn noch spijt
 
dats dat / sij seggen hoort mijn ontfouwen
 
twelck mijn hart aldermeest doorsnijt
 
dat wij die weduwen haer huijsen doorcnouwen
135
het moet ons ten eeuwigen dagen rouwen
 
en dat door een schijnsel van Langen gebeden
 
sij seggen noch al sonder flouwen
 
affgoderij sijn onse beste zeden
deuchdlijck schijn.
140
Van gramschap beswijcken nu gans mijn Leden
 
ick belooff u wij sullent tsaemen gaen wreecken
 
en vergelden haer twistige reden
 
off het sal mijn aen mijn macht gebreecken
bedeckte valscheijt.
145
Cousijn weet ghij wadt Ick haer noch heb hooren spreecken
 
dat wij verleijders sijn hier wel op Ledt
 
+goods woorden gaen wij versteecken
 
en onse consientie is met een brantijser besmedt
 
den houwelijcken staet is bij ons verpledt
150
en wij verbieden die spijse die godt heeft geschapen
 
tot hoerderrij hebben wij onse harten gesedt
 
wij sijn / seggen sij / rechte Jesebels paepen // man.
deuchdlijck schijn.
 
Ick en treck het mij niet / een raepe // an
155
maer ick salse inden ban setten // dat Looff ick haer
 
ick hoor dat sij noch dat seggen dat vuijle gespan
 
dat wij Lasteraers sijn geltgierich en ondanckbaer
 
vermetelijck hoveerdich en ongehoorsaem voorwaer
 
sonder natuerlijcke Liefft en sonder verbont
160
valsche beschuldigers ick segt u claer
 
Onmatich deuchdelijck schijnende goet ront
 
veraders roeckelijck opgeblaesen ick doe het u cont
[p. 218]origineel
165
+van onse groote schatten maecken wij onsen godt
 
maer sij sullen haer beclaegen binnen corter stont
 
ick segt u goet rondt dat is het slodt
bedeckte valscheijt
 
Neeff sij hebben op ons geworpen tlodt
170
want sij derven noch wel stoutelijck seggen plaen
 
dat wij die huijsen Insluijpen gaen
 
en nemen die vroutgens gevaen // hoort wadt ick vertel
 
die daer sijn niet sonder belaen // hoort wadt voorstel
 
en met menigerleij begeerlickheden gedreven werden / siet
175
dit is het Liet dat sij altijt singen
deuchdlijck schijn.
 
Twaer best dat wijse met macht Lieten bedwingen
 
want alle onse dingen openbaeren sij toch.
 
die altijt Leeren en nimmermeer voort bringen
180
trechte woort der waerheijt dat seggen sij noch
 
wij brengen niet voort dan alle bedroch
 
menschen van gebreecken en verdorven sinnen
 
onbequaem tot een gelove / mogen wij niet / wel seggen och
 
dat sij dus wijt gaen soecken haer vinnen
185
want al die werrelt sal haer int endt beminnen
 
dus mogen wij wel Claegen met groot verdriet
 
dat wijse niet en conen verslinden
 
off dat wijse niet en hebben gebrocht gans te niet
bedeckte valscheijt
190
Wel Cousijn die noch int endt toe siet
 
die en doolt niet al. tverstant wilt vaeten
 
wij sullen haer gaen Leeren singen alsulcken liet
 
dat sij niet meer van haer Leeringen en sullen praeten
deuchdlijck schijn.
195
Wel / weet ghij wel waer dat zij sijn.
Bedeckte valscheijt.
 
Jae Ick sij sijn gaen wandelen die straeten
 
van Licaoma Lijstren Derben dit wel verstaet
 
om haer Leeringe te vercondigen tot haerden baeten
200
en om ons / daer / mede te brengen inden haet
Deuchdlijck schijn.
 
Maer weet ghij / wadt ick voorgenomen hebbe maet
 
dat ghij u valscheijt sult gaen thoonen
 
en ick sal mede gaen saeijen daer mijn zaet
205
om met alle versmaetheijt haer te hoonen
Bedeckte valscheijt
 
Maer Laeten wij eerst gaen daer onse Overicheijt wonen
 
tot onse meesters der sijnagogen ende overste raet
 
om van haer te crijgen tot onsen verschoonen
210
de Coppije uuijt het moordadige placcaet
Deuchdlijck schijn.
[p. 219]origineel
 


illustratie

[p. 220]origineel
 


illustratie

[p. 221]origineel
 
+Ja en Laeten wij dan wel toesien dat wijder niet een int Leven Laet
215
haer selff en oock al die haer aenhangen
 
en vernielense als vol boosheijts quaet
 
al die om haer Leeringe te hooren. nemen haer gangen
 
moorden branden worgen sonder verstrangen
 
willen wij doen die tegen ons sijn rebel
220
en oock ons haestich spoen sonder te verlangen
 
op dat wij mogen volbrouwen dit spel.
Bedeckte valscheijt
 
Maer Cousijn hoort wadt ick seggen sel
 
dat wij niet te seer en haestich en sijn in dese dingen
225
want als wij daer comen hoort wadt Ick vertel
 
dat wij dan oock niet ter doot en bringen
 
die van onse consoorte sijn want dat wijse vingen
 
het soude maecken een quaet geclacht
 
sullen wijse wel connen bij sonderlingen
230
daer ben Ick meestendeel me bedacht. helt
Deuchdlijck schijn.
 
Jae Lieve Cousijn u daer niet mee en quelt
 
sij schelen so veel als den dach ende nacht
 
want die van onse clesij sijn / sijn opgeblaesen en felt
235
wijse geleerde en oock seer hooch geacht
 
vermaert bijden volcken costelijcken cleeren sacht
 
draegen sij / en met gout verciert
 
maer die ander sijn simpel van gedacht
 
slechte volcke en oock ongemanieert
240
heur harten en sijn tot geen grootsheijt gestiert
 
maer slechte Ambachtslieden sijn sij geacht meest
 
bij geen geleerde doctoren / en hebben sij gehantiert
 
maer onnosel volgen smaeckt wel den keest
Bedeckte valscheijt.
245
Ick moet u oock wadt seggen onbedeest
 
het en sijn oock sulck volck niet
 
die op haer hooft draegen onbevreest
 
sulcken viercanten bonetten vaet mijn bediet
Deuchdlijck schijn.
250
Neensij In trouwen........
Bedeckte valscheijt
 
Wel gaen wij dan heen met vliet
 
om ons werck te volbrengen al sonder flouwen
 
en dat ghij oock wel naerstich toe siet
255
stoockt ghij het vier wel / Ick salt het bier wel brouwen
Pausa: Twe schristgeleerde uuijt. deerst seijt
 
Van boossheijt en weeten wij hoe wij toe souwen
 
van toornicheijt en can ick nau spreecken
 
mijn oogen die Leecken // van boosheijt groot
260
hoe dat wij niet en konnen brengen ter doot
[p. 222]origineel
 
+Dees verleijders snoot met haer valsche daden
 
die het volck raden / tot een vreemde Leer
265
met groot verseer gaen sij versmaeden
 
en wandelen vremde paden // nae haer eijgen begeer
 
en gaen vercondigen dat messias die heer
 
+gecomen is met eer van sijnen hemelschen vader
 
twelck ons met allen wel mach spijten seer
270
want wij wel weten wanneer hij sal comen neder
 
van bethelem sal hij sijn geboren onsen ontlader
 
van davidts stam sal hij gesprooten sijn
 
en dese daer sij aff spreecken kennen wij sijn afcompst allegader
 
Joseph sijn vader en marija sijn moeder fijn
275
uuijt galileen gecomen met een valschen schijn
 
ende verleijt het volck met grooten hoopen
 
seggende datmen tot hem soude comen Loopen
 
want hij is die waerachtige Levendige fonteijn
 
in allen plecken ginck hij dit ontcnopen
280
ende sijn discijpelen nu vol boossheijts vijleijn
 
gaen het voort vercondigen in onsen steden reijn
 
gelijck wij te Iconien voor onse ogen hebben gesien
 
hoe dat sij het volck daer verleijden groot en cleijn
 
van onse heijlige wedt gingen sij vlien
285
en aenhingen dese nieuwe Leringe certeijn
 
over allen steen pleijn sietmen dit geschien
Dander schriftgeleerde.
 
