DBNL . Kees Groeneboer, Weg tot het Westen

[p. 505]

Bibliografie

Aanleeren
1864	‘Het aanleeren van het Nederduitsch door de inlanders van gouvernementswege bevorderd’, Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1864, II:247-8.
1891	‘Het aanleeren van de Nederlandsche taal door de inlandsche hoofden en ambtenaren’, De Indische Gids 13, I:118-20.
Aanprijzing
1854	‘Aanprijzing om de zoogenaamde Inlandsche kinderen op Java te bezigen tot het beoefenen der Chinesche taal’, Handelingen en Geschriften van het Indisch Genootschap 1854:159-68.
Abdoellah, Dahlan
1916	‘Moet aan onderwijzers, behoorende tot de niet-Europeesche bevolking-groepen, een ruime plaats worden toegekend ook bij het onderwijs, dat gegeven wordt met het Nederlandsch als voertaal?’, in: Prae-adviezen van het Eerste Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 28-30 aug. 1916, pp. 214-31. 's-Gravenhage: Korthuis.
Abell, P.F.
1902	‘Hollandsche cursussen voor Inlanders en Inlanders op de Europeesche Lagere School’, De Indische Gids 24, I:332-44.
Abendanon, J.H.
1913	‘Het onderwijs in Nederlandsch-Indië’, in: H. Colijn (red.), Neerlands Indië; Land en volk; Geschiedenis en bestuur; Bedrijf en samenleving, deel II, pp. 254-82. Amsterdam: Elsevier.
Adam, Ahmat B.
1984	The vernacular press and the emergence of modern Indonesian consciousness (1855-1913), [Ph.D. thesis School of Oriental and African Studies, London.]
Adriani, N.
1902	‘Evangelie-prediking in de landstaal’, Mededeelingen van wege het Nederlandsche Zendelinggenootschap; Bijdragen tot de Kennis der Zending en der Taal-, Land- en Volkenkunde van Nederlandsch-Indië 46:96-116.
1932a	‘Beoefening der Indische talen door een bestuursambtenaar’, in: N. Adriani, Verzamelde geschriften, deel I, pp. 100-18. Haarlem: Bohn. [Oorspronkelijk verschenen 1907.]
1932b	‘Het christianiseeren eener taal’, in: N. Adriani, Verzamelde geschriften, deel II, pp. 112-32. Haarlem: Bohn. [Oorspronkelijk verschenen 1916.]
[Alberda, J.J.]
1859	Het onderwijs in de Oost-Indiën. Amsterdam: Barleffs en Ten Have.

[p. 506]

Albrecht, J.E.
1889	‘Het schoolonderwijs onder de Chineezen’, Paedagogisch-Litterarisch Maandschrift 4:927-41.
Alexander
1879	‘Het korps pupillen te Gombong’, Indisch Militair Tijdschrijft 10, II:365-77, 516-27.
Alfoer
1917	‘Alfoer’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 1, p. 30. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Algemeen Nederlandsch Verbond
1925	Wat wil het Algemeen Nederlandsch Verbond? Uitgegeven door de Groep Nederlandsch-Indië. Weltevreden: Kolff.
Algemeen verslag onderwijs
1827-1941	Algemeen verslag van den staat van het schoolwezen in Nederlandsch-Indië, 1827-64. Voortgezet als Algemeen verslag van den staat van het (middelbaar en) lager onderwijs voor Europeanen en met dezen gelijkgestelden in Nederlandsch-Indië, 1865-1914. Voortgezet als Algemeen verslag van het onderwijs in Nederlandsch-Indië, 1915-39. Batavia: Landsdrukkerij. Voortgezet als Onderwijsstatistiek over het schooljaar 1938/39 en 1939/40. Batavia: Departement van Economische Zaken, augustus 1941, december 1941. [Publikatie van het Centraal Kantoor voor de Statistiek.]
Algemeene narigten
1831	‘Algemeene en bijzondere narigten omtrent het schoolwezen in Nederlandsch Indië’, Nieuwe bijdragen ter bevordering van het onderwijs en de opvoeding, voornamelijk met betrekking tot de lagere scholen in het Koninkrijk der Nederlanden 1831:572-90.
Algra, A.
1938	‘Bataviase scholen en schoolmeesters in de 17e eeuw’, De Christelijke Onderwijzer 21:283-7, 297-300.
Alisjahbana, S. Takdir
1945-47	Kamoes istilah; I Asing-Indonesia; II Indonesia-Asing. Djakarta: Poestaka Rakjat. Twee delen.
1952	‘Rondom het Nederlandse taalprobleem’, Cultureel Nieuws (Sticusa) no. 18:246-51.
1974	‘Language policy, language engineering and literacy in Indonesia and Malaysia’, in: J.A. Fishman (ed.), Advances in language planning, pp. 391-416. The Hague: Mouton.
1976	Language planning for modernization; The case of Indonesian and Malaysian. The Hague/Paris: Mouton.
1978a	‘Bahasa Indonesia bahasa persatuan’, in: S. Takdir Alisjahbana, Dari perjuangan dan pertumbuhan bahasa Indonesia; Kumpulan esai 1932-1957, pp. 9-14. Jakarta: Dian Rakyat. [Oorspronkelijk verschenen 1932.]
1978b	‘Bahasa Indonesia’, in: S. Takdir Alisjahbana, Dari perjuangan dan pertumbuhan bahasa Indonesia; Kumpulan esai 1932-1957, pp. 20-53. Jakarta: Dian Rakyat. [Oorspronkelijk verschenen 1933.]

[p. 507]

1978c	‘Merasionalisasi pelajaran bahasa Indonesia’, in: S. Takdir Alisjahbana, Dari perjuangan dan pertumbuhan bahasa Indonesia; Kumpulan esai 1932-1957, pp. 122-4. Jakarta: Dian Rakyat. [Oorspronkelijk verschenen 1948.]
1978d	‘Tumbuhnya bahasa Indonesia dan soal-soalnya’, in: S. Takdir Alisjahbana, Dari perjuangan dan pertumbuhan bahasa Indonesia; Kumpulan esai 1932-1957, pp. 125-30. Jakarta: Dian Rakyat. [Oorspronkelijk verschenen 1949.]
1978e	‘Sekitar soal bahasa Belanda’, in: S. Takdir Alisjahbana, Dari perjuangan dan pertumbuhan Bahasa Indonesia; Kumpulan esai 1932-1957, pp. 172-7. Jakarta: Dian Rakyat. [Oorspronkelijk verschenen 1951.]
1979f	‘Bahasa Indonesia dan bahasa daerah’, in: S. Takdir Alisjahbana, Dari perjuangan dan pertumbuhan Bahasa Indonesia; Kumpulan esai 1932-1957, pp. 203-21. Jakarta: Dian Rakyat. [Oorspronkelijk verschenen 1955.]
Amboineezen
1917	‘Amboineezen’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 1, pp. 38-40. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Anderson, B.R.O'G
1990a	‘The languages of Indonesian politics’, in: B.R.O'G Anderson, Language and power; Exploring political cultures in Indonesia, pp. 123-151. Ithaca/London: Cornell University Press. [Oorspronkelijk verschenen 1966.]
1990b	‘Language, fantasy, revolution: Java, 1900-1945’, Prisma; The Indonesian Indicator no. 50:25-39. [Themanummer: ‘The discourse of power; The politics of Bahasa Indonesia’.]
Anthonio, W.
1990	Tjalie Robinson: ‘Reflections in a brown eye’. [Ph.D. thesis University of Michigan, Ann Arbor.]
Antigraaf [N. Graafland]
1867	Inlandsch onderwijs; Beoordeling door T.A.F. van der Valk van Harthoorn's brochure; Repliek. Semarang: Van Dorp.
Antonisz., R.G.
1908	‘The disuse of the Dutch language in Ceylon’, Journal of the Dutch Burgher Union of Ceylon I-1:29-37.
Anwar, Khaidir
1980	Indonesian: The development and use of a national language. Yogyakarta: Gadjah Mada University Press.
Appel, R. en P. Muysken
1987	Language contact and bilingualism. London: Edward Arnold.
Associatie
1917	‘Associatie’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 1, p. 67. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Atlas Tropisch Nederland
1938	Atlas van Tropisch Nederland; Uitgegeven door het Koninklijk Nederlandsch Aardrijkskundig Genootschap in samenwerking met den Topografische Dienst in Nederlandsch-Indië. Batavia: Koninklijk Nederlandsch Aardrijkskundig Genootschap. [Heruitgave 1990, Landsmeer: Gemilang.]

[p. 508]

B.
1914	‘Een Indisch Hollandsch’, Indologenblad 6:59-61, 109.
1926	‘Het Hollandsch als voertaal bij het onderwijs in Nederlandsch-Indië’, Wetenschappelijke Bladen 1926, IV:244-8.
B., Z. de
1905	‘Nederlandsche taal bij de Inlanders’, Het Koloniaal Weekblad 2-11-1905:2.
[Bakhuizen van den Brink, Ch. R.]
1915	‘De Inlandsche burgers in de Molukken’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 70:595-649.
Bakker, J.W.M.
1940	‘Eigen of vreemde taal in de volksopvoeding?’, Opvoeding 8:13-20, 52-7.
1947	‘Maleis als Indonesische eenheidstaal’, Indisch Missie Tijdschrift 30:57-64.
1948	‘Onderwijsvernieuwing in Indonesië; Voertaalquestie fundamenteel’, Indisch Missie Tijdschrift 31:105-12.
Bannink, J.C.A.
1915	‘De Maleische taal en het Indische leger’, Indisch Militair Tijdschrift 46, I:569-95.
Barnouw, A.J.
1969	Monthly letters on the culture and history of the Netherlands. Assen: Van Gorcum-Prakke.
Bartholo [D.W. Schiff]
1863	Het inlandsch schoolwezen en de evangelisatie in Nederlandsch-Indië. 's-Gravenhage: Nijhoff.
Batara Bajoe
1918	Het invoeren van het Maleisch bij het Middelbaar Onderwijs. [Z.p.: z.n.]. [Overdruk uit De Taak 1-38 (20-4-1918).]
Beberapa angka
1949	Beberapa angka jang mengenai keadaan pengadjaran pada permulaan tahun pengadjaran 1949-1950. Djakarta: Kementerian Pendidikan, Pengadjaran dan Kebudajaan Republik Indonesia Serikat, 1950.
Bemmelen, S.T. van
1982	‘Enkele aspecten van het onderwijs aan Indonesische meisjes, 1900-1940’. [Doctoraalscriptie Rijksuniversiteit Utrecht.]
Bemoedigend verschijnsel
1901	‘Een bemoedigend verschijnsel van stille kracht’, Tijdschrift voor het Binnenlandsch Bestuur 21:74-80. [Ook verschenen in: Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1901:474-81.]
Bennis, H., A. Neijt en A. van Santen (red.)
1991	De groene spelling. Amsterdam: Bakker.
Berg, C.C.
1939	Indië's talenweelde en Indië's taalproblemen. Groningen/Batavia: Wolters.
1951	De problematiek van het Bahasa-Indonesia-experiment. Groningen/Djakarta: Wolters.

