|
|
|
| | | | | |
[69. Excerpten uit het Album Amicorum van Samuel
Radermacher.]
Excerpta ex Albo amicorum fratris mei.
S. Radermacher
[De tussen vierkante haken geplaatste folionummers verwijzen naar
het Album Amicorum van Samuel Radermacher]
1
Emanuelis van Meteren
2
[fol.2r]
Bernardus Lib. de Conscientia.
3
Omnes cordis distractiones et mentis fluctuationes in unum collige,
et in solo Deo totum desiderium tuum fige, et ibi sit cor tuum, thesaurus tuus
desiderabilis multumque amabilis. Ipse frequenter visitat, et libenter
inhabitat tranquillitatem cordis et otium quietae mentis, quoniam Pax est, et
in pace locus eius. Propterea talem te praepara, ut tecum adsit Deus. sit in
ore, sit in corde, tecum eat, tecum redeat, nec à te recedat. Nisi tu
prior eum dimiseris, nunquam te ille dimittet: Ubicunque fueris, nunquam solus
esse poteris, sed TECUM DEUS ERIT.
| Pauli
Merulae [fol.21r]
4 |
τα του αυτου
πραττειν, και μη
πολυπραγμονειν
Διακοσυνη
εστι.
5 |
| | |
| Cypriani de Valera
[fol.63r] | Vera Amicitia Christi glutine est conglutinata Vale y
Valera la Verdad. |
| | |
| Lucae Trelcatii filii
[fol.33r] |
Sum tuus et meus es, non sum tuus et meus ipse es Sed
Deus est noster, cuius uterque
sumus. |
| | |
| Rodolphi Snellii [fol.36r] |
Opinionum commenta delet Dies: Naturae iudicia confirmat.
6 |
| | |
| Gerardi Tuning. [fol.128r] |
Πειρα δ*.*ο
παντα
τελειται.
7
Chi si
loda, si lorda Alcança, quien no se cansa.
|
| | |
| Bartholomei Panhusii [fol.84r]
|
Praestantissimum, maximeque optabile omnibus bonis et
sanis et beatis, CUM DIGNITATE OTIUM:
8
sed
difficillimum eodem tempore, magnam famam assequi et magnam quietem.
9
Contemtu
famae, contemni Virtutes.
10 |
| | |
| Hans Berwijns [fol.85v] |
Uut Godt geboren ende in Christo herboren te zyn is het
eeuwich Leven. Die vrindt is, heeft altyts lieff maer die lieff heeft
is niet altyts vr*ind*,
11 |
| | | |
| Patris mei [fol.74r] |
Molli
1 vasa luto plastes facit,
OMNIA VERTIT
2
sic DEUS: haud
fictae numen inane Deae
O
3
Ut Patris coelestis benedictio meam tibi, mi fili; quod unice
opto; ratam faciat, tuque non vane patrio hoc symbolo rebus tam adversis quam
prosperis uti, teque solari possis, proximè praecedens Apostoli monitum
constanter observa, diligenter serva. Sic inter bonos et fideles Dei famulos;
Christi demum gratia, verè beatus censeri, et volubilis huius mundi
fallacias evadere poteris, semper et ubique memor, Dei regnum, quod quaerimus,
non in sermone, sed in VIRTUTE situm esse. 1.cor.4.
Artes
ingenuae à teneris mea magna voluptas, Mercatura labor: pax mea
Christe manes. |
| | |
| |
Joannes Radermacher Aquisgranensis
Samueli f. suo peregrè ituro, vitae suae propè metam decursae
imitandum exemplar, recolendi amoris paterni [-*obsequium*]
μνημοσυνην et plurium monitorum
summam, consulendi studio, benedictionis voto scripsit. Middelb. Zelandiae.
ipsis cal.Decembris, natae salutis anno MICII
4
aetatis 65, quadrante minus et dieb. 23. Laus Deo. |
| | |
| | Nota: illud Apostoli monitum, cuius pater
meminit, habebatur pagina proximè praecedenti et erat adscriptum a
Joanne Juniori Ecclesiaste Middelburgensi. [fol.67r] nempe ex
1.Timoth.4/ 7,8,9. |
| | |
| | Exerce teipsum ad Pietatem. Nam corporalis
exercitatio paululum habet utilitatis: at pietas ad omnia utilis est, ut quae
promissionem habeat vitae praesentis ac futurae. fidus est hic sermo et dignus
qui omnibus modis recipiatur. |
| | |
| Antonii Anselmi [fol.88r] |
Den loon van de duecht naer Godes vreese, is de eere
Antonio Anselmo. Alom noot
aensien. Praemium virtutis honos. |
| | |
| [Gillis Hooftman] [fol.89r] |
Tegens alle leet is gedult, tbeste cleet
Gillis Hooftman Há,
lof sy myn Got. |
| | |
| [Willem Schuyl] [fol.96v] |
Qui a la vertu, a le vray bien, qui vit selon Dieu, ne manque
Rien Ums Well ly ich. Willem Schuyl |
| | | |
| Henrici Bruggen [fol.106r] |
OOtmoedich in Voorspoet, Grootmoedich in tegenspoet.
freunde in der noth, der gehn 25 auf ein loth solles
aber ein harder stant sein, so gehn der 50 auf ein quintin. |
| | |
| Cornelii Swanenburchi
[fol.29r] |
Nihil quod ipse sis negaturus, pete, Nihil quod ipse sis
petiturus, nega. |
| | Cicero.