Ja / en haer harten verharden daer in als een stien
 
want als wijse wouden vertreden
290
so ghingen sij strackx also ick mien
 
en vloden na dese omleggende steeden
 
want ons dienaers die wij uuijt gesonden hadden met goede reden
 
om haer persoonen en haer Leringe te niet te doen
 
daer sij aff ontcomen / met vreden
295
want nae Lijstren en derben hebben sij haer gaen spoen
 
en sij sullen daer oock so ghij wel cont vermoen
 
haer saet gaen saijen over al
 
want om sulckx te bedrijven sijn sij seer coen.
 
mogen wij niet wel claegen dit groot misval
300
dat wij dus gecomen sijn ter pal
 
maer wij sijn seer mal Laeten wij haer voort
 
dus Laeten seer saen hoort na t verhael
 
haer nu gantsch te neer bederven sonder beraen
Deerst schriftgeleerde
305
Wel Laeten wij dan hier niet Lang staen
 
maer vallender aen met moede fijer
 
en gaen soecken onse dienaers hoort mijn vermaen
 
en seggen dat sij strackx moeten comen hier
 
om haer wederom te brengen Int daingier
310
die so fenijlijck haer Leringe vermonden
 
om datse niet meer ontsteecken haer vier
 
maer blussen uuijt in corter stonden
[p. 223]origineel
 


illustratie

[p. 224]origineel
 


illustratie

[p. 225]origineel
+
Dander schriftgeleerde.
 
Maer sullen wijse wel vinden hoort mijn Oorconden
 
onse bedeckte valscheijt ende deuchdlijck schijn
 
op dat sij mogen als verwoede honden
 
haer wederom beclaegen seght het doch mijn
Deerste schriftgeleerde.
 
+Siet hier comense gaen.......
Bedeckte valscheijt      Deuchdelijck schijn
 
Wijse geleerde....      Hooge geachte
 
een Lanck Leven.....      Dat gun u godt
325
edele geeerde.......      wel bedachte
 
Wijse geleerde.....      Hooge geachte
 
wel was dat u eerde....      Ghij Jootsche geslachte
 
doen wij u hier quamen beneven..      Al sonder spot
 
wijse geleerde.....      Hoge geachte
330
een Lanck Leven....      Dat gun u godt
Bedeckte valscheijt.
 
Wadt is u Lettende ghij mannen van famen
 
wilt u ijemant beschaemen // alhier omtrent
Deuchdlijck schijn.
335
Want ons docht doen wij u ontrent quaemen
 
waeren uwen harten tot toornicheijt gewent
Deerst pha oft schristgeleerde
 
Goe mannen dat sal ick u doen bekent
 
waerom dat wij sijn met toornicheijt ontsteecken
340
also Lang als haer Leven niet en is geendt
 
die u met haer Loosheijt sijn ontweecken
 
so vloeijen die traenen uuijt mijn oogen als beecken
 
van grooter droeffenis dit wort u gewaecht
 
paulus en barnabas met haer preecken
345
die sijn diet ons doen moet u sijn geclaecht
Twede schriftgeleerde.
 
Goe mannen off ghij daer eens nae saecht
 
off ghij haer nergens niet en conden vinden
 
en dat ghij haer verspiede vrij onversaecht
350
want ghij condet u valscheijt bedecken als den onbekinden
Bedeckte valscheijt
 
Ghij edele heeren ende wel beminden
 
hier hebben wij tsaemen over doende geweest
 
dat wij het doch wel versinden
355
om haer te bespien vrij onbedeest
Deuchdlijck schijn.
 
Hoort toe mijn heeren smaeckt wel den keest
 
wij hebben gehoort waer dat sij sijn gegaen
 
wij sullense gaen vervolgen vrij onbevreest
360
maer wij moeten onse dingen subtijlijcken leggen aen
Deerst schriftgeleerde
[p. 226]origineel
 
+Dat sullen wij wel doen hoort mijn vermaen
365
als wij slechts sijn daer sij hebben haer residentije
 
so sullen wijse wel Loosselijcken verraen
 
al sonder waen / verstaet dese Intentije
Bedeckte valscheijt
 
Weet ghij wadt ick sal doen. gelieft het u excelentie
370
als wij weten waer dat sij sijn en haer onthouwen
 
so sullen wij gaen hoort toch dese sententije
 
Luijsteren off sij daer oock sijn sonder flouwen
Twede schriftgeleerde
 
Doet dat vrij het sal u niet rouwen
375
want ist dat ghijse in onse handen condt geven
 
wij sullen u schencken hier meucht ghij op bouwen
 
+gelts en goets genoch om op te Leven
Deuchdlijck schijn.
 
Wij willen bij malcanderen blijven al sonder sneven
380
en so gaen gebruijcken al onse crachten
Deerst schriftgeleerde
 
Dat wij het oock niet en deden / wij waeren waerdichte sijn bekeven
 
wij willen bij malcander blijven al sonder sneven
Twede schriftgeleerde.
385
En haer verdelgen wadt sij hebben bedreven
 
en handelen haer als den onsachten
Bedeckte valscheijt.
 
Wij willen bij malcanderen blijven al sonder sneven
 
en so gebruijcken al onse crachten
390
wij sullent haer so verleren datter hem een ander voor sal wachten
 
Pausa. Paulus
 
 
 
+De vrede des heeren moet bij u sijn
 
ghij heijdensche schaeren die hier omtrent sijt
395
+op dat in u mach groeijen die gerechtige waerheijt / fijn
 
die vrede des heeren moet bij u sijn
 
en alle quaede Leeringe met valsche schijn
 
moet van u wijcken tot aller tijt
 
die vrede des heeren moet bij u sijn
400
ghij heijdensche schaeren die hier omtrent sijt
 
weest van harten vrolijck ende verblijt
 
dat ghij met vlijt nu meucht aenhooren
 
die gratije die u deur Jesum Christum gebenendijt
 
van boven gesonden goodts soon vercoren sijt
405
en roept u tot sijn gij die sijt verloren
 
om u altsaemen te bevrijen
 
en om u te brengen sonder verstoren
 
in een eeuwige blijschap uuijt dit Lije
 
want ghij hebt Lang geseten sonder vermijen
410
in een sondich Leven en duijsternis
 
en ghij meucht nu hooren tot desen tijen
[p. 227]origineel
 


illustratie

[p. 228]origineel
 


illustratie

[p. 229]origineel
 
+wadt sijnne gerechtige waerheijt een voet padt is.
415
om tot hem te comen met sinnen wis
 
nu wilt u hert toch ontluijcken ende hier na keere
 
so sult ghij crijgen en oock niet gaen mis
 
de gratije goods van den opersten heere
Barnabas
420
Als ghij ontfangt sijn heijlige Leere
 
sonder versere // sult ghij dan ontfaen
 
sijn woort in uwe harten na u eijgen begeere
 
en alle uwe smetten daer ghij mede sijt (bekeere
 
die sal hij deur sijn barmherticheijt affwaen
425
en vergeven uwe sonden groff ende swaer
 
dus wilt op u eijgen wijsheijt niet meer staen
 
maer Loopt tot hem hij is ons middelaer
Die Crepel.
 