[p. 509]

Berg, J. van den
1990	Soebatten, sarongs en sinjo's; Indische woorden in het Nederlands. 's-Gravenhage: BZZTôH.
Berge, A.B. ten
1918	‘De Hollandsch-Inlandsche School’, in: Referaten en stellingen van het 1-ste Nederlandsch Indisch Onderwijs Kongres, 18-21 juni 1918, thema IVb, pp. 22-38. Weltevreden: Indonesische Drukkerij.
Berge, T. van den
1987	‘Het Mandarijn-Chinees in het Hollands-Chinees onderwijs’, Jambatan 5-3:113-22.
Bergh, J.D. van den
1952	‘De missie en de Bahasa Indonesia’, Sticusa-Jaarboek 1952:64-80.
Bergsma, L.
1918	‘De Hollandsch-Inlandsche School’, in: Referaten en stellingen van het 1-ste Nederlandsch Indisch Onderwijs Kongres, 18-21 juni 1918, thema IVb, pp. 48-67. Weltevreden: Indonesische Drukkerij.
Bernet Kempers, A.J.
1982	‘De Indonesische cultuur in de koloniale sfeer’, Groniek; Gronings Historisch Tijdschrift 17-80:34-43.
Bertouille-Jaquet, N.
1967-68	‘Het Nederlands in de Indische archipel van de compagniestijd tot heden’, Tijdschrift van de Vrije Universiteit van Brussel 10-3:137-54.
Bestuurswezen
1927	‘Bestuurswezen’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 5, pp. 78-114. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Biegman, G.J.F.
1915	‘Onderwijs in de landstaal’, De Indische Gids 37, II:1733-9.
Blankenstein, M. van
1953	‘Het Nederlands in Indonesië’, in: M. van Blankenstein, Indonesië nu; Nieuwe indrukken, pp. 63-72. 's-Gravenhage/Bandung: Van Hoeve.
Bleeker, P.
1856	Reis door de Minahassa en den Motukschen Archipel; Gedaan in de maanden september en oktober 1855 in het gevolg van den Gouverneur Generaal Mr. A.J. Duymaer van Twist. Batavia: Lange. Twee delen.
Blussé, L.
1986	Strange Company; Chinese settlers, mestizo women and the Dutch in VOC Batavia. Dordrecht: Foris. [KITLV, Verhandelingen 122.]
Bodenstedt, A.A.
1966	Sprache und Politik in Indonesien; Entwicklung und Funktionen einer neuen Nationalsprache. Heidelberg: Südasien-Instituts Universität Heidelberg.
Boeka [P.C.C. Hansen]
[1901]	Pàh Troeno; Uit Java's binnenland. Amsterdam: Van Rossen.
1910	‘Iets over het Nederlandsch voor Inlanders en over daarmede verband houdende zaken’, De Indische Gids 32, I:289-95.

[p. 510]

Boeke, J.
1916	‘Het medisch onderwijs voor Inlanders in onze Oost in verband met hooger en middelbaar onderwijs hier te lande en in Indië’, Verslagen Indisch Genootschap 12-12-1916:79-102.
Boekholt, P. Th. F.M. en E.P. de Booy
1987	Geschiedenis van de school in Nederland. Assen/Maastricht: Van Gorcum.
Boelen, A.
1880	Het lager onderwijs in verband met onze weerbaarheid. Batavia: Visser.
Boes, A.G.
1916	‘Welke plaats behooren bij het onderwijs in te nemen eensdeels de inheemsche talen, ook het Chineesch en Arabisch, anderdeels het Nederlandsch?’, in: Prae-adviezen van het Eerste Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 28-30 aug. 1916, pp. 23-30. 's-Gravenhage: Korthuis.
Boheemen, H. van
1953	‘Taalproblemen in Oost en West’, Paedagogische Studiën 30-11:346-54.
Bongers, H. en [J.F.H.]A. de la Court
1935	Rationeel taalonderwijs. Groningen/Batavia: Wolters.
Boon, J.
	zie Robinson, Tjalie
Borel, H.J.F.
1913	‘De Chineesche beweging in Nederlandsch-Indië, Verslagen Indisch Genootschap 15-4-1913:179-220.
Bossenbroek, M.P.
1986	Van Holland naar Indië; Het transport van koloniale troepen voor het Oost-Indische leger 1815-1909. Amsterdam: De Bataafsche Leeuw.
1992	Volk voor Indië; De werving van Europese militairen voor de Nederlandse koloniale dienst 1814-1909. Amsterdam: Van Soeren.
Boukema, H.J.
1982	‘Indonesië’, in: J. de Rooy et al (red.), Neerlandistiek buiten Nederland en België, pp. 121-8. Den Haag/Hasselt: Internationale Vereniging voor Neerlandistiek.
Boukema, H.J. en S.C. van der Ree
1986	‘Het onderwijs Nederlands in Indonesië: de laatste 75 jaar’, Levende Talen no. 411:318-29.
Bousquet, G.H.
1939	La politique musulmane et coloniale des Pays-Bas. Paris: Hartmann.
Boxer, C.R.
1950	Jan Compagnie in Japan, 1600-1850; An essay on the cultural, artistic and scientific influence exercised by the Hollanders in Japan from the seventeenth to the nineteenth centuries. The Hague: Nijhoff.
1988	The Dutch seaborne empire 1600-1800. London: Pelican Books. [Eerste druk 1965.]
Braam, H. van
1900	‘Gouvernements voorbereidend onderwijs is van urgent belang’, Het Onderwijs 9:427-30, 565-6.

[p. 511]

Broerse, A.C.
1974	Het schatten van verbale frekwenties; De geschiedenis van een onderzoek. Utrecht: Bijleveld.
Brons Middel, R.
1886	‘Indische bastaardwoorden in de Nederlandsche taal’, Paedagogisch-Litterarisch Maandschrift 1:35-6.
1887	‘De kennis der landstaal, een vereischte bij het Nederlandsche-taal-onderwijs aan landskinderen’, Paedagogisch-Litterarisch Maandschrift 1:594-600.
Brouwer, H.
1897	‘Eene oppervlakkige behandeling van eene ernstige zaak’, Nederlandsch Zendingstijdschrift 9:65-79.
Brouwer, W.
1899	‘Historische nota over het Inlandsch onderwijs in Nederlandsch-Indië’, in: Algemeen verslag van den staat van het (middelbaar en) lager onderwijs voor Europeanen en met dezen gelijkgestelden in Nederlandsch-Indië, 1893-97, Bijlage. Batavia: Landsdrukkerij.
Brugmans, I.J.
1930	‘Hollandsch-Inlandsch onderwijs’, Djawa 10:122-34.
1937	‘De verbreiding van de Nederlandse taal in Indië’, Koloniale Studiën 21: 42-62. [Ook verschenen in Opvoeding 6 (1937):38-55, en als brochure Batavia: De Unie, z.j.]
1938	Geschiedenis van het onderwijs in Nederlandsch-Indië. Groningen/Batavia: Wolters.
1940a	‘Oosterse en Westerse elementen in het Nederlandsch-Indische onderwijs’, Verslagen Indisch Genootschap 2-2-1940:33-58.
1940b	Rapport inzake een te Batavia op te richten Faculteit der Letteren. Batavia: Departement van Onderwijs en Eeredienst. [Overdruk Djawa 20-6 (1940).]
1961	‘Onderwijspolitiek’, in: H. Baudet en I.J. Brugmans (red.), Balans van beleid; Terugblik op de laatste halve eeuw van Nederlandsch-Indië, pp. 153-70. Assen: Van Gorcum.
1967	‘Het universitair onderwijs in de Nederlandse taal, letterkunde en geschiedenis in Nederlands-Indië’, in: W. Thijs en J.M. Jalink (red.), De Nederlandistiek in het buitenland; Het universitair onderwijs in de Nederlandse taal- en letterkunde, cultuur- en politieke geschiedenis buiten Nederland en België, pp. 139-40. 's-Gravenhage: Werkcommissie van Hoogleraren en Lectoren in de Nederlandistiek aan Buitenlandse Universiteiten.
Brugmans, I.J., H.J. de Graaf, A.H. Joustra, A.G. Vromans (red.)
1960	Nederlandsch-Indië onder Japanse bezetting; Gegevens en documenten over de jaren 1942-1945. Franeker: Wever.
Bruin, D.C. de
1893	Fragmentarische herinneringen uit het leven van een oud-gouvernements-onderwijzer. Semarang: Semarang Drukkerij en Boekhandel.

[p. 512]

Brumund, J.F.G.
1855	‘Twee dagen te Langowan; Fragment mijner reize door de Minahassa’, Tijdschrift tot Bevordering van Christelijk Leven in Nederlandsch-Indië 1, II:397-428.
1857	Het volksonderwijs onder de Javanen. Batavia: Van Haren Noman en Kolff.
Bruyn Prince, P.M.L. de
1910	‘[De vereenvoudigde spelling en Ned.-Indië]’, Vereenvoudiging; Orgaan van de Vereniging tot Vereenvoudiging van Onze Schrijftaal 14-3/5 (7-7-1910):33.
Burg, C.L. van der
1896	‘Schets eener geschiedenis der school voor inlandsche geneeskundigen (doktor djawa) te Batavia’, De Indische Gids 18, II:1962-76.
Busken Huet, Cd.
1890	Brieven van Cd. Busken Huet, uitgegeven door zijne vrouw en zijn zoon; Eerste deel (1847-1876). Haarlem: Tjeenk Willink.
1986	Tijgergenoegens; Een bloemlezing uit zijn werk samengesteld en van aantekeningen voorzien door Olf Praamstra. Amsterdam: Synthese.
Bijblad
1857-1949	Bijblad op het Staatsblad van Nederlandsch-Indië. Batavia: Landsdrukkerij.
C., de
1874	‘Het Maleisch op de volksscholen in Indië’, Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1874, II:209-15.
Callenbach, J.R.
1897	Justus Heurnius; Eene bijdrage tot de geschiedenis des Christendoms in Nederlandsch Oost-Indië. Nijkerk: Callenbach.
Campbell, Wm.
1903	Formosa under the Dutch, described from contemporary records with explanatory notes and a bibliography of the island. London: Kegan Paul, Trench and Trubner.
Carey, P.
1992	The British in Java 1811-1816; A Javanese account. New York: Oxford University Press. [Oriental Documents 10.]
Casajangan, R. Soetan
1911	‘Verbeterd inlandsch onderwijs’, Moederland en Koloniën 11-4:27-46.
Catalogus
1929	Catalogus der boeken, kaarten, atlassen en andere drukwerken in voorraad bij 's Lands Depôt van Leermiddelen. Batavia: Kolff.
Catenius, H.A.N.
1900a	‘Taal; Onderwijs; Methode’, De Indische Gids 22, I:537-43.
1900b	‘De opleiding onzer toekomstige Indische officieren in de Maleische taal’, Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1900:281-7.

