Regelnummers proza laten
vervallen
[p. 185]
Eerste uytkomst.
Margriet en de Heremyt.
margriet
Margrieta helpt u self, met stael, met vier, of koordt.1514
heremyt
1515
Het harseloose hooft brenght niet dan sotheyt voort:
't Is sonde o mijn kindt! soo goddeloos te spreecken.
margriet
Wech dwaelgeest loopt van hier, loopt voor den Duyvel preken,1517
Of voor de geene die u leeringh garen hoort:
En laet mijn moetwil toe mijn voor genomen moort.1519
heremyt
1520
Dochter bedaert u hout.1520
margriet
Och moet ick dit gedogen?
[p. 186]
heremyt
Och! Maeghdeken neemt God, en sijn gebodt, voor oogen.
margriet
War wil de swermer doch?1522
heremyt
Besadicht u mijn kindt.
Bedenckt de grusaemheyt van 't geen dat ghy begint,
Een grouwel ist voor Godt syn selven te vermoorden,
1525
Beledicht u mijn kindt te luysteren na mijn woorden.1525
margriet
Landlooper laet my los, moort! brandt! kracht en gewelt.1526
heremyt
O God! hoe is dit mensch verbystert en ontstelt.1527
margriet
Ach Vader!
heremyt
Hoe ist lief?
margriet
Och! ick ben soo misselijck.1528
[p. 187]
heremyt
Ist ernst, of ist spel?
margriet
't Is ernst ja gewisselijck.
1530
Mijn adem gaet soo kort ay mijn benaude borst,
Mijn ziel jaeght in mijn lijf: helaes! ick stick van dorst.
heremyt
Ter goeder tijt hebb' ick dit flesjen mee ghenomen,
Hout daer en laeft u hart wel moet het u bekomen.1533
margriet
Och! waerom hebdy my het sterven doch belet?
heremyt
1535
Dees raserny mijn ziel doch uyt u sinnen set,1535
't En voeght geen karsten mensch, noch niemant van de menschen,1536
Sijn self te dooden, neen 't, noch om de doodt te wenschen.
Een Vroome Soldenier syn Vaendel niet verlaet,1538
Alst op een treffen krap, of kampelijcken staat,1539
1540
Geen onweer, geen gevaer, geen wederwaerdicheyden1540
En kan syn strijdtbaer hart van syn spits-broeders scheyden:1541
Maer als hy heeft syn Heer in slacht en tocht voldient,1542
[p. 188]
So wert hem eerst sijn loon en vry bescheyt verlient.1543
1545
Wy moeten vleesch en bloedt, oock mannelijck bevechten.
En dragen met gedult de stormen van de spoet,1546
Tot dat de grootste Vorst ons lyden eens versoet,
Ons lijden eens versoet met heerelijck vergelden,1548
Ons voerend' in de rust der geestelijcke Helden.
1550
Ach! strijdt dan ridderlijck, u innerlijcke strijdt
Vertrout den trouwe Godt, die 't alles door den tijdt
Ten besten voegen sal, Fy u der grover schanden,1552
Dat ghy met menschen bloedt besoed'len wilt u handen;
Met menschen niet alleen maer met u eyghen bloedt;1554
1555
Hoe komt soo wilde wil in 't Maeghdelijck gemoet?
De handen sijn de mensch van Gode niet gegeven
Tot Moorders, of tot Beuls, laes! van dit kleyne leven.
Maer tot voorstanders van ons huysgesin en lijf,1558
En tot gheswind behulp, van kunst en tijt-verdrijf.
1560
De beesten zijn vermenscht, verbeest soo sijn de lieden,
Die jagen na het geen de dieren angstich vlieden,
Elck schepsel vreest sijn endt: alleen Godts evenbeeldt1562
Bloed-dorstich na sijn doodt sijn tijdt en leven steelt.
Tyrannen van u ziel, ghy dieven van u daghen,
1565
Wat onschult wilt ghy voor den hoogsten rechter dragen?1565
Ghy schenders van u heyl, en sydy niet bevreest
Dijn eygen vonnis laas! mee brengend' in u geest?
Als u de Prins des lichts, den vorst des levens prijs'lijck,1568
[p. 189]
U doemden in de put der dieper hellen yslijck,1569
1570
Als huys-brekers en guyts van sijn Tempel of kerck,1570
Dat's van u eygen hart de ware Gods hand-werck.1571
Margriet neemt de dooden in haer arm, kust, stroockt en wrijft hem 't bloet af.-
margriet
Helaes! mijn lieve helft die leyt hier doodt gesteecken.