Och ghij mannen van desen eerbaer
430
wie dat ghij sijt mogen die gooden weeten
 
ghij meucht mijn helpen ick seght u claer
 
want mijn gevoelen opent mij sulcke secreten
 
ghij meucht het doen gae ick mij vermeten
 
mijn gesontheijt geven tot deser stonden
435
want tgelooff in mijn heeft dit geheten
 
dat ghij mij meucht genesen hoort mijn vermonden
Paulus
 
Tsijn geen goden die ons hebben gesonden
 
bij u allhier om te verclaeren het woort
440
maer eenen godt ick moet het u oorconden
 
die machtich is om dit te doen rechtevoort
 
u te genesen mijn reden hoort
 
en om alle u druck met blijschap te versoeten
 
daerom segge Ick nu tot uwen confoort
445
staet op en wandelt op uwe voeten
Een Crepel.
 
+Die godt sal ick altijt Loven moeten
 
deur wien sij dit werck aen mij hebben gewrocht
 
en oock mijn druck dus hebben gaen boeten
450
dat Ick oock op sijn wegen mach gaen wel bedocht
Derste heijden...      Twede heijden
 
Die gooden sijn gecomen....      In menschelijcke figuere
 
Laet ons gaen doen.....      Haer offerhande
 
tot onser vromen.....      Noijt vreemder cuere
455
Die goden sijn gecomen...      In menschelijcke figuere
 
Jupiter hebben wij vernomen...      En mercurius groot van valeur
 
doetse sacrifijcie coen....      Binnen onsen warande
 
die goden sijn gecomen...      In menschelijcke fijguere
 
Laet ons gaen doen....      Haer offerhande...
[p. 230]origineel
+
.1. heijden.
 
Laet ons gaen haelen Jupiters priester hier voorhanden
 
om ons goden te offeren al sonder toven
465
om die gecroonste offer thaeren eeren verbranden
 
+ende glorieusselijck haer also te Loven
.2. heijden
 
Siet hoe o' ghij priester in goddlijcke saecken
 
aenschout wadt ons hier is overgecomen
470
die gooden in menschelijcke gedaenten haer vermaecken
 
en hebben dese crepel sijn crancheijt ontnomen
.1. heijden.
 
Ist dan niet wel recht dat wij tot haerder vromen
 
haer gaen eeren met een goddlijcke sacrifijcie
De priester
 
Jae wij Certeijn al sonder malijtije
 
van stonden aen wordt dat volbracht
Paulus
 
Verre moet dat van u sijn ghij heijdens geslacht
480
Laet sulcke dingen van u sijn verdreven
 
de goden daer ghij aff spreeckt en hebben geen macht
 
om sulcks te doen al sonder sneven
 
maer een godt isser die u can geven
 
sieckte gesontheijt alsoot het hem behaecht
485
een Almachtich heer wilt hem aencleven
 
hij mach u helpen vrij onversaecht
 
op sijn paden wandelt toch / tmoet u sijn gewaecht
 
+want hij is het die gemaeckt heeft
 
hemel ende aerde ende al watse oock draecht
490
alle gedierten daer toe hij tleven geeft
 
Ja al watter op den aertbodem Leeft
 
dat heeft sijn starcke hant al gewrocht
 
dus niet meer in dese ijdele affgoderij en sneeft
 
noch en Leeft // niet meer twordt u ontcnocht
495
na u eijgen oppijnie met boossheijt bedocht
 
want het brengt niet voort dan alle wellusticheijt
 
met haet en nijt is het doorvlocht
 
ende beseten met groote giericheijt
 
Aldus uwe harten daer van doch Leijt
500
sonder verbeijt // en hangt hem aen
 
die u door sijn Conincklijcke majesteijt
 
van alle u sonden bevrijen can
 
en verlaet alle het affgodissche gespan
 
soo salt u welgaen verstaet mijn rede
505
ende u brengen uuijt desen verdoemelijcken ban
 
in een plaetse daer rust is ende vrede
Barnabas
 
Daer hij u sal bewaeren als een van sijn Lede
 
ende oock mede // als sijn oochappel soet
[p. 231]origineel
 


illustratie

[p. 232]origineel
 


illustratie

[p. 233]origineel
 
+Hier boven binnen die hemelsche stede
 
wij en sijn geen Jupiters noch mercurius onvroet
 
maer wij sijn dienaers vanden heere goet
515
dien oppersten godt diet al regiert
 
en vercondigen u sijn Leere al metter spoet
 
en sijn milde gratije vrij ongecesseert
Paulus
 
Daerom goemannen dit is ons begeert
520
dat ghij ons niet en eert met eenige offrande
 
want wij sijn mede onderworpen tmoet u sijn geleert
 
tselve Lijen als ghij sijt binnen desen warande
 
daerom wilt u Lossen van dese banden
 
der affgoderijen die ghij nu doende sijt
525
en hebt gaen wandelen als den onbekanden
 
hoe wel hijt al wel gesien heeft hier in dit crijt
 
so heeft hij nochtans dits mijn belijt
 
u niet vergeten sal hier in dit dal
 
maer heeft u gegeven tot elcker tijt
530
regen vruchtbaerheijt hoort naet tverhael
 
ende u altsaemen noch groot en smal
 
u herten met spijse en vrolijckheijt vervult
 
ende noch meer hij u geven sal
 
Ist dat ghij hem nu in u herten hult
535
den oppersten godt die u nu met gedult
 
sijn woort Laet vercondigen door ons openbaer
 
en sijn barmherticheijt die ghij door u schult
 
dus lange niet gekent hebt voorwaer
 
siet daerom brengen wij u nu desen nieumaer
540
dat onsen middelaer nu is gecomen
 
en dat hij u roept altsaemen een paer
 
onder sijnne genade tot uwer vromen
 
tsij Joode grieck niet een uuijtgenomen
 
altsaemen wil hij u mede deelen
545
sijn barmherticheijt ten sijn geen dromen
 
maer waerachtige woorden Laetse u niet vervelen
 
dus schout doch alle dese ijdele goden met crackelen
 
en wilt u vermeijden in sijn waerheijt fijn
 
so sal hij u van al u cranckheijden helen
550
als den oppersten meester en rechte medecijn
Barnabas
 
Ja so wil hij trouwelijck u helper sijn
 
als ghij u wilt tot hem voegen
 
en verlaeten u ijdelheijt al ist u pijn
555
als ghij u met sijn woort toch Laet genoegen.
.1. heijden      2 heijden
 
Spoet u toch      want het sijn de goden
 
+brengt die die stieren      met die cransen
 
toeft ghij noch      als den bloden
560
spoet....      want.....
[p. 234]origineel
+ +
1. heijden.      2 heijden.
 
Spoeijt u toch.....      Want het sijn die goden
 
elacij och.....      volbrengt die geboden
565
na onse manieren....      met vreuchden te danssen
 
spoet u toch......      want het sijn de goden
 
brengt die stieren....      met die cransen...
.3. heijden
 
Dat machmen mercken
570
om twerck te volbrengen
 
hier ter percken
 
dat machmen mercken
 
van onser kercken
 
sij sullent gehengen
575
dat machmen mercken
 
om twerck te volbrengen.
Deerste heijden.
 
Wilt de stieren met die rammen mengen
 
om haer te eeren alsoot behoort
580
sij souden anders op ons verstrengen
 
en grootelijckx op ons wesen verstoort
Twede heijden.
 
Ick seg u certeijn doet nae mijn woort
 
aenbidtse die goden die ons comen verschijnen
585
so ghij het niet en doet sonder confoort
 
sult ghij noch in groote elendicheijt verdwijnen
Jupiter Priester.
 
