terug  begin  verder

[Vierde Handeling]

[1] Aristides, Pausanias
Aristides
 
D'Onsterffelijcke Góón en 'sHemels doen genadich
 
Met offers aengenaem/ het Griecken looft gestadich/
595
En boven al Jupijn/ die (Vader van het recht)
 
Der Persen heersch-lust als tyranny wederlecht. 596
 
Den meesten noot is door/ den Koninck is geweken/ 597
 
Dat nu met Feesten milt het Griecken wil uytbreecken/
 
Met vreugden over al. O onsterffelijck geslacht! 599
600
Hoe haest is door u hulp den Pers te niet gebracht/
 
Alleen met een gezwenck ô Goden! uwer oogen/ 601
 
Vernielt ghy 'sAertrijcx trots en 'sWerelts ijl vermogen.
 
Gy die den golven dul met wijsheyts tomen zelf
 
bepaelt en hout int bant/ en 'tblinckende gewelf
605
des Hemels gulden daeck met sterren hebt doorweven/
 
Die ider in sijn loop naer wijsheyts oorden zweven. 606
 
O Goden ick u smeeck dankbarich int gemoet/
 
Om d'onverdiende deucht die ghy het Griecken doet; 608
 
Dat nu d'Altaren plat van offers bloedich roken/
610
D'eerwaarde Góón tot lof/ op dat het danckbaer smoken
 
den Hemel wijs behaecht dat hy ons zegen geeft/
 
Dat een-mael noch den Pers voor Grieckens vroomheyt beeft:
 
Ick voel inwendich/ Góón, 'tgewis van't overwinnen/
 
Een zonderlinge vreucht mijn wispelt door de zinnen/ 614
615
En eygen voorbeelt/ dat den Hemel vol genaed' 615
 
liefd'/ dat eendrachtich vroom het Griecken Persen slaet/ 616
 
Verdrijft hem uyt sijn lant/ en doet hem schandich vluchten
[p. 30]
 
met so veel ongeval/ bekommering en duchten/
 
Als hy de Griecksche Ste'en t'onrecht heeft aengedaen/
620
Ja dat noch eens met vier moet 's Konings hof vergaen/ 620
 
Tot wraeck van moetwil snoot aen onsen staet bedreven;
Pausanias
 
Den Hemel wilt in als naer uwe wenschen geven.
 
O Aristide! looft/ de Goden zullen doch
 
u Stadts verderven snoot wel schendich wreken noch. 624
625
Ick zie naer dese tijt als 't Griecken op gestegen/
 
En hoogsten trap sal zijn weer aen de Mede plegen/ 626
 
Den eygen moetwil snoot die 't Griecken heeft geleen: 626-627
 
Maer Aristides/ gaen wy met manhafte reen/
 
Der Grieckscher volck'ren kloeck tot vroom gevecht vermanen/
630
Want noch eenich met ons bloet wy moeten moedich banen 630
 
den wech tot ons behoet/ en met eendrachte handt/
 
Oft sterven/ ofte doen dat Meden ruymt het lant/
 
Met schanden boven maet/ en sijn hovaerdich rasen
 
men hem betoont te zijn/ een idel opgeblasen
635
en Vrouwen snockery/ die dwaeslick niet en gelt/ 635
 
Wanneer met Swaert en Spies men vechten moet int velt.
 
O Aristides! ziet/ den tijt is nu voor handen/
 
'tBeginsel vanden wel oft qualijck vaert ons Landen; 638
 
Ick roep de grote Góón, die ick als Rechters maeck/
640
van Xerxes moetwil boos/ en ons gerechte saeck
 
den Goden/ waer van dat den zeege ons moet komen.
Aristides
 
Pausanias/ ô neen/ en wilt hier niet voor schromen/
[p. 31]
 
De Goden lieven 'trecht/ sy slaen geen hoogmoet acht:
 
Tot noch toe hebben sy den Griecken met haer macht
645
Rechtveerdich by gestaen/ sy en sullent noch niet laten. 645
 
Wel/ gaen wy metter ijl haer offeren t'onser baten/ 646
 
En zien wat ons 'tgeheym naer Priesters wet toezeyt/ 647
 
Op datmen naer haer raet ons zaken wijs beleyt/
 
't Sy dats' ons tot het slaen/ oft noch te toeven raden/
650
Gewis men moet den raet der Goden niet versmaden.
[2] Mardonius ende Masistius
Mardonius
 
Masistius/ ghy ziet hoe dat ons zaleen lopen;
 
Den Koninck is vertsaecht/ ontbloot van alle hopen/
 
Naer Persen toe gevlucht; wat staet ons nu te doen?
 