Ach! soete ware mond, ach! mond'lijn kondy spreecken,1573
Ach! hert waert ghy gesont! waerom is mijn gesicht1574
1575
Niet teenemael berooft van het ghewenste licht?1575
Of waerom mach men niet de droefste van de Vrouwen
Nu weder in haer fleur en frissicheyt aenschouwen?
O Hemel wat een smart! mocht ick hem weder sien,
Ick wou tot Romen toe gaen kruypen op mijn knien.
heremyt
1580
Dit is 't gemeen gebruyck van alle sotte menschen,1580
Dat sy 't geen niet en kan (of haer verderven) wenschen.1581
Al haddy schoon u lief, met al 't gunt dat je siet,1582
Met al 't gunt dat ghy wenst, 't is sonder Godt al niet:1583
Godt is het hoogste goet, dat een is ons van nooden,1584
1585
Soeckt dat by Christum selfs, en niet hier by de dooden,1585
Al waerdy haveloos hier in dit aerdtsche dal,1586
[p. 190]
En hebdy Godt in 't hert soo hebdy 't waerlijck al.1587
Voorts volgdy u Natuur, ghy sult u licht genoegen;1588
1590
Want waen wert niet versaet, soo haest sy 't een ontfangt,1590
Soo gluurt haer gierich oogh na 't geen sy meer verlangt:1591
De wyse mensch alleen is los van hoop en vreese,1592
Dewijl hy niet en weet der saecken endtlijck wesen,1593
Soo vreest hy niet voor 't quaet, noch hoopt oock niet na 't goet,1594
1595
Dan achtet al voor best wat dat sijn Schepper doet;1595
Die 't beter als hy selfs tot sijnen heyl kan dieden,1596
Dies lijdt hy met verdrach, dat Godes wil geschiede.1597
Want Godt is wonderlijck, oock heylich, zalich, vroet,
En na des meesters kunst het werck oock aerden moet;1599
1600
Die nu met aerdts vernuft Gods wil hier wil grondeeren,1600
Vertrouwt zijn dom verstant, meer als den Heer der Heeren.
Soo doet ghy dochterken, die nu dus seer beklaeght1602
Dees ontydighe doodt, die mooglijck Godt behaeght,
Indien u noch u lief in 't leven mocht gebeuren,1604
1605
Ghy mochtet of in 't graf, of eeuwelijck betreuren.1605
Ten is niet alles quaet, dat quaet scheen in de schijn,1606
Bevindt den menschen vaeck hem salighste te sijn,1607
Men moet met lijdtsaemheydt Gods noot schickingh gedoogen,1608
[p. 191]
Tweede vertoon.
Margariet, Kluysenaer.
margriet
Helaes! 't is tijdt dat ick mijn lijck ter grave sleep.
heremyt
1615
Mijn kindt doet tegens 't recht der kercken geen misgreep.
margriet
Ach! Vader mach ick dan dees dooden niet begraven?
heremyt
Hadd' hy sijn Olysel ick helpet u handt-haven.1617
margriet
Is dan de laetste dienst een ongerechtich werck?1618
[p. 192]
heremyt
Die sonder biecht hier sterft misdoe de heyl'ge Kerck.1619
margriet
1620
Maer desen is vermoort, geslagen, en geschonden.1620
margriet
Het lichaem hoort de aerdt.
heremyt
Ja d'ongewyde: maer! de and're ist on-waert,1623
Volgens de wille keur van 't hooge Hof van Romen.1624
margriet
1625
Teghens de geen die selfs sijn leven heeft benomen;1625
Niet op de geener die sijn leven nooslijck endt.1626
heremyt
Het is dan soo het is, 't is sonder sacrament.