+Met alle naersticheijt wil ick mijn daer toe pijnen
 
om dat te volbrengen nae mijn vermeugen
590
siet ick gae mijn spoen recht als den fijnen
 
ick seght u Certeijn al sonder Leugen
Paulus
 
+O mannen broeders dit mach niet deugen
 
wadt gaet ghij maecken wadt wilt ghij bedrijven
595
ick waerschou u noch gaet u verheugen
 
met goods woort het sal u wel gerijven
 
en wilt dat wel vast in u harte schrijven
 
en dese affgoderij Laeten // vaeren
 
want dese affgoden hoort mijn motijven
600
hebben die macht niet hoort mijn verclaeren
 
+graeu off widt te maecken een van u haeren
 
die op u hooft sijn dits mijn Intentie
 
dus bid ick u wiltse toch Laeten // vaeren
 
en aenbidt dien godt hoort dese sentencije
605
die machtich is met sijn sijentije
 
u te behouden oft te verdoemen deur sijn stercke hant
 
maer voor al compt hij u waerschouwen door mijn Eloquencije
 
op dat ghij niet en raeckt in dese schant
 
daerom verwerpt doch met groote verstant
[p. 235]origineel
 


illustratie

[p. 236]origineel
 


illustratie

[p. 237]origineel
 
+Dese bedeckte valscheijt daer ghij mede omgaet
 
twelck schijnt deucht te wesen aen elcken cant
 
maer tis anders niet dan versierde boosheijt quaet
615
daerom bidt ick u doet doch nae mijn raet
 
en verlaet desen grouwel groot
 
voor des heeren ogen en hout het geen maet
 
noch oock geenen staet maer tis seer snoot
 
staet wij vercondigen u de rechte waerheijt bloot
620
sonder werderstoot meught ghijse nu ontfangen
 
en doet ghij het oock niet / met die alderwreetste doot
 
+sult ghij gepijnicht worden met groot verstrangen
Bedeckte valscheijt.
 
Siet hier ghij heeren hier sijn die verleijders quaet
625
die ons dus verachten tot allen tijen ende dagen
1 Jode..
 
Her her her her vangt hem vant // hem
.2. Jode.
 
Hangt hem hangt // hem....
deuchdlijck schijn
 
Besorcht hem...........
Bedeckte valscheijt
 
versmacht hem......
1 Jode.
635
Versmoort hem......
2 Jode.
 
Vermoort hem........
deuchdlijck schijn.
 
hout hem.......
Bedeckte valscheijt
 
Bijt hem.........
.1. Jode
 
Versmaet hem........
2 Jode
645
Crapt hem.........
deuchdlijck schijn.
 
Smijt hem...........
Bedeckte valscheijt
 
Bestrijt hem...........
1 Jode.
 
Laet ons met groot verwijt // hen
 
gaen doen sterven met schandalazatije
2 Jode
 
Laet ons hem gaen stenigen sonder eenige gratije
655
dese valsche natije // die ons dus verachten
Deuchdlijck schijn
 
Dats inden eersten met al mijn macht en crachten
 
en met al mijn machten // om hem te bederven
Bedeckte valscheijt
660
Tsa dieff van mijn handen sult ghij sterven
 
ende beerven dit voor u preecken
1 Jode
 
Tsal serteijn aen mijn oock niet gebreecken
 
Ick sou geern wreecken mijn evelen moet
2 Jode.
[p. 238]origineel
 
+Hoe dunckt u verleijder smaeckt u dat oock soet
 
wilt ghij nu niet meer onvroet tvolck gaen Leeren
Deuchdlijck schijn
 
Tsa tis nu genoch want hij is doot mijn heeren
 
Laet ons met groot verseere hem gaen slepen buijten die stadt
Bedeckte valscheijt
 
+So heb ickt het oock geschadt
675
dit is het padt trecken wij hem voort
.1. Jode.
 
Hadden wijse toch allegaer so versmoort
 
ende vermoort // oock /. dese valschche predicanten
Twede. Jode.
680
Wij sullent gaen doen alle desen santen
 
die dus willen planten dese Leringe vals
 
ende roeijense so uuijt aen allen canten
 
dese snode quanten // met veel geschals
.1. Jode.
685
Ja so sullen wijse allegaer brengen om den hals
 
die ons verachten met grooter blamatie
Bedeckte valscheijt.
 
En doen oock niet een alhier ter spatije
 
enige genade maer verdervense te gront
690
al die wij connen Crijgen op staende voet terstont
 
Pausa. Barnabas met een discipel uuijt
 
O vader inder euwicheijt van machte groot
 
is het niet te snoot // dat nu geschiet
 
datmen dus schandelijcken brengen ter doot
695
en dat u volck dus raeckt int verdriet
 
u uuijt vercornen alsomen siet
 
worden nu vervolcht met swaert torment
 
gelijck onsen Lieven broeder paulus hoort mijn bediet
 
die nu vervolcht was hier sijn Leven heeft geendt
700
en u waerheijt bevesticht heeft seer pertinent
 
met sijnen bloede dit moet beclaegt sijn
 
dat die boose haer handen hebben geschent
 
aen dit uuijt vercoren vadt / vol deuchden fijn
 
die welck was een pijlaer hoort toch nae mijn
705
en een groote vasticheijt in Sijon u bruijt
 
die welcke hier nu Leijt in dit termijn
 
dwelck die boose Joden dat valsche oncruijt
 
hebben gedaen dit is mijn ontsluijt
 
om dat hij die waerheijt heeft gaen Leeren
710
allen den volcken met een Liefflijck beduijt
 
dwelck sij niet hebben mogen Lijden / die boosheijt hanteeren
 
want als sij het niet willen ontfangen so is noch haer begeeren
 
die heijdensche geslachten haer dat oock te behinderen
 
op dat u woort daer niet soude vermeeren
715
want sij sluijten het rijck der hemelen voor uwe kinderen
 
en u oprechte waerheijt gaen sij verminderen
 
ende vervolgen dooden noch sonder cesseren
Een Discipel
[p. 239]origineel
 


illustratie

[p. 240]origineel
 


illustratie

[p. 241]origineel
 
+O Vader en Coninck waerdich alder eeren
 
mach u rechtvaerdicheijt dit noch langer verdragen
 
dat sij aldus met groot versere verjagen
 
+u volck doodende oock seer swaer
725
o' vader sijn noch niet vervult die dagen
 
van die daer Leggen en roepen onder den outaer
 
heer hoe Lange suldij noch vertraegen
 
en wreecken ons bloet niet vanden Inwoonders der aerden voorwaer
 
+Ist het getal daer noch niet van dese schaer
730
moeten wij noch meer vervolging Lijden
 
o' barnabas broeder siet doch hier naer
 
want hij Leeft noch ick seght u sonder mijden
 
dus Laet ons gaen aen sijnder sijden
 
en besien hoe dat het met hem mach wesen
735
off wij met hem noch sullen verblijden
 
en off hem godt die heer noch sal genesen
Barnabas.
 
Seght paulus broeder als nu met desen
 
off ghij noch Leeft wilt het ons verclaeren
740
spreeckt mijn toch an.
Paulus
 
Ooch broeders ick salt u openbaeren
 
Ick Leeff certeijn ick en ben niet doot
 
al hebben sij mijn so seer gaen beswaeren
745
die heer heeft mijn verlost uuijt alder noot
Een Discipel.
 