Oft wel te trachten om ons zelven te behoen/ 654
655
Ons eere voor te staen/ en Persens leet te wreken/
 
En 'toverwinnend' heyr der Griecken trots te breken/ 656
 
Oft wel te trecken daer het ons wel veylder zy 657
 
Tot 'teen of 'tander; Hoe/ oft waer na dat ick my 658
 
vervoegen sal/ En heeft mijn ziele niet besloten. 658-659
660
Den Pers in korten tijt veel schanden heeft genoten/ 660
 
En 'tvalt veel anders/ dan-men eertijts heeft gewaent/
 
Hier lang te blyven stil den noot ons anders maent/ 662
 
Het Leger vol gebreck van notelicke dingen/
 
So datm' ons met gewelt tot vlucht of slach zal dwingen.
665
Masistius/ wilt nu tot 'sKonings eere raen/
 
Wat nodichst is voor ons, en vorderlijckst gedaen.
Masistius
 
'tVertreck baert ons geen nut/ de Griecken op ons hielen/
[p. 32]
 
Die sullen int vervolch allengskens ons vernielen:
 
'tIs beter datmen slaet/ en datmen vlytich waech
670
Ons Leger dat verzwackt; daer sterven alle daech
 
te veel Soldaten/ door den honger die sy lyden.
Mardonius
 
Wel/ zijt ghy zo van zin/ ich salt oock niet vermyden/
 
So gaen wy datmen flucx het heyr in orden stelt/
 
Op dat wy/ of den Grieck/ verlaten 'tbloedich velt.
[3] Bode, Pausanias
Bode
675
Myn Heer/ den Pers my dunckt is tot den slach genegen.
Pausanias
 
Het Grieksche heyr oock sal hem moedich trecken tegen/
 
Want dat niet is gewoon te wijcken voor den slach:
 
Een ider doe sijn best so veel als hy vermach.
Choor
 
Tot eygen schaed' is nu gedrongen 679
680
Den Pers/ tot vlucht oft wel tot slaen/
 
So haest heeft Godes macht gedrongen 681
 
Dese Meden hoogmoets idel waen. 682

596wederlecht, afwijst, te niet doet.
597is door, is voorbij.
599het vers telt in het midden een lettergreep te veel.
601een gezwenck, een beweging, numen.
606oorden, orde.
608deucht doen, vreugde schenken.
614wispelt, suizelt, fluistert.
615en eygen voorbeelt, en een waar voorgevoel, voorteeken.
616liefd', belieft, wenscht.
620vier, vuur.
624u stadts verderven, de verwoesting van Athene.
626En hoogsten trap, ten hoogsten trap.
626-627een voorzegging van de overwinning van Perzië door Alexander den Groote.
630Want noch eenich, want nog eendrachtig; de aanhef van het vers telt een lettergreep te veel.
635Vrouwen snockery, vrouwengekrijt (bij het ww. snokken, snikken); wellicht te lezen snorckerij, gesnoef; niet en gelt, niets waard is.
638het begin van voorspoed of andergang onzer landen.
645sy en sullent als drie lettergrepen te lezen; laten, verlaten.
646offeren als twee lettergrepen te lezen.
647't geheym, het orakel, de voorteekenen.
654behoen, verdedigen.
656breken, verslaan.
657veylder, veiliger.
658Tot 't een of ander, hier of daar heen.
658-659Hoe of waarnaar ik mij gedragen zal, heeft mijn ziel nog niet besloten.
660genoten, ondervonden.
662de nood verbiedt ons hier lang stil te blijven liggen.
679gedrongen, gedwongen.
681gedrongen (lees gedwongen?), bedwongen.
682Dese lees Des.
terug  begin  verder