[p. 193]
margriet
Helaes! wat gaet my aen? men wil het puyck der mannen1628
Niet uyt sijns Vader tomb' maer uyt de aerde bannen.
heremyt
1630
Die hier soo reuckeloos gelijck een ketter sterft,1630
't Is reden dat hy mee, een ketters kans verwerft;1631
Soo was hy in 't ghetal der vromer Martelaren,
Diens selschap mist hy nu in 't strenge Vagevier,
1635
En 't levend-loose lijf die sal 't oock derven hier.1635
margriet
Wel isser dan geen raedt om hem in 't graf te krijgen:1636
Souwt lichaem schand geschien, O Vader wildy swijgen,
Dat ick 't ter aerden stop? ick maeck u rijck van goet.
heremyt
Dat acht ick niet een sier, ick ben rijck van gemoet.1639
[p. 194]
Van Scherpenheuvel oock, ten Bosch, en over al.
Ick sal my tweemael sweecks van eten gaen onthouwen,
1645
Ick sal gaen kloppen meed', en nimmer Echt'lijck trouwen.1645
Ick sal Maria steets gaen bidden voor sijn siel.
heremyt
't Waer jammer dat ick u u wenschen noch onthiel,1647
Ten aensien van het goet dat hier door d'arme lieden,1648
Insonderheydt de kerck van u noch mocht geschieden.
1650
Des geef ick u verlof, begraeft hem waer ghy wilt,1650
Dochterken! siet wel toe dat ghy u niet vertilt:
Ick sal ter wijle uyt de oude Vaders boecken,1652
Eenige lessen sien, en goede spreucken soecken.
Hier begraeft sy haer doode Vryer, maer soo daer gheen klocken- en syn gheweest, soo is wel te vermoeden dat het droeve handtgheslach in stede van luyen is gheweest.-
De Vigilie wordt achter 't Tooneel ghesonghen.-
Op de wyse vande 116. Psalm.
My hebben omvaen de suchten des doodts,1654
1655
Ick was beladen met anghsten der Hellen:
Kom laet ons in den Heer ons vreuchde stellen;
[p. 195]
Of ons Heyl-gever ons syn aenschyn boot.1657
Laet ons met Psalmen en lofsangen hem
Zijn lof en prijs volhertelijcke singhen:
1660
My hebben gaen de doodts suchten om-ringen,1660
En des Hels droeve leer heeft my in klem.1661
Want Godt is een groot Koninck, en groot Heer,1662
Op al de geen die daer Goddelijck leven:1663
Want noyt en heeft de Heer zijn Volck verdreven;
1665
Zijn handen zijn door al de werrelt veer.1665
Sijn oogen sien der Berghen hooghe kruyn,
De droeve Helsche leer heeft my omvangen,
Hy maeckt het Meyr en hare snelle gangen;1668
Oock 't drooge landt en des strands hooge duyn.1669
En die ons gemaeckt heeft prysen en loven;
Hy is ons Heer en onse Godt hier boven,1672
Wy zijn syn Volck en soete schaepjens teer.
My hebben omringht de suchten des doodt,
1675
En des hels droeve leer heeft my omvangen:
Soo ghy syn woordt en stemme hebt ontfangen,1676
U herte niet verhart maer hoort in noot.1677
[p. 196]
U Vad'ren eer bekoorden my in 't wout,1678
Daer sy nochtans mijn arm en wond'ren sagen:1679
1680
De droeve leer der Hellen moet ick dragen,
Veertich jaer heeft myn aenschijn hun bedouwt.1681
Sy waren heel in haer dwalingh verhart,1682
Dies swoer ick hun dat sy niet soude rusten:1683
De droeve helsche leer beneemt myn lusten,1684
1685
Daer by de suchten des doodts doen my smart.
Heer begift dit lijck met d'eeuwige rust,
En dat u eeuwich licht, het eeuwich lichte:1687
De suchten van de doodt my omringht stichten,1688
De droeve helsche leer mijn lusten blust.
Derde uytkomst.
rey van nonnen.
1690
Wat is de glory en der menschen roem?
Wat is het pocchen op dit nietigh leven,
‘Hoe trots, hoe groots, hoe hemel-hoogh verheven?1692
‘Och 't is niet anders als een schoone bloem.
‘De schoone bloem, och! die verwelcket haest,1694
1695
‘Om 't minste dingh laet sy het knopjen hangen:
[p. 197]
‘'t Sy hagel-buy, of regen haer komt prangen,1696
‘Of dat de wint daer eensjens styf op blaest.1697
‘Sy valt ter neer en wordt weder tot niet,
‘Dan smelt in 't slijck haer dier geschatte waerde,1699
1700
‘Sy was, en quam, en wert oock weder aerde,
‘Soo ist oock met de mensch die 't wel besiet.1701
‘Het lustich lyf wel op syn dreef en schick,1702
‘Ghesont van vleysch, en flucks van rapsche krachten;1703
‘Geswindt van geest en hoog siende gedachten,
1705
‘Och dat versterft in eenen oogenblick.