[p. 513]

Certificaat
1983	Het Certificaat Nederlands als vreemde taal. Brussel: Vlaamse Gemeenschap, Commissariaat-Generaal voor de Internationale Culturele Samenwerking, 's-Gravenhage: Ministerie van Onderwijs en Wetenschappen.
Charry, E., G. Koefoed en P. Muysken (red.)
1983	De talen van Suriname; Achtergronden en ontwikkelingen. Muiderberg: Coutinho.
Chineezen
1917	‘Chineezen’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 1, pp. 480-7. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Christelijk Onderwijs
[1910?]	Christelijk Hollandsch Inlandsch Onderwijs. Hilversum: Vereeniging voor Christelijk Hollandsch Onderwijs ten behoeve van de Inlandsche Bevolking in Nederlandsch Oost-Indië.
Chijs, J.A. van der
1861	‘De Latijnsche scholen van 1642 en 1666, alsmede het Seminarium van 1745 te Batavia; Proeve eener geschiedenis van het onderwijs in Nederlandsch Indië’, Tijdschrift voor Indische Taal-, Land- en Volkenkunde 10:163-220.
1864, 1867, 1879	‘Bijdragen tot de geschiedenis van het Inlandsch onderwijs in Nederlandsch-Indie, aan officiële bronnen ontleend’, Tijdschrift voor Indische Taal-, Land- en Volkenkunde 14:212-323, 16:1-80, 25:1-51.
1875, 1880, 1903	‘Proeve eener Nederlandsch-Indische bibliographie (1659-1870)’, Verhandelingen van het Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen 37:1-325, 39-4:1-83 (supplement 1), 55-3:1-65 (supplement 2).
1902	Het middelbaar schoolonderwijs te Batavia gedurende de eerste helft van de 19e eeuw, volgens officieele bescheiden. Batavia: Kolff.
Chijs, J.A. van der (red.)
1885-1900	Nederlandsch Indisch plakaatboek. Batavia: Landsdrukkerij, 's-Gravenhage: Nijhoff. Zeventien delen.
Cleintuar, G.L.
1990	‘Indische identiteit als dynamisch begrip’, in: W. Willems (red.), Indische Nederlanders in de ogen van de wetenschap, pp. 52-102. Leiden: Centrum voor Onderzoek Maatschappelijke Tegenstellingen, Rijksuniversiteit Leiden.
Clockener Brousson, H.C.C.
1899	‘Uit Neêrlandsch-Indië’, Neerlandia juli 1899:1-2.
1901	‘Nederland in de Oost; Rede op het XXVI-ste Nederlandsch Taal- en Letterkundig Congres [te Nijmegen] gehouden’, Neerlandia 5-9:101-3.
Coelho, M.B.
1945	‘Nederlands-Indië in de toekomst’, Neerlandia; Uitgegeven door de Groep Nederlandse Antillen van het Algemeen Nederlands Verbond 1945-4:3-11.

[p. 514]

Cohen Stuart, A.B.
1869	Het Inlandsch Onderwijs (overdruk uit den Javabode no. 68, 70 en 71); In antwoord op een schrijven van den Heer S.E. Harthoorn, getiteld ‘Willen en kunnen’ (Javabode no. 60 en 61). Batavia: Van Dorp.
Colenbrander, H.T. en J.E. Stokvis (red.)
1916-17	Leven en arbeid van Mr. C. Th. van Deventer. Amsterdam: Van Kampen. Drie delen.
Collins, J.T.
1980	Ambonese Malay and creolization theory. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Palajaran Malaysia.
Colijn, H.
1910	‘[De vereenvoudigde spelling en Ned.-Indië]’, Vereenvoudiging; Orgaan van de Vereniging tot Vereenvoudiging van Onze Schrijftaal 14-3/5 (7-7-1910):32-3.
Communiqué
1952	‘Communiqué van de Culturele Adviesraad’, Cultureel Nieuws (Sticusa) no. 18:252-4.
Coolhaas, W. Ph.
1951	‘Van koloniale geschiedenis en geschiedenis van Indonesië, van historici en taalambtenaren’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 107: 135-60.
1985	Controleur B.B.; Herinneringen van een jong bestuursambtenaar in Nederlands-Indië. Utrecht: Hes.
Coolhaas, W. Ph. (red.)
1960-88	Generale Missiven van Gouverneurs-Generaal en Raden aan Heren XVII der Verenigde Oostindische Compagnie. 's-Gravenhage: Nijhoff. Negen delen. [Rijks Geschiedkundige Publicatiën, grote serie.]
Coulmas, F.
1985	Sprache und Staat: Studien zur Sprachplanung und Sprachpolitik. Berlin/New York: De Gruyter.
Court, [J.F.H.]A. de la
1934	De nieuwe spelling. Batavia: Noordhoff-Kolff.
1938	‘Het Nederlands op de Hollands-Inlandse School’, Kritiek en Opbouw 1-1:5-8.
1939	‘Rationeel taalonderwijs’, Paedagogische Studiën 20:380-96.
1940	‘Het Nederlands in Indië met betrekking tot de inheemse bevolking’, Verslagen Indisch Genootschap 8-3-1940:61-82.
1945	Paedagogische richtlijnen voor Indonesië. Deventer: Van Hoeve.
1946	‘Toekomst der Nederlandse taal in Indonesië’, De Groene Amsterdammer 70-49 (14-12-1946):7.
Court, J.F.H.A. de la (red.)
1937	De meest voorkomende woorden en woordcombinaties in het Nederlandsch; Verslag van een onderzoek in opdracht van het Departement van Onderwijs en Eeredienst. Batavia: Volkslectuur.

[p. 515]

Court, J.F.H.A. de la, en M. Crijns
1934-36	Inleiding in de praktijk van onderwijs en opvoeding. Batavia: NoordhoffKolff. Drie delen.
Crawfurd, J.
1820	History of the Indian Archipelago: containing an account of the manners, arts, languages, religions, institutions, and commerce of its inhabitants. Edinburgh: Archibald Constable. Drie delen.
Creutzberg, K.F.
1923	‘Enkele grepen uit de Indische onderwijspolitiek’, Verslagen Indisch Genootschap 19-1-1923:1-35.
Daftar
1932-49	Daftar boekoe-boekoe; Lijst van uitgaven. Batavia: Wolters. Zes delen.
Daghregister
1624-82	Dagh-Register gehouden int Casteel Batavia vant passerende daer ter plaetse als over geheel Nederlandts-India, 1624-1682. Batavia: Landsdrukkerij, 's-Gravenhage: Nijhoff, 1887-1931. Eenendertig banden.
Daha
1917	‘De Javaansche taal bij het Inlandsch onderwijs’, De Taak 1-1 (4-8-1917):6-7. [Ook verschenen in: Wederopbouw 1 (1918):46-9.]
1918	‘Nog eens de Javaansche taal bij het Inlandsch onderwijs’, Wederopbouw 1:63-5.
Dalgado, S.R.
1900	Dialecto Indo-Portugues de Ceylao. Lisboa: Imprensa Nacional.
1936	Portuguese vocables in Asiatic languages. Baroda: Oriental Institute.
Dam, J.J.M. van
1948	‘Jantje Kaas en zijn jongens; Bijdrage tot de kennis van de Ned.- Indische soldatentaal in de 19e eeuw’, Tijdschrift voor Indische Taal-, Land- en Volkenkunde 82:62-209.
Dam, P. van
1954	Beschrijvinghe van de Oost-Indische Compagnie; Uitgegeven door Dr. C.W. Th. Baron van Boetzelaer van Asperen en Dubbeldam. Deel IV. 's-Gravenhage: Nijhoff.
Daman, J.A.
1941	Vijftig jaren van strijd 1891-1941. Purmerend: Muusses. [Gedenkschrift Vereniging tot Vereenvoudiging van Onze Spelling.]
1947	De laatste jaren van de spellingstrijd; Een terugblik; Vervolg op ‘Vijftig jaren van strijd 1891-1941’. Utrecht: Vereniging tot Vereenvoudiging van Onze Spelling.
Danckaerts, S.
1859	‘Historisch ende grondich verhael, van den standt des Christendoms int quartier van Amboina, mitsgaders van de hoope ende apparentie eenigher reformatie ende beternisse van dien’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 6:105-36. [Oorspronkelijk verschenen 1621, 's-Gravenhage: Aert Meuris.]

[p. 516]

Dardjowidjojo, Soenjono
1987	‘Kolonialisme dan pengembangan bahasa nasional’, in: Muhadjir (ed.), Evaluasi dan strategi kebudayaan, pp. 114-27. Depok: Fakultas Sastra Universitas Indonesia.
Daum, P.A.
1890	‘Inlandsch onderwijs C.A.’, Bataviaasch Nieuwsblad 18 en 19 juni 1890.
Deleu, J.
1990	Mijn vaderland is de Nederlandse taal. Leuven: Kritak.
Deventer, C. Th. van
1899	‘Een eereschuld’, De Gids 53, III:205-57. [Ook opgenomen in: H.T. Colenbrander en J.E. Stokvis (red.), Leven en arbeid van Mr. C. Th. van Deventer, deel II, pp. 1-47. Amsterdam: Van Kampen, 1916.]
1900	‘Een stem uit Java’, Neerlandia 4-1:10-3. [Verkort opgenomen in: H.T. Colenbrander en J.E. Stokvis (red.), Leven en arbeid van Mr. C. Th. van Deventer, deel III, pp. 30-2. Amsterdam: Van Kampen, 1917.]
1901	‘Indische decentralisatie-plannen’, De Gids 19, I:287-330. [Verkort opgenomen in: H.T. Colenbrander en J.E. Stokvis (red.), Leven en arbeid van Mr. C. Th. van Deventer, deel III, pp. 44-63. Amsterdam: Van Kampen, 1917.]
1910	Het onderwijsvraagstuk in Nederlandsch-Indië. Amsterdam: De Bussy. [Overdruk De Indische Mercuur 26-7-1910, no. 30; Verkort opgenomen in: H.T. Colenbrander en J.E. Stokvis (red.), Leven en arbeid van Mr. C. Th. van Deventer, deel III, pp. 291-3. Amsterdam: Van Kampen, 1917.]
Deventer Jsz., S. van
1865	‘Kennis der inlandsche talen bij ambtenaren, en hun omgang met hoofden en bevolking’, Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1865, I:101-29.
Devereux, G. en E.M. Loeb
1943	‘Antagonistic acculturation’, American Sociological Review 8:133-47.
Dewantara, Ki Hadjar [Soewardi Soeryaningrat]
1935	Een en ander over ‘Nationaal Onderwijs’ en het Instituut ‘Taman Siswa’ te Jogyakarta. Jogyakarta: Wisata. [Brochureserie-Wasita no. NII-1935.]
1962a	‘Pengadjaran bahasa’, in: Ki Hadjar Dewantara, Karja Ki Hadjar Dewantara; Bagian pertama: Pendidikan, pp. 495-506. Jogjakarta: Pertjetakan Taman Siswa. [Oorspronkelijk verschenen 1933.]
1962b	‘Hanja bahasa Indonesia berhak mendjadi bahasa persatuan’, in: Ki Hadjar Dewantara, Karja Ki Hadjar Dewantara; Bagian pertama: Pendidikan, pp. 513-9. Jogjakarta: Pertjetakan Taman Siswa. [Oorspronkelijk verschenen 1938.]
1962c	‘Soal peladjaran bahasa Djerman’, in: Ki Hadjar Dewantara, Karja Ki Hadjar Dewantara; Bagian pertama: Pendidikan, p. 526. Jogjakarta: Pertjetakan Taman Siswa. [Oorspronkelijk verschenen 1941.]
1962d	‘Bahasa-bahasa asing’, in: Ki Hadjar Dewantara, Karja Ki Hadjar Dewantara; Bagian pertama: Pendidikan, pp. 534-5. Jogjakarta: Pertjetakan Taman Siswa. [Oorspronkelijk verschenen 1951.]
1962e	‘Soal bahasa Belanda adalah soal perdjoangan nasional’, in: Ki Hadjar Dewantara, Karja Ki Hadjar Dewantara; Bagian pertama: Pendidikan,