1
Vetus est lex
iustae veraeque amicitiae ut idem amici semper velint, neque est ullum certius
amicitiae vinculum quam consensus et societas consiliorum et voluntatum.
Virtus sibi Praemium. |
| | |
| Michael Maqueli
2 |
Die wel leeft, die wel heeft, Die wel sterft, die wel
erft. |
| | |
| Guillelmi Godaei [fol.26r] |
Σκοπελος
ϕιλιασ παν το
ακαιρον non iuvat officium, quod me
gravat.
3
Εκ του
οραν το εραν
4 |
| | |
| Hermanni Moded [fol.59v] |
Si non ego mihi, quis mihi? et cum ego mihimet ipsi. quid ego?
et si non modo, quando?
5
Tria continet hoc apophtegma: Primum, quemque se
ipsum debere excitare ad res sanctas, honestas, et utiles. parum enim efficiunt
aliorum monita si non adsit propria animi voluntas et promptitudo. Alterum si
in rebus honestis et utilibus promoveris, et quid rectè feceris, vide ne
tibi placeas, arrogantiusque de te et factis tuis sentias, cum quicquid
facimus, sit imperfectum, et nihil ex omniparte beatum.
6
Tertium, in tempore: hoc est, in iuventute optimis,
rebusque piis incumbendum esse; Difficile enim est, assueta, sive bona, sive
mala sint, relinquere. Aegrè et non nisi magna molestia in senectute
addiscimus, quae in iuventute negleximus. |
| | |
| Jac. Gruteri [fol.48r] |
ως καλον
χρηστοτης
συνεσει
κεκραμωνη ex Menandro.
7 |
| | |
| Petri Scriveri [fol.39r] |
Nulla recordanti lux est ingrata gravisque; Nulla fuit,
cuius non meminisse velim. Ampliat aetatis spacium sibi vir bonus: hoc
est Vivere bis, vitâ posse priore frui.
8 |
| | |
| Hugo Grotii [fol.22r] |
Qui sancta sumis arma Civilis Togae, Cui se reorum
capita, fortunae, Decus Pensanda credunt, nomini praesta fidem Iuris
Sacerdos: ipse dic causam tibi, Litemque iustus arbiter praeiudica,
Votis clientûm iura metiri time, Nec quod colorem patiens id iustum
puta: Peccet necesse est saepè, qui nunquam negat.
9
|
| | | |
| Simon Bellomontius[fol.23r] |
Properans nimis minus viator proficit Possis ut ire
longius ita
1tardius Praeproperum
initium languidum finem facit. Studiumque nimium paenè negligentia
est. |
| | |
| Josephi Scaligeri [fol.16r] |
Rex, cui relicta vidua, cui suas preces Pupillus offert,
vitae adulantes Canes feros in omnes, cicures uni tibi. Cui pro
maligno est, parce adulans, hostis est Qui vera loquitur, ius ad omne is
surdus est, Et blandientum, non suas, aures habet. |
| | |
| Joannis Canuti Episcopi Dani
[fol.115r] |
SICUT ROSA ita Veritas, Virtus, Vita inter
SPINAS: Ut ROSA suaveolens SPINIS miscetur acutis Sic VIRTUTIS honos
pungitur invidia Ambros.
2
Spina
sepsit gratiam ROSAE tanquam vitae humanae SPECULUM. |
| | |
| Antonii Walaei [fol.64r] |
Μεγας
πορισμος η
ευσεβεια
μετ'
αυταρκειας
Temporis maximè sumus prodigi, cuius Unius honesta avaritia
est. Sis quod esse velis.
3 |
| | |
| Caroli Francii [fol.116r] |
Virtus est placidis abstinuisse bonis,
4 |
| | |
| [Pieter Paau] [fol.28r]
5
|
Virtus ipsa sibi pretium. |
| | |
| Bonifacii Junii [fol.77v] |
Assiduitate et Diligentia. Haec praecipuè colenda
est nobis. haec semper adhibenda
6nam quaecunque
sunt in cura, attentione animi, cogitatione Vigilantia, labore, uno verbo
diligentiae complectuntur, qua una virtute, omnes reliquae virtutes
continentur.