Wij moeten hem altijt Loff spreecken in dit accoort
 
ick seght u bloot // die heer gepresen
 
die nu verlost heeft ons broeder minjoot
750
die moeten wij altijt Loven en daer toe vresen
 
maer seght toch paulus broeder hooe macht met u wesen
 
die tiranicheijt van die felle honden
 
die welcke u als nu midts desen
 
+gaern hadden verslonden
Paulus
 
O broeder dat sal ick u vermonden
 
die vastelijck op den heer betrouwen altijt
 
die verlicht hij haer pijn ick moettet u oorconden
 
wadt tormenten sij haer Aendoen dus mijn belijt
760
en die oock dencken om het Loon subbijt
 
dat sij daer voor sullen ontfangen
 
die en vresen niet dese pijn off strijt
 
maer nae die zalicheijt hebben sij verlangen
 
want ist dat ghij die werrelt met haer wellusten versaecken
765
en die de werelt versaeckt met groot verstrangen
 
sal hem dan vervolginge ende Lijden genaecken
 
want sonder Lijden ende verdruckinge cont ghij niet raecken
 
int rijcke der hemelen dit moet ghij weten
 
daerom o' broeders gaet u vermaecken
770
in goods gerechtige wegen hij sal u niet vergeten
[p. 242]origineel
 
+Maer sijn milde goetheijt sal hij u uuijtmeten
 
en sal u cronen met die eeuwige salicheijt soet
775
bij sijnen troon sult ghij sijn geseten
 
gecleet niet een reijn widt cleet seer vroet
 
daerom o' broeders doch nae mijn woorden doet
 
en acht niet op al die vervolgers quaet
 
al Leeft ghij hier een weijnich in tegenspoet
780
denck godt die heer compt u hier nae weer te baet
Barnabas
 
Dat willen wij doen vroech ende Laet
 
en oock om niemants wil daer aff wijcken
 
en doen eendrachtelijck na uwen raet
785
u Leringe en willen wij geensins beswijcken
Een Discipel.
 
Och broeders Laet ons doch hem gaen strijcken
 
en verblijden ons broeders met soet confoort
 
die welcken anders niet en weten algelijcken
790
off paulus ons broeder die Is vermoort
 
dus gaen wij tot haer en vertroosten haer so dat behoort
 
+PausaDeuchdlijck schijn.
 
Compt hier niemant voort hou segk hou
 
mijn dunckt neeff ghij sijt al wadt traech
Bedeckte. valscheijt. met een rol op sijn schoer
 
Wel Cousijn en draecht ghij geen rou
Deuchdlijck schijn.
 
Compt hier niemant voor hou sick hou
Bedeckte valscheijt.
800
Cousij nu gaet het in onsen bou
 
dat sweer ick ou. // al bij mijn craech
Deuchdlijck schijn.
 
Compt hier niemant voort hou sick hou
 
mijn duckt neeff ghij sijt al wat traech.
Bedeckte valscheijt.
 
Ho ho. / Ick heet u wellecom mijn Lieffste maech
 
van vreuchden begin / Ick schier te springen
Deuchdlijck schijn.
 
Wel wadt isser gaens........
Bedeckte valscheijt
 
Maer wij moeten een misse van requijen gaen singen
 
op dat hij niet en raeckt int vegevier
Deuchdlijck schijn.
 
Wel wadt sal mijn ontmoeten hier
815
over wien sal dit doch gedijen....
Bedeckte valscheijt
 
Maer over paulus siele ick moet het u belijen
 
dus moeten wij gaen vlijen // om onse ordonnantije te onderhouden
Deuchdlijck schijn.
820
Watte vertwijffelde reen // wadt meucht ghij ontfouwen
 
ick segt u bij mijnder trouwen // hij en gelooft daer in niet
Bedeckte valscheijt.
[p. 243]origineel
 


illustratie

[p. 244]origineel
 


illustratie

[p. 245]origineel
825
+Jae cousijn ick singe mee al tselffde Liet
 
maer die proffijten doent // tmoet u sijn geseijt
Deuchdlijck schijn.
 
Dieff bedeckt u valscheijt
 
is ons boeverij niet genoch verbreijt // onder allen menschen
Bedeckte valscheijt
 
Wij sullent immers nu wel crijgen naer ons wenschen
 
die koe met de pensen // end oock het heele smeer
 
nu paulus doot is nu comen wij in ons eer
 
maer dier hadden meer // geleert van dien dreckx.
Deuchdlijck schijn.
 
Wadt hebt ghij beckx
 
+staeck u mont vol // dreckx ghij sout wel swijgen
Bedeckte valscheijt
 
Ick hadder Liever in / een pont doduijcxe vijgen
840
maer segt sonder hijgen sullen wij ons niet gaen spoen
Deuchdlijck schijn.
 
Wel waer toch......
Bedeckte valscheijt
 
Maer misse over paulus siel gaen doen
845
sonder eenich vermoen hij is immers doot
Deuchdlijck schijn.
 
Wel meent ghijt oock.......
Bedeckte valscheijt
 
Jae Ick bij gans bier en broot
850
sonder wederstoot // moeten wijt vol bringen
Deuchdlijck schijn.
 
Jae hoorde ick mijn Leven wel sulcken dingen
 
dat ghij wilt gaen singen over sijn siel
 
ick verclaert u bijden heijligen engel Sinte michiel
855
en oock bij mijn cackhiel // hij is noch int Leven
Bedeckte valscheijt
 
Mach Ick het gelooff geven
 
seght sonder sneven // off geckt ghij met mij
Deuchdlijck schijn.
860
Ick seg die waerheijt al sonder cij
 
want doen wij hem hadden onder onse handen
 
is hij noch weer vercommen tot onsen schanden
 
dat hij noch moet verbranden // met alle sijn consoorten
Bedeckte valscheijt
865
Dat hij moet Ingaen die helsche poorten
 
als een varcken ginck cnoorten // op mijn selven siet
 
had ick dat geweten ick segt u nnet vliet
 
hij en sou het niet hebben ontcomen
Deuchdlijck schijn.
870
Jae en ick sou hem vanden coeckoeck oock hebben leren dromen
 
tot sijnder onvrome / Ick seg u dat
Bedeckte valscheijt.
[p. 246]origineel
875
+Ick hadt hem veel Liever ick seght u pladt
 
met dat mes een gadt in sijn Lijff gesteecken
 
en also mijnen evenlen moet gaen wreecken
 
al sonder honen hem so hebben gaen vermorden
deuchdlijck schijn.
880
Hola cousijntgen swijcht / houwen dat u oorden
 
want oft hier ijemant hoorden // so worden wij beclapt
 
en so sou u bedecktheijt uuijtcomen // waert dan niet qualijck geschrapt
 
en wij hadden ons verhapt / op dit termijn...
Bedeckte valscheijt
885
Twaer oock quaet dat sijt wisten van u deuchdlijck schijn
 
en ons groote pijn / dat sij dat vernamen
 
dat wij grijpenden wolven sijn / mochten wij ons dan wel schamen
 
hoe wel ons naemen sijn // met deuchden verciert
Deuchdlijck schijn.
890
Jae van tgemeen volck wierden wij niet meer dan geviert
 
twelck nae wordt gehantiert van haer allegaeder
 
en gingen u verheffen schier als haer vader
 
maer een valsch verrader // sijt ghij van binnen
Bedeckte valscheijt
895
Wel sijt ghijt uuijt u sinnen....
 
wadt meucht ghij ontwinnen alhier omtrent
 
praet ghij dus Lange ick ben mijn Leven geschent
 
en ons rijck neempt en endt / op staende voet
deuchdlijck schijn
900
Eij bedeckt ijpocrijt hoe dorst ghij naet tbloet
 
als een hont verwoet // moet ick het u vertellen
 
tussen ons beijen hier nietmant en hoort ons rellen
 
ick moet u wadt quellen dit gae ick u ontcnopen
Bedeckte valscheijt.
905
Ick seght u te vooren doe ick mijnen mont open
 
ghij sult mee koopen van tselffde sop
Deuchdlijck schijn.
 