[p. 517]

	pp. 535-40. Jogjakarta: Pertjetakan Taman Siswa. [Oorspronkelijk verschenen 1952.]
	zie ook Surya Ningrat, Suardhy
Dharmowijono, Widjajanti W.
1983	De waardering van de Indonesiër ten aanzien van het Nederlands en de rol die hij aan het Nederlands toekent; Een attitudineel onderzoek. Jakarta: Onderzoeksvoorstel Seksi Belanda, Fakultas Sastra, Universitas Indonesia.
Diehl, K. Smith
1990	Printers and printing in the East Indies to 1850; Volume I Batavia. New York: Caratzas.
Diffelen, R. van
1936	‘Het onderwijs voor Chineezen’, Koloniale Studiën 20-5/6:42-62.
1947	‘Nieuwe ontwikkelingen met betrekking tot het onderwijs in Indonesië (Radiovoordracht 22 december 1947)’, Neerlandia 1948-2:21-2.
Djajadi
1958	‘Soal bahasa Belanda’, Budaya [P.P.& K.] 7-1:49-50.
Djajadiningrat, Achmad
1936	Herinneringen. Amsterdam/Batavia: Kolff.
Djajadiningrat, Hoesein
1918	De voertaalkwestie. Weltevreden: Indonesische Drukkerij. [Ook verschenen in: Referaten en stellingen van het 1-ste Nederlandsch Indisch Onderwijs Kongres, 18-21 juni 1918, thema IIb, pp. 1-24. Weltevreden: Indonesische Drukkerij.]
Djajadiningrat, Loekman
1942	From illiteracy to university; Educational development in the Netherlands Indies. Quebec: The Netherlands and Netherlands Indies Council of the Institute of Pacific Relations.
Djatikusumo, G.P.H.
1992	‘Memoar Djatikusumo: Prajurit dari Kraton’, Tempo 22-20 (18 juli 1992):43-8, 61-7.
Djohan, B.
1919	‘De Maleische taal en hare toekomst’, Jong Sumatra 2:164-71.
Djojohadikusumo, Margono
1970	Herinneringen uit drie tijdperken; Een geschreven familie-overlevering. Amsterdam: Nabrink.
Djojopoespito, Soegondo
1939	‘De rede van Prof. Berg’, Keboedajaan dan Masjarakat 1:230-3.
1941	‘De Hollands-Inlandse school’, Kritiek en Opbouw 4-10:142-5.
Djojopoespito, Soewarsih
1938	‘De taal der Soendanese jongeren’, Kritiek en Opbouw 1-23:348-50.
1986	Buiten het gareel; Een Indonesische roman. Derde druk. 's-Gravenhage: Nijgh en Van Ditmar. [Eerste druk 1940.]
Djojoprajitno, Soedyono
	zie Gadjah Mada

[p. 518]

Dolk, L.
1988	‘Een uitgeweken Gids in Indië; Literaire aspecten van het tijdschrift De Fakkel (nov. 1940-jan. 1942)’, in: R. Baay en P. van Zonneveld (ed.), Indisch-Nederlandse literatuur; Dertien bijdragen voor Rob Nieuwenhuys, pp. 243-77. Utrecht: Hes.
1993	Twee zielen, twee gedachten; Tijdschriften en intellektuelen op Java (1900-1957). Leiden: KITLV Uitgeverij. [KITLV, Verhandelingen 159.]
Van Dorp's handleiding
1935	Van Dorp's korte handleiding voor de nieuwe spelling van de Nederlandse taal. Semarang/Soerabaia/Bandoeng: Van Dorp.
Drayer, E.
1988	‘“U kent mij niet, maar mijn boek kent u allemaal”; Een portret van de maker van Wortschatz’, Vrij Nederland 49-6 (6 februari 1988), Bijlage:4-9.
Drewes, G.W.J.
1929	‘The influence of Western civilisation on the language of the East Indian Archipelago’, in: B. Schrieke (ed.), The effect of Western influence on native civilisations in the Malay Archipelago, pp. 126-57. Batavia: Kolff.
1948	Van Maleis naar Basa Indonesia. Leiden: Brill.
1949	‘De rol van het Maleis in Indonesië’, Levende Talen no. 148:7-25.
1953	‘L'Indonésie avant la Deuxieme Guerre Mondiale; L'oeuvre du Bureau d'Education Populaire en Indonésie (1917-1942)’, in: Symposium on popular education 1952, pp.132-50. Leiden: Universitaire Pers Leiden.
Driel, L. van
1988	De zin van de vorm; Roorda's logische analyse en de algemene grammatica. Amsterdam: VU Uitgeverij.
Drooglever, P.J.
1980	De Vaderlandse Club 1929-1942; Totoks en de Indische politiek. Franeker: Wever.
Duyvendak, J.J.L.
1919	‘Het onderwijs voor Chineezen in Nederlandsch-Indië; Zijn afzonderlijke gouvernements-scholen gewenscht?’, in: Prae-adviezen van het Tweede Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 22-24 oct. 1919, pp. 15-25. 's-Gravenhage: Korthuis.
Dwidjo Sewojo, M. Ng.
1917	Het Inlandsch onderwijs in Nederlandsch Oost-Indië. ['s-Gravenhage: z.n.].
Dijck, I.Z. van
1916	‘Aanpassend middelbaar (voorbereidend hooger) onderwijs in Nederlandsch-Indië’, Koloniale Studiën 1:221-9.
Dyen, I.
1971	‘The Austronesian languages of Formosa’, in: T.A. Sebeok (ed.), Current trends in linguistics, vol.8, pp. 168-200. The Hague/Paris: Mouton.
Dijk, C. van
1986	‘1600-1898; Gezanten, slaven, een schilder en enkele scholieren’, in: H.A. Poeze, In het land van de overheerser; Indonesiërs in Nederland 1600-1950, pp. 1-22. Dordrecht: Foris. [KITLV, Verhandelingen 100.]

[p. 519]

Dijk, T. van
1929	‘De behoefte aan Hollandsch onderwijs’, De Macedoniër 33:139-46.
Dijkema, K.
1918	‘De reorganisatie van het Indisch onderwijs’, De Banier 10:159-60, 191-2, 241-2, 320-1.
E., F.v.
1911	‘Een en ander in verband met het hoofdartikel “Maleisch of Nederlandsch”’, Indologenblad 2:137-9.
Eck, R. van
1883	‘Schetsen uit het volksleven in Nederlansch Oost-Indië; Deel XIV: De talen van Indië’, De Indische Gids 5, I:146-70.
[Eck, R. van?]
1892	‘De spraak der Indo-Europeanen’, De Indische Gids 14, II:2396-400.
Eerde, J.C. van
1926	Koloniale volkenkunde; Eerste stuk: Omgang met Inlanders. Vierde druk. Amsterdam: Du Bussy. [Eerste druk 1914.]
Eersel, Ch. H.
1987	‘Taalpolitiek en sociale mobiliteit in Suriname, 1863-1985’, Oso; Tijdschrift voor Surinaamse Taalkunde, Letterkunde en Geschiedenis 6-2:127-36.
Emeis, M.G.
1917	‘De voertaalkwestie’, Het Inlandsch Onderwijs 2-9:4-5, 2-10:1-2.
1949	‘Maleis en Indonesisch’, in: Wegens bijzondere verdienste opgedragen aan Prof. Mr. J. Ph. Suyling door de Indologische Faculteit te Utrecht, pp. 135-50. Amsterdam/Brussel: Elsevier.
Encyclopaedie Nederlandsch-Indië.
1917-40	Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië. Tweede druk. 's-Gravenhage: Nijhoff, Leiden: Brill. Acht delen.
End, Th. van den
1985	De Gereformeerde Zendingsbond 1901-1961; Nederland-Tanah Toraja; Een bronnenpublicatie. Alphen aan den Rijn: ASKA. [Project Kerkhistorische Uitgaven Indonesië.]
Engelbrecht, W.A.
1867	‘Nog eenige Oosterlingen in de Nederlandsche taal’, De Nederlandsche Spectator 1867:242-4.
Enig cijfermateriaal
1948	Enig cijfermateriaal betreffende de toestand bij het lager onderwijs aan de aanvang van het schooljaar 1948-1949 (m.u.v. Oost-Indonesië, Pasundan en de Republiek). Batavia: Departement van Opvoeding, Kunsten en Wetenschappen, 1949.
Essed-Fruin, E.
1990	‘Het Nederlands in Suriname’, Ons Erfdeel 33-1:52-61.
Essed-Fruin, E.D. en L. Gobardhan-Rambocus
1992	‘Het Nederlands in Suriname’, Neerlandica Extra Muros 30-3:10-21.
Esser, S.J.
1935a	‘Maleisch en landstaal’, De Opwekker 80:388-92.

[p. 520]

1935b	‘Het Maleisch als cultuurtaal’, De Opwekker 80:393-9.
1938	‘Maleisch en Nederlandsch’, Koloniale Studiën 22:154-68.
Eybergen, C.H. Th. J.
1919	‘Welke zijn de voor- en nadeelen verbonden aan een geheele of gedeeltelijke openstelling van de Europeesche lagere school voor kinderen van de niet-Europeesche bevolkingsgroepen in Nederlandsch-Indië?’, in: Prae-adviezen van het Tweede Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 22-24 oct. 1919, pp. 35-49. 's-Gravenhage: Korthuis.
Eyk, W.B.J. van
1870	Het openbaar lager onderwijs voor Europeanen in Nederlandsch-Indië. Deventer: Hulscher.
Eijsenring, A.I. en N.E. Bochove
1979	Taal- en communicatieproblemen bij allochtone jongeren in Nederland; Opgaven voor de transculturele pedagogiek en orthopedagogiek. 's-Gravenhage: Staatsuitgeverij.
Fasseur, C.
1987	‘Een vergeten strafwetboek’, in: W.C. van Binsbergen et al (red.), Handhaving van de rechtsorde; Bundel aangeboden aan Albert Mulder, pp. 37-53. Zwolle: Tjeenk Willink.
1989a	‘Een rijke schatkamer; De rol van het Nederlands bij de studie van het Indonesische verleden’, in: K. Groeneboer (ed.), Studi Belanda di Indonesia - Nederlandse studiën in Indonesië, pp. 429-40. Jakarta: Djambatan.
1989b	‘Leiden and empire: University and colonial office 1825-1925’, in: W. Otterspeer (ed.), Leiden oriental connections 1850-1940, pp. 187-203. Leiden: Brill / Universitaire Pers Leiden. [Studies in the History of Leiden University 5.]
1992a	‘De “adeldom” van de huid; De rol van de Indische Nederlander in het Nederlands-Indische bestuur’, in: W. Willems (red.), Sporen van een Indisch verleden (1600-1942), pp. 13-22. Leiden: Centrum voor Onderzoek van Maatschappelijke Tegenstellingen, Rijksuniversiteit Leiden.
1992b	‘Hoeksteen en struikelblok; Rasonderscheid en overheidsbeleid in Nederlands-Indië’, Tijdschrift voor Geschiedenis 105:218-43.
1993	De Indologen; Ambtenaren voor de Oost 1825-1950. Amsterdam: Bakker.
Fèbre, W. le
1951	‘Taman Siswa en de nationalisatie van het onderwijs in Indonesië’, Oriëntatie no. 43:348-91.
Feenstra Kuiper, J.
1921	Japan en de buitenwereld in de achttiende eeuw. 's-Gravenhage: Nijhoff.
Fischer, H. Th.
1950	‘De tweede unie-taal’, Sticusa-Jaarboek 1950:20-32.
Fokker, A.A.
1891	‘De waarde van het Maleisch als beschavingsmedium’, Tijdschrift voor het Binnenlandsch Bestuur 5:82-8.
1902	‘Het Portugeesche element in 't Maleisch’, De Indische Gids 24, II:1732-5.
1904	‘Is het voor Maleier of Javaan moeilijk om Hollandsch te leeren?’, Bintang Hindia 2:175-6.

