HOE DIE SCOLE EERST QUAM TE PARIJS. Dat XV Capittel.  In Karels tiden soe quamen  Uut Hierlant twee moncke te samen, 1245  Sere wel gheleert ende wijs,  Ende souden liden doer Parijs,  Ende ghinghen die straten, voert ende weder,  Van dier stat op ende neder,  Ende riepen lude: ‘Die wijsheit begheert 1250  Hi come tot ons herwaert:  Wi hebben wijsheit te cope.’  Tvolc quam achter te hope  Gedrongen, met groten scaren,  Ende waenden dat sotte waren. 1255  Alse die mare van desen dinc  Voer Karle quam, den coninc,  Dede hise beide voer hem halen,  Ende sprac hen ane met soeter talen,  Ende vraghede hen wat lone si wouden 1260  Voer die wijsheit daer behouden?  Si seiden cledere, ende dat si aten,  Ende husinghe daer si in saten,  Ende clare subtile sinne,  Daer wijsheit mach comen inne. 1265  Des was karle vroe ende blide  Want hi minde, in allen tide,  Clergie als sijn leven,  Ende heeft dit al ghegheven  Den enen, die Clement hiet, 1270  Dien hi te Parijs wonen liet;  Den anderen sette hi te Pavie  Int lant van Lumbardie,  Ende gaf hen al dat si verteerden,  Ende cledere na dat si begheerden, 1275  Ende dede hem ere sonderlinghe.  Aquijn vernam dese dinghe,  Die grote pape, daer ic nu  Te hans af ghewoech u,  Dat Karle dese grote here 1280  Clergie minnede soe sere,  Ende sat in een scep te hant,  Met drien ghesellen es ons becant,  Ende quam ute Inghelant in Vrancrike,  Daer hi wel ende vriendelike 1285  Van den coninc was ontfaen.  Sine ghesellen, hebbic verstaen,  Was Jan die Scotte, ende Albaen,  Ende Claudius, heb ic verstaen:  Dese fundeerden die Parijssche scole, 1290  Daer selc wijs wart, ende selc in dole.  Dese vier moncke, met Karels rade,  Pijnder omme, vroech ende spade,  Aen den paus, dien si besochten,  Met Karels bede, dat si brochten 1295  Dese scole van Rome tote Parijs,  Daer si noch es in selker wijs.  Wilen hadden die roemsche heren  Die scole tAthenen met eren,  Ende settense met mogentheden 1300  Te Rome binnen der steden.  Nu quam si dus gheweldechlike  Van Rome in Vrancrike.  Oec seegt men alle weghe:  Der scolen volghet ere ende zeghe. 1305  Dese vier moncke, als ict versta,  Waren clercke des wijs Beda,  Die de heilige scrifture sere verlichte  Metter wijsheit die hi dichte.  Karle leerde van desen Aquine 1310  Die sciencie alre meest sine,  Gramarie ende alle sine parten,  Ende mede die seven arten,  Ende oec aldermeest astronomie;  Oec gaf hi hem die abdie 1315  Te berechtene te Toers,  Om dat hi daer soude hebben socoers,  Als hi striden soude in orloghe,  Dat Aquijn daer rusten moghe.  Van dier abdien leest men dat, 1320  Die te Toers staet in die stat,  Dat si was in hoghen doene  Wilen van religioene;  Maer ints conincs Karels tiden  Hadden sijt soe laten liden, 1325  Dat hen die doeght soe ontleet,  Ende ghinghen met siden gecleet,  Ende droeghen vergulde scoen,  Ende leiden weildechlike haer doen.  Op enen tijt woutse God plaghen. 1330  Daer si op harer dormpter laghen,  Een moenc van hen allen tsamen  Sach waer twee inghelen quamen  Die den moencken tleven namen.  Ende alsi ten ghenen quamen, 1335  Hi, diet al ane sach,  Bad ghenade daer hi lach,  Datmen hem sijn leven wilde laten  Hi wilde hem setten ter baten,  Soe dat hi cume dat lijf ontdroech, 1340  Daermen dandere doot sloech.  In desen cloestere moeste Alquijn  Abt ende meester sijn,  Ende hief op den reghel weder  Die ghevallen was ter neder, 1345  Ende leidde daer een heilich leven.  Van hem sijn vele scriften bleven  Die de clerke hebben waert,  Ende leghet aldaer gheert.