op de Visioenen van mijn Heere Vander Noot.
Ode.
Ghy die droncken syt van den wijne
Of oock van den boosen venijne
Deser weerlycker ouerdaet,
3
Houerdye ende pomperye,
4
5
VVellusten oft oock boeuerye,
Hoort hier v lesse en die verstaet.
Merct wat het is voor een sottinne
Voor een stuck hoers vwe werdinne
8
De werelt, die ghy soo seer begheert:
10
En op v wel lacht weynich tijden
10
Maer welcke, naer een cort verblijden,
11
Ghewoonlyck scheedt met eenen steert.
12
Comt hier ter scholen met verlanghen,
Alle die Babel noch aenhanghen,
14
15
En volghen na den helschen draeck
15
Om de brocken die daer af commen,
16
VVelcke nochtans (ten baet gheen rommen)
17
Hebben bitteren achtersmaeck.
18
[p. 189]
Ghy sult hier reyn hooren verclaren
19
20
Hoe alle de boosdoenders varen
Die, al hebben sy wat heuren loop,
21
Ten lesten selfs worden gheuanghen
22
Int net dat sy voor ander hanghen,
En houden soo den quaetsten coop.
24
25
*Hier hoort
ghy hoe dat Gods ghemeente
Al lijdt sy hier druck en vercleente,
26
Dies niet te min in deucht beclyft:
27
Ende dat God syn ondersaten
Hier nymmermeer en sal verlaten,
29
30
Maer tot den eynde by heur blijft.
Alle menschen hier leeren meughen
31
In groote droefheyt, haer verheughen,
32
En weelde hebben in swaer verdriet:
33
Hier leertmen rijck syn in armoede,
35
Hoemen het quaet verkeert int goede,
35
En alle saken vint int niet.
36
Hier suldy leeren v aftrecken
37
Van de werelt en alle vlecken,
God aenhanghen, ende syn gherust
40
In den wille, en in d'werck des Heeren:
Ghy sult hier oock verstaen en leeren
VVat der sielen inwendich lust.
42
Cortlyck, dit is (segghe ick ten fine)
43
Den hof daermen vindt Medicine
45
Tot alle siecten van den gheest,
Daer oock by is achter en voren
46
Ghenoechte der ooghen en ooren
47
Voer de verstandighe aldermeest.
48
Dees weldaden die elck moet prijsen,
50
(Dewyle sy de siele spijsen)
Gheeft ons den hemel deur v handt
Vander Noot, d' eerste onser Poëten,
*
Die te rechte van dichten weten
53
Begaeft met een God'lyck verstant:
55
V penne, daer wij wt sien bloyen
55
Alsulcke spruyten alsser vloyen
56
Aen den voet van tvlighende peerdt
57
Drijft haer vierighe schoon ader
58
Tot den hemel toe teenegader.
59
60
Dies elck te recht den smaeck begheerdt.
60
En die hem deur de leckernie
Der vremder schoonder Poësie
62
Ons vlaemsch oud dichten heeft versmaedt
61-63
Sal in dese v Musa (ghepresen
64
65
By al' die ghelooft moghen wesen)
65
Scheppen ghenoechte en syn versaedt.
66
[p. 190]
VVant ghy betoont hier dat ons tale
67
Niet toe en gheeft den Duytsch oft VVale
68
Grieck, Romain oft Italiaen:
70
Maer so rijck is met haer selfs struycken
70
Dat heur niet en rest dan tghebruycken
71
Soot by v woord eerlyck ghedaen.
72
En schaemt v niet ghy Edel mannen,
73
In de plaetse van schalen en kannen
74
75
Daer veel quaets af compt en gheen goet,
Iet bequaems wt den Gheest te dichten
76
Daer ghy de menschen deur mocht stichten
77
So Vander Noot hier vore doet.
Vreest wt liefden de Heere.
*[*A.4.vo]
*Lucas d'Heere: schilder en dichter uit Gent
(1534-1584) die tot de Hervorming overging en bij de komst van Alva naar Londen
was uitgeweken, waar hij met Van der Noot in contact kwam. Zijn bekendste
werken zijn ‘Den Hof en Boomgaerd der Poësien’ en ‘Psalmen
Davids’
3deser weerlycker ouerdaet: van de
volgende wereldse (aardse) buitensporigheden
4houerdye: hovaardij; pomperye:
praalzucht
8werdinne: waardin
10en op v... tijden: en die u wel korte
tijd toelacht
11naer: na
12scheedt met eenen steert: zich bij het
afscheid naar haar, ware aard doet kennen (zoals de duivel dan zijn staart laat
zien)
14Babel: (hier voor) Rome
15den helschen draeck: vgl. Openb.
12:3
16die daer af commen: die daarvan komen,
die dit oplevert
17ten baet gheen rommen: er helpt geen
bluffen aan
18achtersmaeck: nasmaak
19reyn: keurig, duidelijk
21al hebben sy wat heuren loop: al hebben
zij enig succes
22selfs: zelf
24houden soo den quaetsten coop: zo aan
het kortste eind trekken
*[*A.5.ro]
26vercleente: vernedering
27beclyft: blijft, volhardt
29nymmermeer: nooit
31meughen: kunnen
32haer verheughen: zich te
verheugen
33weelde: vreugde
35verkeert: verandert
36niet: niets
37suldy: zult gij
42lust: behaagt
43ten fine: ten besluite
46achter en voren: overal
47ghenoechte der ooghen en ooren: vreugde
voor het oog en voor het oor (dit slaat op de platen en op de verzen van de
bundel)
48voer: voor
*[*A.5.vo]
53te rechte: zoals het behoort
55bloyen: bloeien, (hier)
voortkomen
56spruyten: (in de dubbele betekenis van
‘uitspruitsels’ en van ‘waterspruiten’); vloyen: vloeien
57aen den voet .... peerdt: het
gevleugelde dichterpaard Pegasos deed door een hoefslag op de Helicon de
Hippokrene, de bron der dichterlijke bezieling, ontstaan
58ader: waterader
59teenegader: volkomen,
volledig
60dies: daarvan
62schoonder: schone (géén
comparatief)
61-63die hem heeft versmaedt: die beneden
zich is gaan achten
64dese v Musa: deze uw Muze, deze poëzie
van u
65by: door
66ghenoechte: vreugde; versaedt:
verzadigd, voldaan
67betoont: bewijst
68niet: niets
70met haer selfs struycken: aan eigen
gewassen
71niet en rest: niets over blijft (om te
doen), niets ontbreekt
72soot by v....ghedaen: zoals dit door u
op loffelijke wijze wordt gedaan
73en - niet: (dubbele
ontkenning)
74in de plaetse.... kannen: in de plaats
van u enkel maar bezig te houden met eten en drinken
76bequaems: nuttigs
77mocht: zoudt kunnen.