‘Niemant vertrouwt sigs dan niet op syn jeught,1706
‘Op groote kracht, op schoont', of diergelijcken,
‘De tijdt en doodt doen alle sterckte wijcken:
‘Doch dese twee die swichten voor de deught.
1710
‘De hoverdy of de verwaentheyt groot,
‘Die is den mensch soo krachtich ingedreven;
‘Ia selfs noch in, noch voor, noch na syn doodt.
‘Vermits men 't lijck of het stinckende raem,1714
1715
‘Met balsem sprenght wel kost'lijck en behendich;1715
‘En 't wordt gheçiert soo heerlijck, soo uytwendich,1716
‘Dat ick mijn selfs schier te verhalen schaem.1717
‘De loode kist die werdt ghegroeft verweent,1718
‘Ter groef ghebrocht, met standarts en met staven,1719
1720
‘Met schilden out van Koninghen en Graven:1720
[p. 198]
‘En met een sleep van Adel en Gemeent.1721
‘De statie wert met hooghmoet en met pracht
‘Cierlijck voltoyt, als men om hoogh doet planten,1723
‘Syn' wapen-rock, syn rustingh, helm en wanten,
1725
‘En 't Marmor-beeldt by zijn vergult geslacht.1725
‘Ach! groot ghebreck voor geen misbruyck gekent,1726
‘O prael onnut voor de nakomelingen,
‘O ydelheydt, ô licht vervalb're dingen,1728
‘O sotte pracht hoe haest loopt ghy ten endt.
1730
‘Maer Roemer leyt gantsch slecht en recht in 't graf,1730
‘En niet gevoert met kruycen noch met vaenen,1731
‘Noch Priesters dienst, maer met een vloet van traenen,
‘Die 't droevigh hart door d'oogen overgaf.1733
Vierde uytkomst.
rey van jufferen.
Helaes! ick heb verlooren, de Vorst van mijn gemoet,1734
1735
Een Ridder hoog gebooren, van klaren Prinslijk bloet,1735
Dus mach ick syn verscheyen, wel beschreyen.1736
Nu sal ick niet meer hooren, dat lieffelijck geluyt,
Dat my de ziel ten ooren, soo soetjens troonden uyt,1738
Met aertich minlijck spreecken, en schoon smeecken.1739
[p. 199]
1740
De spiegel sal verdwijnen, daer ick myn aengesicht
Soo helder sach in schijnen, ô lief en vriend'lijck licht1741
U luyster en u brallen, sal vervallen.1742
U wel gedane wangen, van my soo vaeck gekust,1743
Met hertelijck verlangen, en sonderlinge lust;1744
1745
Die sullen wormen, slangen, nu ontfanghen.1745
En met een smaeck op eeten, u tongh en kiesche mondt,1746
Die in de leckere beeten, een lieve wellust vondt,1747
Die sullen sy met behagen, knauwen, knagen.
De neus daer ghy te vooren, me roock u spijs en dranck,
1750
Die weet nu van geen smooren, noch sticken van de stanck,1750
Sy sal nu inder kuylen, gantsch vervuylen.1751
Ghy syt sonder ghevoelen, van lichaem en van hert,
Ach kond' ick soo verkoelen mijn ongemeene smert,
Soo soud ick nu niet weenen, noch niet steenen.
1755
+Nu wil ick my gaan begeven, in een kleyn kloosterkijn,
En eynden daer myn leven, en heymelijcke pijn,
En sal u doodt beklagen, al myn dagen.
Doch ick sal u doen bouwen, hier op dit graf een huys,
Daer ick my met vertrouwen, in eenicheydt myn kruys,1759
1760
En myn rampsalich vryen, mach belyen.1760
Nu moet ick my gaen ylen, en decken myn aenschijn,
En dragen de swarte wylen, ter eeren de liefste mijn,1762
Ick sal hem noch vereeren, met rouw-kleeren.1763
[p. 200]
Vyfde deel.
De Heeren uyt de Venster, de Secretaris leest af, wie den dood-slager- gevonden heeft, dat die so veel sal hebben van aenbrengen.
