terug  begin  verderprepost

Alle doen en denken is stedebouw

De filozofie die in het begin alle weten in één gerichte wetenschap samenbundelt, blijft echter, ondanks alle specializatie en neigingen tot louter beschouwend denken, met duizend draden aan de dagelijkse praktijk, de levenstechniek, verbonden, omdat het leven zijn onverbreekbare eenheid dagelijks demonstreert.

Dit is iets wat wij, als moderne sektormensen, d.i. specialisten zonder syntetisch inzicht in het geheel der dingen, bovenal ontberen, nl. het voortdurend bewustzijn van de onverbreekbare eenheid van alle denken en

[p. 18]

doen in dienst van de wil tot voortbestaan - eenheid die de arbeid van de kasseilegger verbindt met het zoeken van Einstein naar een begrijpen van de natuur in haar essentiële wetten. Arbeid en weten zijn steeds onwrikbaar verbonden, doen komt vóór systematizatie. Wijsheid steunt op besparing van arbeid.

Wat hij ook verricht, steeds en in alles is de mens bezig zich een materieel en geestelijk naar zijn behoeften gericht totaal milieu te organizeren, een geheel van beheersingsvormen van leven en omwereld.

Door de materiële ruimtelijke ordening:

vanaf het in landbouw brengen van de natuurlijke omgeving, langs het onderbrengen van gemeenschappen in verschillende typen van agglomeraties, dorpen en steden, tot het bergen van individu en familie in een woning;

vanaf het organizeren der produktië van werktuigen, wapens en voedsel tot het organizeren van verkeer van mensen en goederen;

vanaf het ontdekken van de onmiddellijk de mens omringende levensruimte, tot de interplanetaire reizen.

Door het opbouwen van een reeks begrippen over die ruimte, wordt deze een verlengenis, een verbreding van ons innerlijk wezen, een stuk der totale ruimte, ons toebehorend, een stuk van onszelf, naar buiten geprojekteerd en dus in onze macht.

De verschijningsvorm van de ons omringende wereld wordt aldus een spiegelbeeld van ons sociaal en individueel zijn, dat op zijn beurt ons handelen en denken beïnvloedt.

Churchill zegde: ‘Eerst maken de mensen de muur, daarna maken de muren de mens.’ Dit begrip uitbreidend, kunnen we zeggen: de mens vervormt zijn natuurlijke biotoop, daarna vormt het levenskader de mens zelf. Maar thans zijn wij druk doende, uit hebzucht en domheid, dit levenskader te vernietigen en daarmee onszelf. Wij zijn immers één met dit levenskader en het is de

[p. 19]

primordiale taak van de mens dit levenskader doelmatig in te richten voor individu en gemeenschap.

Dit wil zeggen: vormgeving op alle schalen - ook in de denkbeelden zelf, die wij tot begrip en beheersing van de natuur in onze geest opbouwen en welke in essentie slechts bewegingsschema's zijn in de in ons hoofd gerekonstrueerde ruimte. Alles is architektuur, alles is stedebouw!

Welnu, indien wij ons de moeite willen geven daarvan de bepalende faktoren op te zoeken, ze te doorgronden op hun bestaansredenen en menselijke uitwerking, blijkt meer en meer, laten wij het nogmaals herhalen, dat een absolute tegenstelling aan het groeien is tussen de volledige vormen- en ideeënwereld rond en in ons en, anderzijds, de fundamentele biologische, voor het mens-zijn typische vereisten, waardoor de verdere ontwikkeling in zulke mate in gevaarlijke wegen wordt gebracht, dat een fatale ontsporing slechts door doortastende maatregelen, d.w.z. een tot de fundamenten zelf van leven en wereld uitgebreide revolutie ons kan redden.

prepostterug  begin  verder