Maer Ick heb gehoort dat sij u seggen op
 
dat ghij bij mijn top // wadt geltgierich sijt
910
sij en Liegent niet al dits mijn belijt
 
tot uwer verwijt alwadt bloetgierich mede
Bedeckte valscheijt
 
Van toornicheijt beswijcken nu gans mijn Lede
 
en mijn sinmen oock mede // sijn verstoort
915
dat wij bloetgierich sijn alhier ter stede
 
dat compt door u seere dit is mijn woort
 
want ghij ginckt met u deuchdlijck schijn al voort
 
en hebt bespoort // waer sij mochten wesen
 
dan quaempt ghijt claegen met u consoort
920
en seijde gaet en vermoort // sulcken volck mispresen
 
en noch gaet ghij mijn wijten / hoort dat te wesen
 
dat wij bloetgierich sijn watten vreemdelinge
Deuchdlijck schijn.
[p. 247]origineel
 


illustratie

[p. 248]origineel
 


illustratie

[p. 249]origineel
 
+Al sout ghij van quaetheijt uuijt u vel springen
 
tsijn u eijgen dingen dat ghij daer segt
 
hebt ghij paulus selffs niet verraen / tmoet u sijn ondeckt
 
off ghij veel staet en geckt // ick hebt selffs gesien
Bedeckte valscheijt
 
Nu sal ick mee wadt clappen hoor mijn bedien
 
wadt datmen siet geschien // van u alle dagen
 
hoe dat ghij hebt gegaen ick moet het u gewagen
 
sonder vertsagen daer sij vergaerden
935
en hielt u off ghij waert als den onvervaerden
 
van haer sconsoorte tmoet u sijn geseijt
 
en hebt haer doen gevraecht met goet bescheijt
 
wanneer sij sonder verbeijt // bij malcander souden comen
 
en oock op wadt plaets tmoet nu sijn verbreijt
940
en als ghij dit al wist al sonder schromen
 
ghij hielt u also deuchdelijck tot uwer vromen
 
dat sij geen verraderij aen u en conden mercken
 
maer als ghij van haer waert dan ginckt ghij sonder dromen
 
haer overdraegen aen onse Overste raet
945
dan worden sij terstont gedoot seer desolaet
 
en noch tertijt haet ghijse noch al even seer
Deuchdlijck schijn.
 
Dat gaet mijn aen mijn eer
 
quaempt ghij so wadt meer / Ick sout mijn niet beloven
950
maer hoort cousijn Laeten wij nu al sonder toven
 
ons selffs niet beroven / onse goede faem
Bedeckte valscheijt
 
Jae en oock onse deuchdelijcke naem
 
want so ick raem // sout ons niet prophiteeren
955
dat het volck wisten ons arguweren
 
maer seght sonder cesseren waerom ginckt ghij so kijven
Deuchdlijck schijn.
 
Maer om dat ghij paulus niet ginckt ontlijven
 
ghij moocht hem wel gerijven // als doen ter tijt
960
dat hij niet meer en ginck Leeren tvolck subijt
 
dat is dat mijn spijt sonder wederstoot
Bedeckte valscheijt
 
Jae Cousijn ick wist anders niet off hij was doot
 
Ick seght u bloot // waert ghij daerom so vergrampt
Deuchdlijck schijn.
 
Jae / Ick hadde oock wel schier tegens u eens gecampt
 
+en oock gestampt met voeten op u Lijff.
Bedeckte valscheijt.
 
Ist dan nu paijs...........
Deuchdlijck schijn.
 
Jaet sonder eenich gekijff
 
meer te hebben tusschen ons beijden
Bedeckte valscheijt.
 
Wel so willen wij ons op een nijeuw bereijden.
[p. 250]origineel
 
+Om haer te vervolgen sonder arguacij
 
en gaen sien waer sij sijn sonder eenige Lamantacij
 
dese valsche nacij // die ons dit doen
Deuchdlijck schijn
 
Wel so wilt u dan spoen
 
om die passagie te gaen coen // als den onvervaerden
Bedeckte valscheijt
 
Ende ghij die wech sonder eenich quaet vermoen
Deuchdlijck schijn.
 
Wel so wilt u dan spoen.....
Bedeckte valscheijt.
 
Chrijgen wijse slechs so ist dan boen
 
so sullen wij haer aentasten als den onbeswaerden
Deuchdlijck schijn.
 
Wel so wilt u dan spoen.....
 
om die passagie te gaen coen // als den onvervaerden
 
+omrijt ghij die galch ghij behoeft wel een waegen met 4. paerden
Paulus
995
Broeders siet ghij nu wel wadt ghodt heeft gedaen
 
over al seer plaen // in alle steden
 
sij meenden dat sijt al hadden gewonnen saen
 
doen sij mij hadden verraen met wreder zeden
Barnabas
1000
Men sien voor ons Oogen hoe sij daer meer willen vertreden
 
hoe datter meer aengroeijen / in dit dal
 
want hoe sij u verdruckten met alle haer nijdicheden
 
godt verlost u nachtans // hoort na tverhael
Een Discipel.
1005
Dus Laet ons hem nu met blij geschal
 
Loff spreecken met der herten ende monde
Paulus
 
O Almachtige // Crachtige // godt omnipotent
 
mijn sinnen // van binnen // moeten u altijt Loven
1010
u stantachtige // waerachtige // goetheijt in ons prent
 
so mogen sij beginnen // te minnen // u sonder toven
 
die u gratije // talder spatije // noch hebben verschoven
 
verlicht // haer gesicht // op dat sij mogen mercken
 
Ja alle natije // sonder blamatije // heer van hier boven
1015
met u schicht // haer bevicht // om haer te verstercken
 
op dat sij sijn gesticht // even dicht // in uwer kercken
 
so mogen wij bouwen // In trouwen // u heijlige gemeente
 
twelck nu groeijt // onverfoeijt // in allen percken
 
op dat sal mogen volbrouwen // houwen // sonder vercleente
1020
u aenschouwen // souwen // als van u gebeente
 
en oock mede // als u Lede // vol trouwicheijt
 
Allegaeder // o' vader // prijsen wij u inder eeuwicheijt
Barnabas
[p. 251]origineel
 


illustratie

[p. 252]origineel
 


illustratie

[p. 253]origineel
 
+Wij prijsen // en verjolijsen // oock in u woort
 
twelck ghij ons hebt gegeven // hier beneven // opter aerden
 
wilt ons spijsen // ende wijsen // altijt voort
 
en u waerheijt verheven // sonder sneven // hart vol waerden
1030
so gaen wij Leven // sonder beven // als den onvervaerden
 
als sijt willen ontfangen // met verlangen // die ons verachten
 
die wijt soude verbeijden // hier verbreijden // en openbaeren
 
dwelck sijn // hoort na mijn // die Jootsche geslachten
 
die met deuchdlijck schijn // met pijn // ons wilden versmachten
1035
maer o' heer // vol alder eer // wilt het niet gedencken
 
maer haer hart // dat smart // van boose gedachten
 
dus is ons begeren // sonder cesseren // wilt haer niet crencken
 
maer wilt // saen milt // u gratij haer schencken
 
op dat sij smaecken // en oock niet staecken u goedicheijt
1040
allegaeder // o' vader // prijsen wij u inder euwicheijt
Een Discijpel.
 