[p. 521]

1906	‘Indisch Hollandsch’, Weekblad van Indië 3-8 (17-6-1906):161-3. [Ook verschenen in: Het Onderwijs 15 (1906):292-4.]
Fokker Jr., A.A.
1950	‘Indonesisch en landstaal’, Oriëntatie no. 40:96-100.
Fossen, J.W. (red.)
1964	Bronnenboek; Dr. G.J. Nieuwenhuis; Verkorte bewerking naar de tweede druk van het Nederlands in Indië; Een bronnenboek voor het onderwijs in de nieuwe richting. Groningen: Wolters.
Foulcher, K.
1981	‘Bumi manusia and Anak semua bangsa: Pramoedya Ananta Toer enters the 1980s’, Indonesia no. 32:1-15.
Fromberg, P.H.
1926	‘De Chineesche beweging op Java’, in: P.H. Fromberg, Verspreide geschriften; Verzameld door Chung Hwa Chineesche Vereeniging in Nederland, pp. 405-47. Leiden: Leidsche Uitgeversmaatschappij. [Oorspronkelijk verschenen 1911.]
Fruin, Th. A.
1930	‘Herordening van het Lager Onderwijs’, De Stuw 1-12:2-11.
G., H. van
1926	‘Bronnenboek voor het nieuwe taalonderwijs in Indië door G.J. Nieuwenhuis; Boekbespreking’, Onze Stem 7:125-6.
G.H., J. de
1876	‘Een tjerita over Hollandsch en Maleisch’, De Gids 40-3:296-304.
Gadjah Mada [Soedyono Djojoprajitno]
1931-32	‘Didiklah kamu sendiri’, Poesara 1:4, 42-3, 82-3; 2:10-2, 21, 33-4, 49-50.
Geerts, G.
1986	‘De internationale verspreiding van het Nederlands in glorierijke dagen’, Verslagen en Mededelingen Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde 1986-1:132-52.
Geerts, G., J. van den Broeck en A. Verdoodt
1977	‘Successes and failures in Dutch spelling reform’, in: J.A. Fishman (ed.), Advances in the creation and revision of writing systems, pp. 179-245. The Hague: Mouton.
Gent, L.F. van
[1920]	Een weg tot volksontwikkeling; (Openbare bibliotheken en leeszalen). [Batavia: Volkslectuur]. [Commissie voor de Volkslectuur 146.]
Geschiere, P.L.
1968	‘De meningsvorming over het onderwijsprobleem in de Nederlands-Indische samenleving van de 20e eeuw; De controverse “Westersch” of “Nationaal onderwijs”’, Bijdragen voor de Geschiedenis der Nederlanden 22:43-86.
Geuns, M. van
1917	‘De ontwikkeling van het universitaire onderwijs in Oost- en Zuid-Azie (de Filippijnen, Japan, China, Fransch Indo-China en Brits-Indië)’, Verslagen Indisch Genootschap 23-1-1917, 30-1-1917:103-98.

[p. 522]

Giel, WJ.
1887	‘Maleische exercitiereglementen’, Indisch Militair Tijdschrijft 18, I:82-6.
Ginneken, J. van
1913	Handboek der Nederlandsche taal. Deel I. Nijmegen: Malmberg.
1928	Handboek der Nederlandsche taal; Deel 1: De sociologische structuur der Nederlandsche taal I. Tweede druk. 's-Hertogenbosch: Malmberg. [Eerste druk 1913.]
Ginneken, J. van, en J. Endepols
1917	De regenboogkleuren van Nederlands taal. Deel III Nijmegen: Malmberg.
Ginsel, W.A.
1931	De Gereformeerde kerk op Formosa of de lotgevalten eener handelskerk onder de Oost-Indische-Compagnie, 1627-1662. Leiden: Mulder.
Gobardhan-Rambocus, L.
1988	‘Taalbeleid en taalsituatie in Suriname tijdens het Statuut’. [Doctoraalscriptie Rijksuniversiteit Utrecht.]
Gobée, E. en C. Adriaanse (red.)
1959	Ambtelijke adviezen van C. Snouck Hurgronje 1889-1936. Deel II. 's-Gravenhage: Nijhoff. [Rijks Geschiedkundige Publicatiën, kleine serie 34.]
Goens
1917	‘Goens (Rycklof van)’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 1, p. 800. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Goens Jr., R. van
1932	Memoirs of Ryckloff van Goens 1663-1675; Selections from the Dutch records of the Ceylon government no. 3. Colombo: Ceylon Government Press.
Goeroe Kapala [C.H.W. van der Ven]
1941	‘Sai horasma hita’ - ‘dat het u allen welga’; Schetsen uit het Bataksche schoolleven. Dordrecht: Schefferdrukkerij. [Uitgave Vereeniging ‘Oost en West’.]
Gonggrijp, J.P.T.
1904	‘“Goeroe Bahasa Belanda”’, Nederlandsche Zendingsbode 15-13:3.
Goor, J. van	1978 Jan Kompenie as schoolmaster; Dutch education in Ceylon 1690-1795. Groningen: Wolters-Noordhoff.
Goslings, B.M.
	zie Minggah
Goudoever, J. van
1939	‘Rationeel taalonderwijs getoetst aan de eisen van Christelijk onderwijs’, in: Tweede Christelijk Onderwijs Congres, Bandoeng 11, 12 april 1939, deel II pp. 148-64; deel III pp. 223-34. Bandoeng: [z.n.].
Govaars-Tjia, M.T.N.
1987	‘Taal en onderwijs der Chinezen in Indonesië’. [Doktoraalscriptie Sinologisch Instituut, Rijksuniversiteit Leiden.]
Graaf, H.J. de
1940	‘Het Nederlands aan de nieuwe letterkundige faculteit’, Het Middelbaar Onderwijs in Nederlandsch-Indië 35:779-81.

[p. 523]

Graaff, N. de
1930	‘Oost-Indise Spiegel; behelsende een beschrijving van de stad Batavia, en wijse van leven der Hollandse vrouwen in Oost-Indien, een net verhaal der bysondere handelaars, alsmede de gewone wijse van de scheepsbevelhebberen, mitsgaders een generale beschijving van gants Oost-Indien’, in: J.C.M. Warnsinck (red.), Reisen van Nicolaus de Graaff; Gedaan naar alle gewesten des werelds, beginnende 1639 tot 1687 incluis. 's-Gravenhage: Nijhoff. [Linschoten-Vereeniging 23.] [Oorspronkelijk verschenen 1703, Hoorn: Feyken Rijp.]
Graafland, N.
1892	‘Welke taal zal men in de Minahasa bezigen voor school en kerk?’, Nederlandsch Zendingstijdschrift 4:85-97.
1898	De Minahasa; Haar verleden en haar tegenwoordige toestand. Haarlem: Bohn. Twee delen.
	zie ook Antigraaf
Grave-Terwogt, A. de
1940	‘Onze strijd tegen taalbederf en -verbastering’, Onze Stem 21-39 (27-9-1940):928-32.
Groeneboer, K.
1989a	‘Ruim 375 jaar Nederlands als vreemde en tweede taal in de Indonesische Archipel’, in: Handelingen tiende colloquium van docenten in de neerlandistiek aan buitenlandse universiteiten; Gent 1988, pp. 293-301. 's-Gravenhage: Internationale Vereniging voor Neerlandistiek.
1989b	Nieuw taalonderwijs; De betekenis van G.J. Nieuwenhuis voor het Nederlands in Indië’, in K. Groeneboer (ed.), Studi Belanda di Indonesia-Nederlandse studiën in Indonesië, pp.319-31. Jakarta: Djambatan.
1991a	Het ABC voor Indië; Bibliografie van leermiddelen Nederlandse taal voor Nederlands-Indië. Leiden: KITLV Uitgeverij. [KITLV, Werkdocumenten 5.]
1991b	‘Het Nederlands als ambtelijke diensttaal in Nederlands-Indië’, in: J. Noordegraaf en R. Zemel (red.), Accidentia; Taal en letteroefeningen voor Jan Knol, pp. 117-24. Amsterdam: Stichting Neerlandistiek VU.
1992	‘Het leesboek voor de Indische scholen in de negentiende eeuw’, Indische Letteren 7-1/2:3-12.
te versch.	‘“Paradijsvogels”; Het Nederlands in Nieuw-Guinea; Een taalpolitieke geschiedenis’.
Groeneboer, K. (ed.)
1989	Studi Belanda di Indonesia - Nederlandse studiën in Indonesië; Kongres Program Studi Belanda 23-27 november 1987, Fakultas Sastra Universitas Indonesia. Jakarta: Djambatan.
Grondslagen
1924	Grondslagen van het onderwijs en de opvoeding van het Javaansche kind beneden het tiende jaar. Weltevreden: Indonesische Drukkerij. [Uitgave Afdeling Batavia der Boedi Oetomo-Partij.]

[p. 524]

Grondijs, H.
1896	‘Het onderwijs ten tijde der Vereenigde Oost-Indische Compagnie’, in: P.J. van Ravesteyn en H. Grondijs, Twee bijdragen tot de kennis van de geschiedenis van het onderwijs aan Europeanen in Nederlandsch-Indië, I, pp. 1-43. Batavia: Kolff.
Gronemeyer, C.F.
1902	‘In welke taal moet aan de heidenen het evangelie worden verkondigd?’, Mededeelingen van wege het Nederlandsche Zendelinggenootschap; Bijdragen tot de Kennis der Zending en der Taal-, land- en Volkenkunde van Nederlandsch-Indië 46:457-73.
[Grothe, J.A.]
1887	Archief voor de geschiedenis der oude Hollandsche zending; IV. Formosa, 1643-1661. Utrecht: Van Bentum.
1890	Archief voor de geschiedenis der oude Hollandsche zending; V. De Molukken, 1603-1624. Utrecht: Van Bentum.
1891	Archief voor de geschiedenis der oude Hollandsche zending; VI. De Molukken, 1625-1638. Utrecht: Van Bentum.
Gruiter, V.E. de
1990	Het Javindo; De verboden taal. Den Haag: Moesson.
1992	‘Het Javindo: een contacttaal uit Semarang’, in: W. Willems (red.), Sporen van een Indisch verleden (1600-1942), pp. 141-51. Leiden: Centrum voor Onderzoek van Maatschappelijke Tegenstellingen, Rijksuniversiteit Leiden.
Grijns, C.D.
1991	Jakarta Malay; A multidimensional approach to spatial variation. Leiden: KITLV Press. Twee delen. [KITLV, Verhandelingen 149.]
Grijns, C.D., J.W. de Vries en L. Santa Maria
1983	European loan-words in Indonesian; A check-list of European origin in Bahasa Indonesia and Tradional Malay. Leiden: KITLV. [KITLV, Indonesian Etymological Project 5.]
Gunning, J.W.
1913	‘Eeredienst en zending; De Protestantsche kerk; Protestantsche zendingscorporaties, haar arbeidsvelden en resultaten’, in: H. Colijn, Neerlands Indië; Land en volk; Geschiedenis en bestuur; Bedrijf en samenleving, deel II, pp. 283-96. Amsterdam: Elsevier.
Haafner, J.
1808	Reize in eenen palanquin; Of lotgevallen en merkwaardige aanteekingen op eene reize langs de kusten Orixa en Choromandel. Amsterdam: Allart. Twee delen.
Haan, F. de
1910-12	Priangan; De Preanger-regentschappen onder het Nederlandsch bestuur tot 1811. Batavia: Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen. Vier delen.
1911	‘Portugeesche woorden in het Compagnies-Hollandsch’, in: F. de Haan, Priangan; De Preanger-regentschappen onder het Nederlandsch bestuur tot 1811, Deel II, Excurs XX, pp. 771-82. Batavia: Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen.

