[p. 181]
Verklarende woordenlijst
| Affix: voor- of achtervoegsel, bijv. ge- in gezicht en -te in hoogte. |
| Allomorfie: het gegeven dat een morfeem verschillend uitgesproken kan worden, bijv. het verleden-tijdssuffix is -te of -de, en het verleden-tijdsmorfeem heeft dus deze twee allomorfen. |
| Ambisyllabisch: tot twee syllaben behorend, zoals de [k] in bakker. |
| Appendix: toegevoegd stukje structuur, voor of na de ‘normale’ structuur. |
| Assimilatie: gelijk worden van klanken. |
| Binaire structuur: een structuur waarin steeds twee elementen gegroepeerd worden. |
| Bisyllabisch: uit twee syllaben bestaand, ta-fel bijvoorbeeld. |
| C: consonant, medeklinker. |
| Coda: groepje van de laatste cononanten van de syllabe. |
| Component (module): onderdeel van de grammatica. |
| Consonant: medeklinker. |
| Degeminatie: het uitwissen van één van twee opeenvolgende gelijke klanken. |
| Deletie: uitwissing, in de fonologie het niet-uitspreken van een klank in een bepaalde context, bijv. t-deletie in kastje. |
| Derivatie: afleiding van de ene representatie uit de andere. |
| Diacritisch teken: onderscheidend teken, bijv. accent en trema. |
| Diftong: tweeklank (ei, au en ui in het Nederlands). |
| Dissimilatie: ongelijk worden van klanken. |
| Domein: het gedeelte, de constituent, waarop een regel betrekking heeft. |
| Downdrift: het gegeven dat uitingen met een lagere toon eindigen dan waar ze mee beginnen. |
| Explosief: hetzelfde als plosief, plofklank, ploffer. |
| Etymologie: de leer van de herkomst van woorden, hun geschiedenis. |
| Extrametrisch: buiten de normale metrische structuur vallend. |
| Feature: (klank)kenmerk. |
| Foneem: betekenisonderscheidende klank. |
| Fonematisch: op fonemen gebaseerd. |
| Fonografisch: op klanken gebaseerd. |
| Foon: klank. |
| Fricatief: wrijfklank. |
[p. 182]
| Homoniem: dubbelzinnig (woord). |
| Idiosyncratisch: abnormaal, slechts voor dit geval geldend. |
| Insertie: toevoeging, bijv. de toevoeging van de d in raarder. |
| Lexicon: woordenboek; het gedeelte van de grammatica waarin kennis over woorden (en dus ook over morfemen) is opgeslagen. |
| Linksvertakkende structuur: structuur met vertakkingen links. |
| M: mot (uit het Frans), fonologisch woord, gebruikt om de fonologisch opgebouwde structuur mee aan te duiden. |
| Module (component): onderdeel van de grammatica. |
| Morfeem: betekenisdragende eenheid, bijv. huis, ver- of -heid. |
| Normatief: normen stellend; een normatieve grammatica is een grammatica met voorschriften voor correct taalgebruik. |
| Nucleus: de kern van de lettergreep (de vokalen). |
| Obstruent: niet-sonorante klank, dus plof- of wrijfklank. |
| Ondergenererend: niet alle acceptabele structuren verantwoordend. |
| Onderspecificatie: onvolledige specificatie; vormen kunnen ondergespecificeerd zijn in het lexicon vanuit het idee dat de volledige specificatie door de algemene regels tot stand komt. |
| Onset: het groepje consonanten aan begin van de syllabe, waarmee geallitereerd wordt. |
| Overgenererend: teveel structuren toelatend, ook onacceptabele structuren. |
| Plosief: plofklank, ook wel ploffer of explosief genoemd. |
| Prefix: voorvoegsel, bijv. wan- in wanorde. |
| Prosodie: het gedeelte van de klankvorm dat niet de segmenten betreft, dus melodie, tempo, klemtoon. |
| Rechtsvertakkende structuur: structuur met vertakkingen rechts. |
| Rijm: het gedeelte van de lettergreep na de onset, het deel waarmee gerijmd wordt. |
| Segment: klankdeeltje. |
| Sonorantie, sonoriteit: klankvolheid, ‘Schallfülle’; sonorante klanken kunnen een melodie dragen. |
| Suffix: achtervoegsel, bijv. -achtig in roodachtig. |
| Suprasegmenteel: hetzelfde als prosodisch, nl. wat ‘boven’, los van de segmenten is. |
| Syllabe: lettergreep, waarbij wel opgemerkt moet worden dat het beter zou zijn om de term lettergreep te reserveren voor de spellingseenheid, en de term syllabe te gebruiken waar een uitspraakeenheid bedoeld wordt. |
| Systematisch: volgens het systeem, niet toevallig. |
| Templaat: vastliggend stukje structuur. |
| Tier: beschrijvingslaag, laag waarin een onderdeel van de klankrepresentatie apart gezet wordt. |
| Universele grammatica: de beschrijving van het aangeboren of biologisch bepaalde taalvermogen van de mens. |
| V: vokaal, klinker. |