Wilt ons nu ter tijt sonder respijt o' heer gepresen
 
vroech ende spaede / u genade // toch doen
 
met grooter vlijt // seer subbijt // om u te vresen
1045
met voller dade // seer belade // wilt u doch spoen
 
maer wilt in staede // als die berade // na mijn bevroen
 
u vrede // met goeder zede // bij ons Laeten blijven
 
ende die quaede // met schaede // die daer seer coen
 
ons willen verdrucken // met haer stucken // wilt die verdrijven
1050
en u geest // minst ende meest // Laet die beclijven
 
die u gebodt // o' godt // altijt soecken
 
siet onbedeest // In dit foreest // wilt doch schrijven
 
u woort // soot behoort // in haer hert vercloecken
 
en studeren // met begeren // in u goddelijcke boecken
1055
so sullen sij hoopen // ende oock Loopen // nae u vredicheijt
 
allegaeder // o' vader // prijsen wij u inder euwicheijt
Paulus Prince
 
Prince wilt ons stercken // met goe wercken // vol deuchden
 
ende verfreijen // in dese contreijen // onse crancke harten
1060
thoont met u vlercken / hier ter percken // ons volle vreuchden
 
so moeten sij wijcken // alle gelijcken // met haer perten
 
die int versijcken // met practijcken // brengen in smerten
 
u beminde // als versinde // sij het gebruijcken
 
want sij Laeten blijcken // en uuijtkijcken // haer fenijnige sterten
1065
wilt toch soet // met spoet // haer hart ontluijcken
 
dat sij ons niet meer en quellen // noch stellen // haer Listige vuijcken
 
maer met ootmoet // seer goet // tot u begeven
 
en oock cersteijn // seer reijn // mogen suijcken
 
in haer memorij // u glorij // al sonder sneven
1070
o' mogende Ciborij // in u Consistorij sijn bedreven
 
en verblijden // tallen tijden // met zedicheijt
 
Allegaeder // O vader // prijsen wij u inder eeuwicheijt
[p. 254]origineel
+
barnabas.
 
O paulus broeder willen wij gaen
 
nae mijn vermaen bij onse broeders
Paulus
 
Och Jae mijn beminder weest altijt behoeders
1080
want die euwige goeders // sult ghij dan beerven
 
en vraechter niet nae oft ghij moet swerven
 
ende dese werrelt moet sterven // wilt dat niet Laecken
 
maer vermaentse strafftse Liertse voor allen saecken
 
als gaense niet haecken // past daer op niet
1085
bevrijt u consientie dit is mijn Liet
 
denckt toch met vliet // in wadt ampt ghij sijt gestelt
 
al ist dat die werrelt met u boossheijt haer quelt
 
vreest haer gewelt // toch niet met allen
 
+denckt dat de heer macht heeft / om haer macht te laeten vallen
1090
wakt al haer callen // en en mach haer niet baeten
Een Discipel.
 
Nu broeder hier mee willen wijt het Laeten
 
en onse straeten te gaen / wij nu voort
Paulus
1095
Ghij vrome burgers weest niet gestoort
 
Laet doch sijn versmoort // alle deuchdelijck schijn
Barnabas.
 
En alle bedeckte valscheijt hoort nae mijn
 
wilt die met pijn // van u verdrijven
Een Discipel
 
Goodts woort wilt toch in u herten schrijven
 
Laet bij u blijven // sijn mogende goetheijt
Paulus
 
Dat wij gedaen hebben neempt het voor soetheijt
1105
wilt het met vroetheijt // houwen in u gedacht
 
die heer met sijn mogende cracht
 
die wil stee sacht u hert verblijen
Barnabas.
 
Sijnder ijemant die dit niet mogen Lijen
1110
dat wij nu ten tijen hebben vertelt
 
oversiet die schriftuer twordt u gespelt
 
off sij u niet en melt // ende dit selffde gaet gewaegen
Paulus
 
En Laet dat rechte wormken uwer Consientie cnaegen
1115
ist dat wij bij vlaegen // Jiemant hebben geraeckt
 
tsijn schristuerlijcke woorden / hier nae toch haeckt
 
in u herte smaeckt // en veracht u niet
 
die vervolginge hantieren / hebter in verdriet
 
u fenijn niet en schiet // op ons Eijlacij
Een Discipel
[p. 255]origineel
 


illustratie

[p. 256]origineel
 


illustratie

[p. 257]origineel
 
+Want wij gebruijcken uuijt Jonste dees recreracij
 
sonder enige Arguacij // Laet u hart toch sijn
1125
ghij geleerde doctoren // die van babels wijn
 
droncken sijt geworden en met haer hoereert
 
Laet goods woorden van u toch sijn geeert
 
ende niet en verneert onse conste getrouwe
Barnabas
1130
Maer hebben wij ijet misseijt schicktet inde beste vouwe
 
dat bidden wij sonder rouwe u altsaemen
 
den oppersten Pellecaen die naet betaemen
 
u allen bij namen // heeft bevrijt
 
en u door sijn eijgen bloet / heeft verlost in desen tijt
Paulus
 
Hier mede gaen wij voorts ons niet en benijt
 
dat bidden wij u altsaemen Armen en rijcken
 
Ick hoop een beter schimppers tuwer spijt
 
hier mede gaen wij voorts ons niet en benijt
1140
het Lieffelijcke spelcoorentgen dat sonder verwijt
 
althant brengt voort ons niet en becrijt
 
dat bidden wij u altsaemen armen en rijcken
 
Want tgeschiet uuijt vrientschap / van Trou Moet Blijcken
 
 
 
Ick hoop een beter
1145
Het eeijnde vant spel. ende is
 
Lang in dicht 942 Regulen
 
 
 
Trouw Moet Blijcken
[p. 258]origineel

+Hier begint een spelende prologe van twe parsonages deen genaempt Rethorica / en verachter der Const. eerst een liedeken singend' het spel van sinnen volcht aen de prologe

Rethorica oft verachter der Const. singt

Dit liedeken gemaeckt opt spel. ende is op de voijs neemt waer u tijt // wie dat ghij sijt

10
Wech fantazij // Compt melodij
 
brengt bij // u vrolijcke gesangen
 
maeckt blij // de retrosijnsche geesten
 
den dach moecht ghij // bekennen vrij
 
dat wij rethorica ontfangen
15
te tij compt minste met de meesten
 
Trouw moet Blijcken al hier
 
en tspelcoren fier..
 
door rethorices schaeren
 
godt prijsen eer bewijsen
20
sijn wonder verclaeren....
 
 
 
Twist en dispuijt // blijft inder muijt
 
ontsluijt // Const in
 
compt uuijt // rethorica gepresen
 
Lieffelijcke spruijt // wel muijckens cruijt
25
beduijt waer door veel mensch dwaelen
 
seer Luijt // Leert haer den heer vresen
 
sticht nu de Jonge Jeucht en stelt haer voor de deucht
 
wilt goods straff openbaeren
 
godt prijsen eer bewijsen
30
sijn wonder verclaeren...
 
 
 
Wijckt Chrijch en moort // blijft heel versmoort
 
verstoort // hebt ghij d'edele Conste
 
Compt voort // rethorica verheven
 
O soet accoort // so wie u hoort
35
die spoort // te comen in u Jonste
 
dat woort // vanden vader gegeven
 
brengt ghij altijt int Licht
 
doort tbeeldelijck gesicht
 
dus wilt sonder beswaeren
40
godt prijsen eer bewijsen
 
sijn wonder verclaeren
[p. 259]origineel
 


illustratie

[p. 260]origineel
 


illustratie

[p. 261]origineel
+
Prince
45
Wech quaet gebroet / Compt prinses soet
 
en doet // u conste weer floereren
 
geeft moet // die nae gesontheijt wenschen
 
stuert haeren voet // tot sgeestes vloet
 
met spoet // verbreijt het woort des heeren
50
tot boet // waerschout oock alle menschen
 
voor d'affgoderij boos
 
en giericheijt seer Loos
 
Leert haer met godts dienaeren
 
godt prijsen / eer bewijsen
55
sijn wonder verclaeren...
Rethorica uuijt Comende op het gesang
 
Door dat soet gesang wordt mijnen geest seer verheucht
 
geneucht en melodij compt vrolijck ontspringen
 
bedwingen can ick mij nu niet / ick moet thonen vreucht
60
doocht prijsen en vertellen wonderlijcke dingen
verachter. der Const.
 