Heeren, secretaris, Mieuwes, en Ian tyng, een hoop stommen-, Rey van Nonnen ende van Jufferen.
(1)Alsoo mijn E.E. Heeren van de gherechte deser stede ende Hof 's-Graven-(1)(2)haghen, verstaen hebbende soo door klachte van de na bestaende Bloetver-(2)(3)wanten, als door andere aenbrenginghe, de leelijcke Moort begaen aen de (4) persoon van de E. Ioncker en Ridder Roemer Heer van Nootdorp. Ende men(4) (5) niet seeckers en weet wie sulcken boosen feyt soude ghedaen hebben, ende het (6) selve in een wel ghepoliceerde plaetse anderen tot exempel niet geleden en(6) (7) kan worden. soo ist, Dat mijn E. voornoemde Heeren, hebben gheordon-(7)(8)neert ende goet ghevonden te stellen op de Moorder, of Manslachter sijn lijf,(8) (9) de somme van dry hondert Carolus guldens, voor de geene te ghenieten die(9) (10) hem weet te bekomen of aen te brenghen, beloovende daer en boven de(10) (11) voorsz. Heeren, den aenbrenghers naem of persoon niet te melden. Verbieden-(12)de wel expresselijck aen yder Borgher, ingeseten, of vreemdelingh, de voor-(13)gheseyde Moorder te verberghen, of Huys-vestingh te geven, 't sy in schuren, (14) hoyberghen, schuyten of anders 't sy onder wat pretexst het soude moghen(14) (15) wesen, op peene van ses hondert Carolus guldens. Aldus ghearresteert by de(15)
[p. 201]
(16)Raden deser plaetse voorgeroert. actum den 15 November Presentibus mijn(16) (17)Heer de Schout ende al de Schepenen.
Al die dit hebben gehoort die voldoen haer plicht,
d'een seyt het d'ander voort.
Velden.
jan tijngh
Mieuwes wat is hier nieuws? wat sal hier te doen wesen?
mieuwes
1765
O goeden dagh Jan tijngh! hier is wat of eleesen.1765
jan tijngh
Van wie, van wat, van waer? geeft men doch wat bescheyt
mieuwes
Maer daer isser te nacht by 't Hof een neer eleyt.1767
jan tijngh
Hoe na een drayer? Ha! jy hebt jouw ouwe streecken.1768
mieuwes
Neen deghelijcke deegh, daer isser een deur-steecken.1769
jan tijngh
1770
Wel dat gheloof ick wel, wast een Man of een Meyt?
[p. 202]
mieuwes
Hoe staet de vent? het is altijt geen malligheydt.1771
mieuwes
Ick wil je niet meer seggen,
Wat dese malle geck. Nou segh ick laet me gaen!
jan tijngh
1775
Maer wat binje een Man keunje geen jock verstaen?1775
mieuwes
Nou 't is langh genoegh, foey wat souwme soo staen mallen.
jan tijngh
Wat schaet dat? als wy weer van niemant quaat en kallen.
mieuwes
Het is met jouw van 't mal 't het niet een beet om 't lijf.1778
jan tijngh
Wel wie isser dan neer eleyt, een Weeuw of een Wijf.1779
[p. 203]
mieuwes
1780
Hoe brist my deuse knecht? ick mach 't niet langher hooren.1780
jan tijngh
Hoeje wilt veugeltje, machje niet stopt u ooren;1781
O neen ick ken jouw wel mijn schootige maet,1782
Al neemjet nou soo nauw dat ick soetsapigh praet:1783
Ick hebb' den dagh ghesien jy spraeckt wel and're dingen,1784
1785
So slordich, en soo grof dat sy my teughen stinghen.1785
mieuwes
En ick sey niet een beet, maeckme begut niet quaet,1786
Of ick seghje wel goet koop, waer dattet my op staet.1787
jan tijngh
O lieve man jy keunt my doch geen eer op spreecken.1788
mieuwes
O maetjen sonder dat, dan trouwen vol gebreecken.1789
jan tijngh
1790
Of mient ghy mijn Lansert, dat niemandt jouw en kent?1790
Men weet wel dat jy Mieuwes de spot veugel bent:
[p. 204]
Die by de huysen gaet, en larijt by de buren;1792
En helpt de dienst Meysjens ofnemen, en drooghschuren:1793
Als Miester en als Vrouw maer iewers syn te gast?1794
1795
Staet ghy dan niet en vraeght of sy alliene wast,1795
Om de hoe veelde weeck, en hoe veel mande klieren,1796
Of sy de koocken en kelder al wel stoffieren1797
Met botter, kaes, en broodt, met ry botjes en met visch,1798
Met raf en reeckelingh. Wat huys-raet datter is?1799
1800
Hoe veel silver-werck, en hoe veul tinne betielen?1800
Of't Heerschip wel betaelt. Wat sy om Godts wil dielen,1801
Wat dat de Juffrouw draeght, een vlieger of een jack,1802
Of de Dochters goet zijn, en de Soons wilt of mack.