[p. 525]

1922-23	Oud Batavia; Gedenkboek uitgegeven door het Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen naar aanleiding van het driehonderdjarig bestaan der stad in 1919. Batavia: Kolff. Drie delen.
Habbema, J.
1881	‘Naar aanleiding van den Heer W. Hoogkamers's “Toelichtingen tot de door Prof. Pijnappel uitgegeven Menangkabausch-Maleische zamenspraken”’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 29:136-46.
1900	‘Een pleidooi voor het Inlandsch onderwijs’, De Indische Gids 22, II:839-48.
1901	‘Hollandsch voor aanstaande inlandsche ambtenaren en onderwijzers’, De Indische Gids 23, II:837-44.
1903	‘Hollandsch voor Inlanders’, De Indische Gids 25, II:1202-3. [Ook verschenen in: Koloniaal Weekblad, 25-6-1903; Bintang Hindia 1 (1903):251-2.]
1906	‘Moeten wij een voorbeeld nemen aan het Inlandsch onderwijs in Britsch-Indië?’, De Indische Gids 28, I:661-84.
1907	‘Maleisch of Hollandsch, in de kazerne?’, De Indische Gids 29, I:372-82.
1912	‘Onderwijs in de Nederlandsche taal voor den inlander’, De Indische Gids 34, II:1623-8.
1915	‘Een belangrijke onderwijs-kwestie’, De Indische Gids 37 I:629-32.
1917	‘Onderwijs en volkstaal in Indië’, Vragen van den Dag 32:697-700.
1921a	‘De voertaal bij het Inlandsch onderwijs’, De Indische Gids 43, II:715-7.
1921b	‘Inlandsch onderwijs en Hollandsch, als leervak’, De Indische Gids 43, II:1073-6.
Hadi Ningrat, Raden Mas Adipatie Ario
1899	‘De achteruitgang van het prestige der inlandsche hoofden en de middelen om daarin verbetering te brengen’, Tijdschrift voor het Binnenlandsch Bestuur 17:367-85.
Hadinoto, Pawitro
1918	‘De Javaansche taal’, Wederopbouw 1:104-8.
Haften, H.M. van
1899	Ontwerp tot reorganisatie van het onderwijs in Indië. Weltevreden: Visser.
Hage, K.M.
1901	‘Hollandsche cursussen voor Inlanders en Inlanders op de Europeesche lagere school’, De Indische Gids 23, II:1211-8.
Hagen, A.M.
1989	‘In praise of Dutch: The attribution of excellence to the Dutch language in the early nineteenth century’, Dutch Crossing; A Journal of Low Countries Studies no. 39:105-13.
Hamer, G.P.
1921	‘De H.I.S. als paedagogisch instituut’, De Christelijke Onderwijzer 4:230-2, 237-8, 249-51.
Handboek
1942	Handboek van de Indonesische Onderwijs Bond. Batavia: [z.n.].

[p. 526]

Hanifah, Abu
1956	Tjita-tjita perdjoangan; Cultuur-politis sociologis. Derde druk. Djakarta: Bulan Bintang. [Eerste druk 1946.]
Hansen, P.C.C.
	zie Boeka
Harkink, E. Th.
1918	‘Een gereorganiseerd Indies onderwijs’, in: Referaten en stellingen van het 1-ste Nederlandsch Indisch Onderwijs Kongres, 18-21 juni 1918, thema IIa, pp. 51-68. Weltevreden: Indonesische Drukkerij.
Hartgerink, H.J.H.
1942	De Staten-Generaal en het volksonderwijs in Nederlandsch-Indië (1848-1918). Groningen/Batavia: Wolters.
Harthoorn, S.E.
1865	De toestand en de behoefte van het onderwijs bij de volken van Neêrlands Oost-Indië. Haarlem: Kruseman.
1867	Het inlandsch onderwijs; De heeren T.A.F. van der Valk en N. Graafland beantwoord. Soerabaya: Thieme.
Hatta, M.
1952a	‘Over de naam “Indonesië”’, in M. Hatta, Verspreide geschriften, pp. 343-6. Djakarta/Amsterdam/Surabaja: Van der Peet. [Oorspronkelijk verschenen 1928.]
1952b	‘Is de naam “Indonesië” als staatkundig begrip bruikbaar?’, in M. Hatta, Verspreide geschriften, pp. 347-9. Djakarta/Amsterdam/Surabaja: Van der Peet. [Oorspronkelijk verschenen 1928.]
Heekeren, E.A.À. van
1918	‘De taalkwestie in den Volksraad’, De Indische Gids 40, II:781-3.
Heeroma, K.
1949	Taalnatuur en taalcultuur. Groningen/Batavia: Wolters.
1956	‘De erfenis van het Latijn’, in: Algemene aspecten van de grote cultuurtalen, pp. 5-26. Den Haag: Servire.
1957	‘Het Nederlands in Indonesië’, De Nieuwe Taalgids 50:65-74. [Voordracht Maatschappij der Nederlandse Letterkunde te Leiden 12-12-1952; Ook verschenen in: K. Heeroma, Sprekend als nederlandist, pp. 113-29. Den Haag: Bakker en Daamen, 1968.]
1967	‘De universitaire Neerlandistiek in Indonesië na de tweede wereldoorlog’, in: W. Thijs en J.M. Jalink (red.), De Nederlandistiek in het buitenland; Het universitair onderwijs in de Nederlandse taal- en letterkunde, cultuur- en politieke geschiedenis buiten Nederland en België, pp. 131-3. 's-Gravenhage: Werkcommissie van Hoogleraren en Lectoren in de Nederlandistiek aan Buitenlandse Universiteiten.
Heidensche Broeder
1916	‘De taalkwestie’, De Voorpost, 18-3-1916.
Heinsius, A.J.R.
1923	‘Over de Nederlandsche taal’, Onze Stem 4:944, 983-6.

[p. 527]

Hellinga, W.G.
1955	Language problems in Surinam; Dutch as the language of the schools. Amsterdam: North-Holland Publishing Company.
Hemert, K.J. van
1915	Verzameling voorschriften betreffende het Inlandsch onderwijs. Batavia: Landsdrukkerij.
Hengelo, A. van
1908	‘Taalgidsen voor den Indischen staatsdienaar’, Indisch Militair Tijdschrijft 39, II:814-20.
Hengst, D. van
1989	‘Zo spreken wij toch daar niet; Enkele grammaticale bijzonderheden in het taalgebruik van Indische Nederlanders’. [Doctoraalscriptie Universiteit van Amsterdam.]
Herman
1868	‘Het onderwijs in Nederlandsch Indië’, Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1868, I:257-77, 358-80, 474-88.
Hesseling, D.C.
1897	‘Het Hollandsch in Zuid-Afrika’, De Gids 51, I:138-63.
1905	Het Negerhollands der Deense Antillen; Bijdrage tot de geschiedenis der Nederlandse taal in Amerika. Leiden: Sijthoff.
1910	‘Overblijfsels van de Nederlandse taal op Ceylon’, Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde 29:303-12.
Hidding, K.A.H.
1938	‘The Bureau for Popular Literature’, Bulletin of the Colonial Institute of Amsterdam 1-3:185-94.
Hilgers, Th. J.A.
1900	‘De verbreiding der Nederlandsche taal onder de Inlanders: een politiek belang’, Het Onderwijs 9:451-3, 463-5.
1902	‘Hollandsch aan Inlanders’, Het Onderwijs 11:399-402, 411-4.
1905a	De Indische lagere school; Toegepaste opvoedkunde en methodenleer ten dienste van onderwijzers en kweekelingen. Weltevreden: Visser.
1905b	‘Ons streven en werken in het belang der Nederlandsche taal’, Ons Volksbestaan 1:2-4, 13-4, 23-37, 42-4.
1916	‘Moet aan onderwijzers, behoorende tot de niet-Europeesche bevolkinggroepen, een ruime plaats worden toegekend ook bij het onderwijs, dat gegeven wordt met het Nederlandsch als voertaal?’, in: Prae-adviezen van het Eerste Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 28-30 aug. 1916, pp. 232-49. 's-Gravenhage: Korthuis.
Hinloopen Labberton, D. van
1909	‘Inlandsch onderwijs’, Het Onderwijs 18:222-3, 231-2.
1926	‘Onderwijstoestanden in het Verre Oosten, in het bijzonder Java en Japan’, Verslagen Indisch Genootschap 8-10-1926:55-70.
H.I.O.C.
1929-31	Publicaties Hollandsch-Inlandsch Onderwijs-Commissie. Weltevreden: Landsdrukkerij. Twaalf delen.

[p. 528]

H.I.S.
1930	De H.I.S. in gevaar!; Voorlopige stopzetting van de uitbreiding van de H.I.S. en de Schakelschool. [Soerakarta]: Verbondsbestuur P[erserikatan] G[oeroe] H[india] B[elanda].
Historisch overzicht
1930	Historisch overzicht van het regeeringsbeleid ten aanzien van het onderwijs voor de inlandsche bevolking. Weltevreden: Landsdrukkerij. Twee stukken. [Publicaties Hollandsch-Inlandsch Onderwijs-Commissie 9.]
Historische nota
1900	Historische nota over het vraagstuk van de opleiding en benoembaarheid voor den administratieven dienst. Batavia: Landsdrukkerij.
Hoekstra, B.
1916	‘Verhollandsching van het Inlandsch onderwijs’, Het Inlandsch Onderwijs 1-12:3-4, 2-2:3-4.
Hoëvell
1918	‘Hoëvell (Wolter Robert Baron van)’, in: Encyclopaedie van Nederlandsch-Indië, deel 2, p. 99. Leiden: Brill, 's-Gravenhage: Nijhoff.
Hoffman, J.
1979	‘A foreign investment: Indies Malay to 1901’, Indonesia no. 27:65-92.
Hoffmann, J.J.
1882	‘Verzameling van Japansche boekwerken door Mr. J.H. Donker Curtius, Nederlandsch Commissaris voor Japan, op zijne reis naar Yedo in 1858 voor het rijk ingekocht’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 30:27-39, 91-3.
Hofstede, P.
1780	Oost-Indische kerkzaken, zoo oude als nieuwe. Deel 2. Rotterdam: Bosch en Arrenberg.
Hollandsch
1879	‘Het Hollandsch bij het inlandsch onderwijs’, De Indische Gids 1, II:251.
Hollandsch-Inlandsch Onderwijs-Commissie
	zie H.I.O.C.
Hollandsche cursussen
1906	‘Hollandsche cursussen in Indië’, De Indische Gids 28, I:755.
Hollandsche inlanders
1896	‘Hollandsche inlanders’, De Indische Gids 18, II:1717-8; 1942-3.
Honig, P. en F. Verdoorn (red.)
1945	Science and scientists in the Netherlands Indies. New-York City: Board for the Netherlands Indies, Surinam and Curaçao. [Natuurwetenschappelijk Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 102 - Special Supplement.]
Hoogerwerf, E.J.
1990	Persgeschiedenis van Indonesië tot 1942; Geannoteerde bibliografie. Leiden: KITLV Uitgeverij. [KITLV, Werkdocumenten 3.]
Hooykaas, C.
1939	‘Modern Maleisch, zijn verspreiding, bruikbaarheid en toekomst’, Koloniale Studiën 23-5:405-38.