Wadts hier te doen hoe mach het volck aldus staen dringen
 
twaer beter datse gingen // goods woort hooren inde kerck
Rethorica
65
Mijn vrient hebt ghij niet gehoort datmen hier spelen sal
verachter der Const
 
Wadt seght ghij van spelen isser anders geen werck
 
sijn daerom int perck gestelt dees tenelen al.
Rethorica
70
Jaet mijn vrient Laet u rethorica beroven niet
verachter der Const.
 
Datter wadt goets van u compt can ick geloven // niet
 
tis mijn verdriet wech wech met rethorica
Rethorica
75
Mijn vrient denckt vrij waermen mij verschoven // siet
 
dat een droevich liet van ongeneuchten naeckende // is
verachter der Const.
 
Hoe soo men can u wel ontberen
Rethorica
80
Al veel weijniger als een godt wachter die waeckende // is
 
daermen mij versaeckende // is / sal quaet sijn groeijende
verachter der Const
 
Ghij sijt wadt propers ick ben u heel verfoeijende
 
die haer met u sijn moeijende meest Lichte gasten sijn
Rethorica
[p. 262]origineel
 
+Ghij spreeckt met onverstant wilt ghij daerom belasten mijn
 
uwer tongen fenijn over d'edele Consten gieten
90
soud ick onschuldich daerom onjonste hieten
 
wilt dat schieten op die misbruijcker die mij schenden gaet
 
siet toe dat ghij niet tonrecht den onbekenden slaet
 
maer gebruijckt tot baet dat den misbruijcker schaedelijcker // is
verachter der Const
95
Mijn hert u / en u aenhangers heel versmadelijck // is
 
want dadelijck wis // blijckt u bij retrosijns Lichtvaerdicheijt
Rethorica
 
Lichtvaerdicheijt prijs ick niet maer / der Consten Aerdicheijt
 
dus bruijckt bescheijt over dees const die is gestelt // vrij
100
onder dander vrije consten daer sij wordt getelt // bij
 
menich hart maeckt so blij // met haere gedichten // soet
 
door bevallijcke woorden can sij oock stichten // goet
 
als des geestes vloet // in haer Lieffelijck wercken wil
 
maer dat moet toegaen met opmercken stil
105
doch hier van is geen geschil // maer van het bmisbruijcken veel
verachter der Const.
 
Om het misbruijck // moet rethorica swijgen en duijcken // heel
 
wantmen altoes crackeel // onder haer scholieren // spoort
Rethorica.
110
Moetmen daerom Laeten aller consten manieren // voort
 
so machmen niet een woort // in eenige percken // spreecken
 
nochtans werdt rethorica gebruijckt alsmen wil inder kercken // preecken
 
de predicant en Leecken // hoortmen salmen singen // claer
 
waerom wildij men dan rethorica bedwingen // swaer
115
Laet ons vrij te gaer t'misbruijck beclagende // sijn
 
sij schenden haer selven die haer qualijck dragende // sijn
 
die vromen fijn / tegenheijt int misbruijck gehadt hebben
 
maer daerom niet veracht der consten schadt // hebben
 
om datse inden aertschen Acker gevonden // wordt
120
dus niet tegens de const maer vrij tgegens die sonden // mort
 
hij doet hem selffs te cordt // die goods gaeff niet waer // neempt
 
alder moeijlijcktx ghaet hij die vanden wech seer vaer // vreempt
verachter der Const
 
Waer aff sal tspel dan sijn machmen niet weten dat
125
hoe nae salmen bancketeren drincken en eeten wadt
 
ick schadt het sal sijn van teuwes oft meuwes
Rethorica
 
Het sal eensdeels sijn vanden propheet helijseus
 
wadt wander dat godt door hem gewrocht // heeft
130
hoe hij .helia. gedient godt gevreest en gesocht // heeft
 
dit geeft g.hasij sijn kenecht den conimck te verstaen
 
daerna sal Naman van sijrien comen gaen
 
die melaets sijnde een brieff voor den coninck gaet thoonen
[p. 263]origineel
 


illustratie

[p. 264]origineel
 


illustratie

[p. 265]origineel
 
+Bij hem hebbende twee dienaers ofte parsonen
 
als hij den Coninck sijn begeren sal hebben geseijt
 
vertoornt den Coninck // doch geeft hij hem bescheijt
 
hoe dat hij geen godt is en seijnt hem midts desen
140
tot / elisa / die daer seijt dat hij sal genesen
 
so verre hij hem seven mael wast inder Jordaenen
 
dat hij niet doen en wil voort sijn knechten vernamen.
 
onder ander so sullen hier oock Comen ter baenen
 
die schandelijcke gierichheijt ende affgoderije
verachter der Const
 
Jae waer toe sal doch dienen desen fantasije
 
dit geeft mij nije / daerom ick midts desen Lach
 
staet inden bijbel geschreven daert elck Lesen mach
 
men plach eertijts wel te hebben nieuw Inventie
150
maer seght mij wadts hier mede u Intentie
 
waerom maeckt ghij mensie van deser historie
Rethorica
 
Op dat ick den mensch mocht brengen in memorije
 
hoe sij goods glorije mee behoorden te soecken
155
en dat ick haer mocht bewegen om te vervloecken
 
die schandige affgoderij en onmaniericheijt
 
mistgaeders die Onversaelijcke giericheijt
 
daer alle onbestiericheijt // door compt int Lant
 
oock sal hier worden getoont om te openen t'verstant
160
hoe de giericheijt g.hasij tot melaetsheijt schandich drijft
 
en hoe hij vaert die ten eijnde volstandich blijft
verachter der Const
 
Jae Ja wadt moocht ghij hier staen queteren
 
niemant off seer weijnich begeeren haer te beteren
165
tis al geclopt voor een dooff mans deur
 
dit schristuer houdt ons dat genochsaem veur
 
al ist datmen haer met dusdanige swencken // soet
 
niet speelt en gebruijckt het schijnt mij sottelijck
Rethorica
170
Men seijt voor een spreeckwoort dat aensien gedencken // doet
 
al ist u spottelijck / ist daerom ongottelijck
verachter der Const
 
Jae sulcke spelen aentsijen die staen mij tegen
Rethorica.
175
Taensien geeft opmercken sij connent t'hart best bewegen
 
tot const ben ick genegen Laet vaeren tgequel hier
 
oock ist tijt dat wij beginnen ons spel schier
 
dus
 
en mij met eer biedinge d'eersaeme heeren groeten
verachter der Const
[p. 266]origineel
 
+Wat vraech Icker na ghij moecht beginnen // gaen
 
cakelt maer voort // doch ick wil nae binnen // gaen
Rethorica
 
Godt groet u wel wijse heeren // met // eeren //
 
godt groet u goe gemeente te saemen // bij naemen //
 
godt groet u die rethorica hanteren // off Leeren //
 
godt groet u wel wijse heeren // met eeren //
190
door u Jonst sal const floreren // vermeren //
 
hoe seer die verachters mij met blaemen. beschaemen
 
godt groet u wel wijse heeren met eeren
 
godt groet u goe gemeente te saemen bij naemen
 
+godt wil ons geven // te Leven // nae t'betaemen // Amen.