Wat vryers datter meest om een soet praetjen komen?
1805
Wie datter wert ghewilt, en wie niet aengenomen?1805
En als ghy dit volckje dan soo hebt uyt ehoort,
Dan seght ghy 't geen verkens maer alle menschen voort.1807
[p. 205]
rey van nonnen
Des Werrelds alderhoogste pracht,
En is nauw waert te noemen.1813
Van Konings schatten, preuts geslacht,1814
1815
Van Keysers bloedt te roemen:
Van kloecke daan, van kracht, van kunst,1816
Van 's volcks lof, van Princen gunst;1817
Of van aensienlijck brallen;1818
Met Heerschappy van land en lien,1819
1820
By yeder een te syn ontsien1820
Dat is al niet met allen.1821
Met Vorsten rijck te sijn bestoet,1822
Of met drommels van Eelen:1823
Te swemmen in de overvloet,
1825
Te blincken van Juweelen,
Te klauteren van staet in staet,1826
Tot dat sijn schepters schrick verslaat,1827
Werrelden met onrusten.
Of hy het grootste luck verkrijght,1829
1830
Hy blijft (hoe schijn-hoogh dat hy stijght,)
Een dienaer van syn lusten.
[p. 206]
't Sy dat syn vroomheyt is belust1832
In vrede te regeeren,
Of dat hy dees of d'ander Kust,
1835
Met oorlogh wil beheeren:1835
Alsoo 't de dapp're Hansen past,1836
Dat haer ghewelt en rijck aen-wast,1837
Met loffelijck vergrooten.1838
Door goet beleyt van alle ding:1839
1840
Of met de trotse Vreemdelingh1840
Uyt sijn besit te stooten.
Of soo syn snootheydt is gesint1842
In luye rust te blijven;
Dan wordt de kloecke man een kint
1845
Door Wijn en wil van wijven.1845
Den Breydel geeft hy al te ruym1846
Sijn Heeren: oock het slechte schuym,
Ja drif van loose loeren,1848
Want ellick soeckt sijn eyghen baet,
1850
Dewijl de Prins vol overdaet,1850
Vast streelt en stroockt syn Hoeren.1851
Maer laes! soo 't Opper-hooft hem stelt,1852
Soo schicken sich de leden,1853
De kryg'le krijs-luy die in 't veldt,1854
1855
Soo stout en strijdtbaer streden:
[p. 207]
Op menschen die haer lichaem veyl,1857
En eer te koope setten.
Vol ontucht is het heele Hof,1859
1860
De Rechters die syn traegh en slof1860
In 't voord'ren van de Wetten.1861
Den lichten Adel seer onkuys,1862
De Juff'ren belaghen,1863
Sonder aensien van Edel huys,
1865
Van vrunden of bloedt-maghen.1865
Het Landt is gantsch in rep en roer,
De Burger-man, is op de Boer,
De Boer op hem ghebeten.
De dart'le Coning niet te min1869
1870
Betovert, in sijn dolle sin
Heeft noch sijn plicht vergeten.1871
Dewijl rust sichs een ander toe,1872
Met heyr-kracht en met vonden;1873
Want Godt gebruyckt die tot syn roe,
1875
En straffe van de sonden:
Dees wijfsche Coningh sat en sot,1876
Die sichs liet bidden voor een Godt,1877
Wert buyt van syn Vyanden;1878
Wiens knijf hy haest voelt in sijn strot:1879
1880
Of wert dat meer is tot een spot,1880
Ghevoert in alle Landen.
[p. 208]
De wijse Heer die in sijn tijdt,
Bloeyden van vrome daden;1883
Die of in stilte of in strijdt,
1885
Voor treffelijck kon raden.