[p. 529]

1948	‘Verslag der lotgevallen van de Faculteit der Letteren en Wijsbegeerte gedurende haar bestaan 1940-1948’, in: Universiteit van Indonesië; Gids voor het academiejaar 1949-1950, pp. 34-53. Batavia: Landsdrukkerij.
Houbolt, [E.C.?]
1923	‘Oosten en Westen’, Djawa 3-2:75-8.
Hove, J. ten
1893	‘De taalquaestie in de Minahasa’, De Indische Gids 15, II:1610-31.
1895	‘De oude wonde opnieuw gesondeerd’, Nederlandsch Zendingstijdschrift 7:292-306.
1897	‘Een nieuwe term en 't oude wanbegrip’, Nederlandsch Zendingstijdschrift 9:383-5.
Hovy, L.
1991	Ceylonees plakkaatboek; Plakkaten en andere wetten uitgevaardigd door het Nederlandse bestuur op Ceylon, 1638-1796. Hilversum: Verloren. Twee delen.
Hudson, R.A.
1982	Sociolinguïstiek. Groningen: Wolters-Noordhoff.
Hueting, A.
1903	‘Zending en taal’, Mededeelingen van wege het Nederlandsche Zendelinggenootschap; Bijdragen tot de Kennis der Zending en der Taal-, Land- en Volkenkunde van Nederlandsch-Indië’ 47:354-67.
[Huizenga, P. en J. Smits (red.)]
1939	De aspecten van het openbaar onderwijs in Nederlandsch-Indië. Batavia: Nederlandsch Indisch Onderwijzers Genootschap.
Hulshof, H.
1985	C.H. den Hertog als grammaticus. Muiderberg: Coutinho.
Hulshoff Pol, D.J.
1903	‘Eenige op- en aanmerkingen over het geven van onderwijs in de Nederlandsche taal aan Inlanders’, De Indische Gids 25, II:1793-805.
Huylebrouck, R.
1989	‘Por que sera que o Neerlandês, ao contrario do Português, não se tornou uma lingua universal?’, Linguas e Literaturas; Revista da Faculdade de Letras II-6:151-69.
I.
1938	‘Het Maleisch in den Volksraad’, De Rijkseenheid 9, no. 44-45 (10-8-1938):304. [Ook verschenen in: De Indische Gids 60 (1938), I:958-60.]
Ido, Victor [H. van de Wall]
[1966]	Indië in de goede oude tijd. Den Haag: Van Hoeve. [Eerste druk 1936.]
Indianisatie
1938	Indiansatie der Holl. Chin. Scholen. Batavia: Pelita Tionghoa. [Overdruk weekblad Chung Hwa Hui, december 1938.]
Insulindiër
1917	‘De voertaal op de Hollandsch Inlandsche Scholen’, De Taak 1 (1917-l8):118-20.

[p. 530]

Interview
1952	‘Interview met prof. dr. J.M. Romein’, Cultureel Nieuws (Sticusa) no. 18: 268-71.
Invoeren
1864	‘Het invoeren der Hollandsche taal in de Molukken; (Stukken gewisseld tusschen de Regering en ons Genootschap)’, Mededeelingen van wege het Nederlandsche Zendelinggenootschap; Bijdragen tot de Kennis der Zending en der Taal-, Land- en Volkenkunde van Nederlandsch-Indië 8:337-66.
Iperen, J. van
1779	Inleidings-redenvoering, tot zyne openbare lessen, over de wysbegeerte en fraaije letteren, uitgesprooken, in de binnen-Portugeesche Kerk, den 29 mey, 1779. Batavia: Dominicus.
J., L.
1907	‘De reden, waarom wij Maleisch spreken, een antwoord aan S.’, Indisch Militair Tijdschrijft 38, I:39-42.
Jacob, H.K. s'
1976	De Nederlanders in Kerala 1663-1701; De memories en instructies betreffende het commandement Malabar van de Verenigde Oost-Indische Compagnie. 's-Gravenhage: Nijhoff. [Rijks Geschiedkundige Publicatiën, kleine serie 43.]
James, K.A.
1903	‘Het Nederlandsch in onze Oost-Indische koloniën’, De Indische Gids 25, I:373-9. [Ook verschenen in: Het Onderwijs 12 (1903):195-9.]
Jansz., P.
1902	‘De Nederlandsche taal op de Inlandsche scholen’, De Indische Gids 24, II:1736-7.
Jasin, M. Ed. Anwar
1987	Pembaharuan kurikulum sekolah dasar sejak proklamasi kemerdekaan. Jakarta: Balai Pustaka.
Javaan, Een
1916	‘De invloed van het Hollandsch op het Javaansch’, Hindia Poetra 1:168-70.
Jedamski, D.
1992	Die Institution Literatur und der Prozesz ihrer Kolonisation; Entstehung, Entwicklung and Arbeitsweise des Kantoor voor de Volkslectuur/Balai Poestaka in Niederländisch-Indien zu Beginn dieses Jahrhunderts. Münster: Lit.
Jellesma, E.J.
1904	‘Nederlandsch voor de Inlanders’, Nederlandsche Zendingsbode 15-13:3.
Joes[s]oef
1901	‘Nederlandsch voor Inlanders’, Tijdschrift voor het Binnenlandsch Bestuur 21:190-5.
1902	‘Van twee broeders; Javaansch of Nederlandsch?’, Tijdschrift voor het Binnenlandsch Bestuur 22:90-5.
Jones, R.
1984	‘Loan-words in contemporary Indonesian’, Nusa; Linguistic studies of Indonesian and other Languages in Indonesia 19:1-38.

[p. 531]

Jong, E.W. de
1885	‘Moeten de inlanders Hollandsch kennen?’, De Indische Gids 7, II:1412-5.
Jong, L. de
1984	Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog; Deel 11a: Nederlands-Indië I. 's-Gravenhage: Staatsuitgeverij.
1985	Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog; Deel 11b: Nederlands-Indië II.'s-Gravenhage: Staatsuitgeverij.
1986	Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog; Deel 11c: Nederlands-Indië III. 's-Gravenhage: Staatsuitgeverij.
1988	Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog; Deel 12: Epiloog. 's-Gravenhage: Staatsuitgeverij.
Jonge, J.K.J. de (red.)
1862-88	De opkomst van het Nederlandsch gezag over Java; Verzameling van onuitgegeven stukken uit het Oud-Koloniaal Archief. 's-Gravenhage: Nijhoff. Dertien delen.
Jonkman, J.A.
1918	Indonesisch-nationale grondslag van het onderwijs ten dienste der Inlandsche bevolking. Utrecht: Den Boer.
Joosse, L.J.
1992	‘Scoone dingen sijn swaere dingen’; Een onderzoek naar de motieven en activiteiten in de Nederlanden tot verbreiding van de gereformeerde religie gedurende de eerste helft van de zeventiende eeuw. Leiden: Groen.
Josselin de Jong, P.E. de
1976	‘Afhankelijkheid, onafhankelijkheid, vrijheid: de taalkundige situatie’, Forum der Letteren 17:1-22.
K.
1924	‘De Nederlandsche taalcursus voor Inheemsche militairen’, Orgaan der Nederlandsch-Indische Officiersvereeniging 9:462-5.
Kalff, S.
1914	‘Een doode Indische taal’, De Indische Gids 36, II:953-72.
1915	Een doode taal in Indië. Baarn: Hollandia-Drukkerij. [Onze Koloniën II-6.]
1916	‘Indische oudgastentaal’, Neerlandia 20:233-6, 241-6.
1918	‘Vroegere ambtelijke taal in Indië’, Koloniaal Tijdschrift 7:56-65, 179-90.
1919a	Indische scholen onder de Oost Indische Compagnie. Baarn: Hollandia Drukkerij. [Onze Koloniën III-4.]
1919b	‘Eene doode Indische taal’, De Indische Gids 41, I:461-78.
1920	‘Koloniale idiomen’, De Nieuwe Taalgids 14:88-98, 133-41.
1922	‘Koloniaal Nederduitsch’, Eigen Haard 48:503-5, 537.
Kamil, Raden
1909	‘Europese scholen voor Inlanders’, Het Onderwijs 19:148-52.

[p. 532]

Kamil, Raden et al
1916	‘In hoeverre is samensmelting van het onderwijs ten behoeve van alle bevolkingsgroepen in Nederlandsch-Indië wenschelijk en mogelijk?’, in: Prae-adviezen van het Eerste Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 28-30 aug. 1916, pp. 310-20. 's-Gravenhage: Korthuis.
Karsten, S.
1987	‘De koloniale onderwijspolitiek in Suriname en haar gevolgen’, Oso; Tijdschrift voor Surinaamse Taalkunde, Letterkunde en Geschiedenis 6-2:137-46.
Karsten, Th.
1923	‘Vreemd en eigen’, Djawa 3-2:72-4.
Kartini, Raden Adjeng
1912	Door duisternis tot licht; Gedachten over en voor het Javaansche volk. Derde druk. 's-Gravenhage: Luctor et Emergo. [Eerste druk 1911.]
Kartosoedirdjo
1917	‘Enquête taal en adat’, Het Inlandsch Onderwijs 2-2:1-3.
Kat Angelino, A.D.A. de
1930	Staatkundig beleid en bestuurszorg in Nederlandsch-Indië. Deel II. Den Haag: Nijhoff.
Kate, H. ten
1916	‘Psychologie en ethnologie in de koloniale politiek’, De Indische Gids 38, I:701-34, II:861-909.
Kats, J.
1915	Overzicht van het onderwijs in Nederlandsch-Indië; (Bijgewerkt tot 1 juli 1915). Batavia: Landsdrukkerij.
Kaye, J.W.
1853	The administration of the East-India Compagny: a history of Indian progress. London: Bentley.
Kemmann, F.W.G.
1904	‘Nederlandsch voor Inlanders’, Nederlandsche Zendingsbode 15-15:3.
Kemp, P.H. van der
1890	De voorschriften op het Europeesch lager onderwijs in Nederlandsch-Indië. Batavia: Landsdrukkerij.
1891	‘Nota over de in de vergadering van het Indisch Genootschap d.d. 18 november 1890 door den hoogleeraar Dr. H. Kern gehouden rede betrekkelijk de vraag “In hoeverre is bevordering van meerdere kennis der Nederlandsche taal onder de inlandsche bevolking wenschelijk”’, Verslagen Indisch Genootschap 20-1-1891:143-65.
1914	‘Uit den tijd van C.P.J. Elout's toewijding aan de Maleische taal; Een bijdrage tot de geschiedenis van de beoefening der Indologische wetenschappen’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 69:141-218.
Kennedy, R.
1944	‘Education in the Netherlands Indies: Postwar Indonesian needs’, Far Eastern Survey 13-21 (18-10-1944):195-8.

[p. 533]

Kern, H.
1890	‘In hoeverre is bevordering van meerdere kennis der Nederlandsche taal onder de inlandsche bevolking wenschelijk’, Verslagen Indisch Genootschap 18-11-1890:205-33.
1891	‘Opmerkingen naar aanleiding der nota van den heer Van der Kemp, Directeur van Onderwijs, Eeredienst en Nijverheid, over de rede, uitgesproken in de vergadering van het Indisch Genootschap van 18 november 1890’, Verslagen Indisch Genootschap 27-5-1891:170-4.
1897	Het gebruik onzer taal in Nederlandsch-Indië; Rede den 24en augustus 1897 op het XXIVe Nederlandsch Taal- en Letterkundig Congres te Dordrecht. Dordrecht: Algemeen Nederlandsch Verbond 2. [Ook verschenen in: Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1897:788-99; Ons Volksbestaan 1905: 65-6, 74-5; in verkorte vorm in Neerlandia 1897-10:1-2.]
1908	Het Nederlandsch in Nederlandsch-Indië; Rede op het XXXe Nederlandsch Taal- en Letterkundig Congres, gehouden te Leiden van 26-28 augustus 1908. Leiden: Van Doesburgh.
1928	‘De Hollanders op Formosa’, in: H. Kern, Verspreide geschriften, deel 15, pp.107-17. 's-Gravenhage: Nijhoff. [Oorspronkelijk verschenen 1914.]
Kern, H. (red.)
1910	Itinerario; Voyage ofte schipvaart van Jan Huygen van Linschoten; Naer Oost ofte Portugaels Indien 1579-1592. 's-Gravenhage: Nijhoff. Twee delen.
Kerstens, P.
1944	Werkplan tot herstel van het onderwijs in Nederlandsch-Indië. Brisbane: Netherlands Indies Commission for Australia and New Zealand. [Algemeen Rijks Archief, Archief Ministerie van Koloniën: Londens Archief 1940-45, toegangsnr.2.10.45.01, inv. nr. 106; Ook in Archief Ministerie van Overzeese Gebiedsdelen 1950-62, Doss.1825.]
Keuchenius, L.W.C, (red.)
1857	Handelingen der Regering en der Staten-Generaal betreffende het Reglement op het beleid der Regering van Nederlandsch-Indië. Utrecht: Kemink. Drie delen.
Kielstra, E.B.
1920	De vestiging van het Nederlandsche gezag in den Indischen Archipel. Haarlem: Bohn.
Kiwiek, I.
1985	‘Koloniale taalpolitiek; Over de taalpolitiek van Nederland binnen het onderwijs in Indonesië tijdens de “ethische periode”, 1900-1930’. [Doctoraalscriptie Rijksuniversiteit Utrecht.]
Kjahi Goeroe [D.F. van der Pant]
1879	‘Europeesch brabbelmaleisch in het Indische leger’, Indisch Militair Tijdschrijft 10, II:71-90.
Klooster, H.A.J.
1985	Indonesiërs schrijven hun geschiedenis; De ontwikkeling van de Indonesische geschiedbeoefening in theorie en praktijk, 1900-1980. Dordrecht: Foris. [KITLV, Verhandelingen 113.]

