Voorwoord

Dit boek komt voort uit een onderzoek van wat bescheidener omvang waarover wij een artikel schreven in het Amsterdams Sociologisch Tijdschrift. Dat artikel, waarin twee jaargangen van ‘Margriet Weet Raad’ werden vergeleken, bevatte veel vragen waarop we geen duidelijk antwoord wisten. Wij spraken dan ook aan het einde de hoop uit om in de toekomst op deze vragen terug te komen. Onze hoop is sneller in vervulling gegaan dan we hadden voorzien doordat de hoofdredactrice van Margriet, Hanny van den Horst, ons voorstelde om in opdracht van Margriet het onderzoek naar eigen inzicht uit te breiden en er een boek over te schrijven waarvan het verschijnen zou samenvallen met het veertigjarig bestaan van Margriet. Behalve voor deze opdracht wilden we Hanny van den Horst, en ook de overige leden van de vroegere en huidige Margriet-redactie, danken voor de tijd en moeite die ze voor ons genomen hebben. We willen hier in het bijzonder postuum onze dank uitspreken aan mevrouw van Eysden (redactrice van ‘Margriet Weet Raad’ 1938-1962) die ons een uitvoerig interview toestond, maar helaas kort daarna, op 29 mei 1978 overleed; dank ook aan A. Herenius (redactrice van ‘Margriet Weet Raad’ 1962-1968), Jacqueline Wesley (redactrice van ‘Margriet Weet Raad’ 1968-1975) en Annick Visser (redactrice van ‘Margriet Weet Raad’ 1975-heden). Van de andere medewerkers van Margriet zijn wij dank verschuldigd aan Joop Swart (voormalig hoofdredacteur van Margriet), Erik Visser (marketingmanager), Th. de Goede (chef redactiedocumentatie), dominee Klamer en andere leden van de adviesstaf van ‘Margriet Weet Raad’.

Hanny van den Horst en Annick Visser zijn we voorts dankbaar voor aanmerkingen op feitelijke onjuistheden en algemene kritiek die ze op een eerdere versie van dit boek hebben geuit. Van de vele mensen die dit boek in een vroegere versie hebben gelezen en bekritiseerd willen wij allereerst een zeer speciale uiting van dankbaarheid naar voren brengen ten aanzien van onze vakbroeders Bart van Heerikhuizen en Nico Wilterdink. Onze dank betreft de hoeveelheid tijd die ze voor ons uitgetrokken hebben en de zorg waarmee ze de eerste versie van dit

boek aan een vaak vernietigende maar altijd terechte kritiek hebben onderworpen. Deze kladversie werd ook gedeeltelijk gelezen en van tal van nuttige opmerkingen voorzien door Bram de Swaan en Bart Tromp. Joop Goudsblom danken wij voor zijn vruchtbaar commentaar op versies van een aan dit boek voorafgaand artikel.

Materiaal over opinieonderzoek in Nederland werd ons gegeven door Connie de Boer, medewerkster van het Polls-archief, en door Cees Middendorp, hoofd van het Steinmetz-archief. Andere mensen die wij hier willen bedanken voor opmerkingen, hulp of informatie zijn: Rineke van Daalen, Bep Hieselaar, Els Jongbloed, Rob Kroes, L. Laeyendecker, George Muskens, Ine van der Plas, Liesbeth van der Sluys, Katja Stam, mevr. Thiel-Katz, Henk Tromp, Flip van Vliet en H. Willemsen. De foto's uit dit boek zijn gemaakt door Eva Besnyö, met uitzondering van de foto's op pp. 56, 82 en 96, die eigendom zijn van het Fotoarchief De Spaarnestad.