Die als de ziel des Vader-landts
Uytmunten, als een Godt bykants,
Van deugden en van leven,
Als 's Volcks heyl! ja licht en glants,1889
1890
Die werdt ô smet van haer nochtans1890
Doorsteecken en vergeven.
rey van iufferen
Den Hemel heeft den loop der staaten
Beurts-wijs met voorsicht ghestelt,1893
Op dat sigs niemandt souw verlaeten1894
1895
Op 't onsachelijck ghewelt,1895
Noch op sijn slooten, of bontgenoten,1896
Van nameloos ghetal.1897
Want siet hoe rijcker, hoe jammerlijcker,
Soo is oock haren val.1899
Op sijn sware rijckdom groot,
Desen heden-morgen plotste1902
In een schandelijcke doodt,
Siet den verachter, die smoort in lachter,1904
[p. 209]
1905
In waeghschael van syn siel;1905
En wert begraven, niet als een slave,1906
Maer als de booste Fiel.1907
Die sich gist'ren dorst vermeeten,1908
Van zijn Maeschap en Geslacht;1909
1910
Leyt on-aerdich dof vergeeten,1910
Van al de Werreld recht veracht:1911
Sijn naeste Maghen, die sijn verslagen,1912
En schrabben uyt sijn naem,1913
En sy beschreyen, niet sijn verscheyen,
1915
Maer! 't leven van syn faem.1915
Die sich gist'ren dorst vernoemen,
't Eenich oogh van alle kunst:1917
Die sich niet ontsach te roemen
Van Vrouwen wil, van Heeren gunst,1919
1920
Dien wordt syn leden, versolt vertreden,1920
Vermorselt sijn ghebeent,
En 't is rechtvaerdich, soo veel niet waerdich,1922
Dat mer een traen om weent.
Die sich gist'ren dorst verboogen,1924
1925
En swoor d'alderhooghste eet;
Dat hy 't streng'lyck souw uytdrooghen,1926
Die hem in het minst misdeedt,
[p. 210]
Met sack of koorde, of selfs met moorden,1928
Door Goddeloos geboeft,
1930
Siet dien heeft heden, als zy streden,1930
Een wreede doodt gheproeft.
Die gist'ren sich sach verschoven,1932
Beguychelt en daer toe belacht,1933
Die siet sich heden nu al boven,1934
1935
Ja meester van syns Vyandts macht,
Die hy most dempen, wou hy het schempen1936
Der lasteraers ontgaen,
Soo doet hier Vechter, die als een rechter,1938
Rechtvaerdich heeft ghedaen.
1940
Die gist'ren 't hooft niet dorst opsteecken,
Door zijn herten-leet en kruys,1941
Siet heden doof een ander wreecken.
De hoon en schande van zijn huys:
Mits het vernielen der booser zielen,1944
1945
De schender van syn bloet.1945
Och hoe veel ouden! dit noch wel wouden,1946
Die 't selfden oock ontmoet.1947
Van haer lief te syn versmaet,1949
1950
Heeft nu heden al verkooren,1950
Een geestelijcken Echten staet,1951
[p. 211]
Want sy sal trouwen, en eeuwich houwen,1952
De Bruydegom van haer ziel.
Heeft sy ghevallen? wien ist van allen1954
1955
Die noyt ter werreld viel?
Ghy die met ghelijcke sonden
Syt besoedelt en besmet,
De wraeck die komt met open monde
Gantsch lauw en lysselijck van tret:1959
1960
's Is al gheboren, om u te smooren1960
In 't beste van u tijdt:
Keert u doet voordeel, want siet Godts oordeel,1962
En sal 't niet schelden quijt,
Den vroomen Vechthart die moet swerven,
1965
En vluchten lacy! buyten 's landts.
En moghelijck oock balling sterven,1966
Doch wy verhoopen nu nochtans,
Dat Godts genade, voor alle schade,
Hem wel bewaren sal,
1970
Die na dit dwaelen, hem sal ophaelen,1970
Daer 't alles is in al.1971
Ghy Maeghden aen de blye Reye,1972
Singht lydelijck, een leyde liet:1973
Op dat een yeder mach beschreyen
1975
De snelle doodt, laes! van Margriet:1975
En 't is te klagen, dat sy haer daghen
Soo eyndiget met smert,
Die haer soo parsten, dat haer most barsten1978
De Ader van het hert.
[p. 212]