[p. 534]

Knoppers, B.A.
1949	‘Het hoger onderwijs in Indonesië’, Indonesië 3:36-60.
Koch, D.M.G.
1957	Verantwoording; Een halve eeuw in Indonesië. 's-Gravenhage/Bandung: Van Hoeve.
Koelewijn, D.
1916	‘Moet aan onderwijzers, behoorende tot de niet-Europeesche bevolkinggroepen, een ruime plaats worden toegekend ook bij het onderwijs, dat gegeven wordt met het Nederlancsch als voertaal?’, in: Prae-adviezen van het Eerste Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 28-30 aug. 1916, pp. 250-74. 's-Gravenhage: Korthuis.
Koentjoro
1951	‘Vreemde talen’, Cultureel Nieuws (Sticusa) 5:39-40.
Koesoema Ningrat
1916	‘De voertaal in de Inlandsche scholen’, De Voorpost 19-2-1916.
Koeze, P.
1938	‘Eenige beschouwingen over een zoogenaamde Inheemsche MULO en daarmede verband houdende onderwijsproblemen’, Koloniale Studiën 22-5:561-75.
1949	‘De onderwijsvoorziening in Indonesië tijdens het Japansche bewind’, Paedagogische Studiën 24-1:19-30.
Koloniaal verslag
1847-1930	Verslag van het beheer en den staat der Koloniën, 1847-65. Voortgezet als Koloniaal verslag, 1866-1923; voorgezet als Verslag van bestuur en beheer en staat van Nederlandsch-Indië, Suriname en Curaçao, 1924-30. 's-Gravenhage: Algemeene Landsdrukkerij.
Koolen, G.M.J.M.
1993	Een seer bequaem middel; Onderwijs en kerk onder de zeventiende-eeuwse VOC. Kampen: Kok.
Koot, H.
1929	De invloed der moderne Westersche beschaving op de Maleische taal. Utrecht: Van Druten.
Kooy, H.A.
1914	‘Het soldatenkind’, Indisch Militair Tijdschrijft 45, I:326-33.
Kossmann, E.H.
1976	De Lage Landen 1780-1940; Anderhalve eeuw Nederland en België. Amsterdam/Brussel: Elsevier.
Koster, H.G.
1920	‘Indische causerieën III: Van taal, taalvorming en taalverwording’, De Amsterdammer 2244 (26-6-1920):7.
Koster, M.S.
1904	‘De opleiding der Inlandsche administratieve en rechterlijke ambtenaren op Java en Madoera’, Verslagen Indisch Genootschap 19-1-1904:1-40.

[p. 535]

Kousbroek, R.
1989	‘Lief Java; Over Tjalie Robinson’, in: K. Groeneboer (ed.), Studi Belanda di Indonesia - Nederlandse studiën in Indonesië, pp. 133-40. Jakarta: Djambatan.
1992	Het Oostindisch kampsyndroom; Anathema's 6, Amsterdam: Meulenhoff.
Kraemer, H.
1932	‘Het Instituut voor de Javaansche taal te Soerakarta; Bijdrage tot de geschiedenis van de studie van het Javaansch’, Djawa 12:261-75.
1961	‘De zending en Nederlands-Indië’, in: H. Baudet en I.J. Brugmans (red.), Balans van beleid; Terugblik op de laatste halve eeuw van Nederlands-Indië, pp. 289-309. Assen: Van Gorcum.
Kroes, A.H.
1915	‘Het onderwijs aan de Inlandsche Scholen der Eerste Klasse’, De School van Nederlandsch-Indië 6:53-6, 65-7, 142-5, 169-73.
Kroeskamp, H.
1937	‘De betekenis van het onderwijs in het Nederlands voor de zending’, Opvoeding 6:100-5.
1974	Early schoolmasters in a developing country; A history of experiments in school education in 19th century Indonesia. Assen: Van Gorcum.
Kuiper-Weyhenke, Th.
1955	‘Doceren in Indonesië’, Mededelingen van de Nederlandse Vereniging van Vrouwen met Academische Opleiding 21-1:8-15.
Kwa Tjoan Sioe
1941	Het Chineesche onderwijs in Nederlandsch-Indië’, De Fakkel 1-9:761-72.
Kwee Kek Beng
1923	‘Het zoogenaamde Bataviaasch Maleisch’, Koloniale Studiën 7:424-38.
1936	‘Westersche invloeden op het Maleisch’, Koloniale studiën 20:89-109.
L.
1869	‘De Nederlandsche taal bij het onderwijs in Indië en de opleiding van inlandsche onderwijzers in Europa’, Tijdschrift voor Nederlandsch-Indië 1869, II:353-8.
Landwehr, J.
1991	VOC; A bibliography of publications relating to the Dutch East India Company 1602-1800. Utrecht: Hes.
Last, J. en Nugroho Notosusanto
1952	‘Polemiek over het Nederlands’, Cultureel Nieuws (Sticusa) no. 18:272-93.
Later, J.F.H.A.
1915	Het onderwijs in Nederlandsch-Indië. Semarang. [Overdruk De Locomotief nov.-dec. 1915.]
Lecoutere, C.P.F. en L. Grootaers
1948	Inleiding tot de taalkunde en tot de geschiedenis van het Nederlands. Zesde herziene druk. Groningen/Batavia: Wolters. [Eerste druk 1915.]
Leerplan
1909	Leerplan voor de Opleidingsscholen voor Inlandsche Ambtenaren. Batavia: Landsdrukkerij.

[p. 536]

1911	Leerplan voor de openbare lagere Inlandsche scholen der 1ste klasse op Java en Madoera. Batavia: Landsdrukkerij.
1927	‘Het leerplan der Hollandsch-Chineesche Kweekschool’, De Chineesche Revue 1:44-51.
1948	Voorlopig leerplan voor de 6-jarige lagere school met Nederlands als voertaal. Tweede herziene druk. Batavia: Departement van Opvoeding, Kunsten en Wetenschappen. [Eerste druk 1947(?).]
Lekkerkerker, C.
1902	‘Een vroegere taalstrijd in Indië’, Het Onderwijs 11:486-9.
1916	‘In hoever is samensmelting van het onderwijs ten behoeve van de bevolkingsgroepen in Nederlandsch-Indië wenschelijk en mogelijk?’, in: Prae-adviezen van het Eerste Koloniaal Onderwijscongres, 's-Gravenhage 28-30 aug. 1916, pp. 18-20. 's-Gravenhage: Korthuis.
1938	Land en volk van Java. Deel I. Groningen/Batavia: Wolters.
Lelyveld, J.
1977	‘De oprichting van een Litteraire Faculteit te Batavia; Discussies over de totstandkoming van een faculteit der letteren en wijsbegeerte in Nederlands-Indië gedurende de periode 1900-1940’. [Doctoraalscriptie Rijksuniversiteit Utrecht.]
1986	‘G.J. Nieuwenhuis’. [Ongepubliceerd paper Fifth Dutch-Indonesian Historical Congress Teachers, preachers and pressman, Lage Vuursche.]
1992	‘Waarlijk geen overdaad, doch een dringende eisch’; Koloniaal onderwijs en onderwijsbeleid in Nederlands-Indië 1893-1942. [Z.p.: z.n.]. [Proefschrift Rijksuniversiteit Utrecht.]
Leupe, P.A.
1859	‘Albert Ruyl, Maleisch taalkundige’, Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 6:102-4.
Leur, J.C. van
1940	‘Positieve Nederlandsche cultureele politiek in Indië?’, Koloniaal Tijdschrift 29:434-41.
Levison, E.S.
1941	‘Maleisch of Nederlandsch’, Het Nederlandsch Maandblad 1:1-13.
Levyssohn Norman, H.D.
1857	De Britsche heerschappij over Java en onderhoorigheden (1811-1816). 's-Gravenhage: Belinfante.
Linschoten, J.
1963	De la Court's frekwentietelling van Nederlandse woorden. Utrecht: Psychologisch Laboratorium Rijksuniversiteit Utrecht.
Lith, F. van
1918	‘Algemeene denkbeelden over Indisch onderwijs en speciaal Maleisch tegenover de landstaal’, in: Referaten en stellingen van het 1-ste kongres van de Vereeniging Nederlandsch Indisch Onderwijs Kongres, 18-21 juni 1918, thema IIIa, pp. 1-12. Weltevreden: Indonesische Drukkerij.

[p. 537]

1924	‘Wat kan gedaan worden om de opvoedkundige waarde van het onderwijs voor het Indische kind te verhoogen?’, in: Derde Nederlandsch-Indisch Onderwijs Kongres 29 sept.-2 okt. 1924 te Weltevreden, pp. 108-22. Weltevreden: Kolff.
Locher-Scholten, E.B.
1981	Ethiek in fragmenten; Vijf studies over koloniaal denken en doen van Nederlanders in de Indonesische archipel. Utrecht: Hes.
Lopes, D.
1969	A expansão da lingua Portuguesa no Oriente durante os séculos XVI, XVII e XVIII, 2.a ediçao, revista, prefaciada e anotada por Luis de Matos. Porto: Portucalense Editoria.
Lucassen, L. en A.J.F. Köbben
1992	Het partiële gelijk; Controverses over het onderwijs in de eigen taal en cultuur en de rol daarbij van beleid en wetenschap (1951-1991). Amsterdam/Lisse: Swets en Zeitlinger.
M.
1871	‘Onderwijs aan de korpsscholen bij het Nederlandsch-Indisch leger’, Indisch Militair Tijdschrijft 2:252-63.
Maier, H.M.J.
1988	‘De dekolonisatie van de moderne Indonesische literatuur’, Indische Letteren 3-1:43-54.
Maier, H.M.J. en A. Teeuw (red.)
1976	Honderd jaar studie van Indonesië 1850-1950; Levensbeschrijving van twaalf Nederlandse onderzoekers. Den Haag: Smits.
Mangkudilaga, Machfudi
1981	Pengalaman dengan Bahasa Belanda di masyarakat dan perguruan tinggi. Paper Forum Linguistik Jakarta 26-28 oktober 1981. Jakarta: Fakultas Sastra Universitas Indonesia.
Mangoenkoesoemo, Soejitno
1939	‘De landstaal, de eenheidstaal en het Nederlands’