7
Proxima
puris sors est manibus nescire nefas. |
| | |
| Reneri Bontii [fol.37r] |
Vive ut mori malis. |
| | |
| Jacobi Cornelii [fol.65r] |
August.
8
Qui vult cum DEO semper esse, frequenter debet orare et
legere, nam cum oramus: ipsi cum DEO loquimur cum verò legimus Deus
nobiscum loquitur. |
| | | |
| Henrici Henningii [fol.49r] |
Bernardus.
1
Quis poterit
salvus esse? dicunt discipuli Servatoris: et Ille, Apud homines hoc impossibile
est, sed non apud Deum. Haec tota fiducia nostra, haec unica consolatio nostra,
haec tota ratio spei nostrae. Sed de possibilitate iam certi, de voluntate quid
agimus? Quis scit, si est amore dignus an odio? Quis novit sensum Domini, aut
quis consiliarius eius fuit? Hîc iam planè fidem nobis succurrere
necesse est: Hic oportet succurrere veritatem, ut quod de nobis latet in corde
Patris, nobis per ipsius Spiritum reveletur. Et Spiritus eius testificans
persuadeat Spiritui nostro, quod filii Dei sumus. Persuadeat autem vocando et
justificando gratis per fidem, in quibus nimirum medius quidam transitus est ab
aeterna praedestinatione ad futuram magnificationem. |
| | |
| Hermanni Foekelii [fol.151r] |
Augustinus Lib. de Virginitate
2
Inspice vulnera pendentis
Christi: sanguinem morientis: pretium redimentis: cicatrices resurgentis. Caput
habet inclinatum ad osculandum, cor apertum, ad diligendum, brachia extensa ad
amplexandum, totum corpus expositum ad redimendum. Haec quanta sint, cogitate,
haec in statera cordis vestri appendite, ut totus figatur vobis in corde qui
pro nobis fixus fuit in cruce. προς
Γαλατας ε.
Εμοι δε μη
γενοι το
καυχασθαι, ει
μη εν τω
σταυρω του
κυριο ημων
Ιησου
Χριστου δι'
ου εμος
κοσμος
εσταυρωται,
καγω τω
κοσμω. |
| | |
| Laurentii Potz [Potts]
[fol.50r] |
Tuta via, tuta vita, tuta modò conscientia
A Travaylers Caveat Epicharm. νηϕε
και μεμνησ'
αποστειν
3
4
Be sober and
distrustfull, for these'be two points off wisdome.
5 |
| | |
| Guillelmi ab Hasvelt [Hatzvelt]
[fol.87r] |
É terra geniti sub terram quisque redimus Natus
homo sub humum, rursus humatur homo. Huc omnes properant, huc tendunt
Cyrus et Irus. Dira bonos pariter mors rapit atque malos. |
| | |
| Melchior Engelbert.
[fol.100r] |
Cum spes omnis abest, cum nemo levamina praebet Tu spes
Christe mihi, tuque levamen eris Tu Deus atque meo sanguis de sanguine
nunquam Dimidium poteris deseruisse tibi |
|
1 BPL 2185, Universiteit Leiden.
2Deze onderstreping is in rood uitgevoerd evenals
die op fol.112v
3Bernardus van
Clervaux, Tractatus de interiori domo seu de conscientia aedificanda,
101, 4; PLM, dl 184, 510.
4De namen van de ‘vrienden’ zijn
niet in de marge maar boven hun bijdragen geplaatst
5Plato, Politeia, 433a;
αυτου i.p.v. het correcte
‘αυτου ook in A.A.
Διακοσυνη i.p.v.
Δικαιοσυνη is fout van
de excerptor.
6Cicero, De natura deorum,
II,2,5.
8 Cicero, Pro Sestio 45,98.
10Tacitus, Annales IV, 38,6.
11Door inktvlek onleesbaar; in A.A.:
vrindt
3Dit cirkeltje verbeeldt het symbolum van
J.R. - een wereldbol op een draaischijf met ‘bonis in bonum’ er om
heen en de initialen I.R. - zoals te zien in het A.A. Over dit symbolum:
Bostoen, Bonis in bonum, Johan Radermacher de Oude...... Hilversum,
1998.
4verschrijving voor MDCII, zie
A.A.
2verschrijving voor M.Maquelini? Deze
bijdrage ontbreekt in het A.A.
3Horatius, Epist.
II, 1, 264.
4Agathon fragment 29 Snell
5Hillel in Misjna, Nazikien, 9e tractaat 1,
14.
6Laatste woorden citaat Horatius, Oden II,
16,27-28.
9Zie voor dit gedicht ook fol.87a r.
4Ovidius,
Heroides 18, 100.
5Ontbrekende naam aangevuld uit A.A.
7Cicero, De Oratore, 150.
8Sermo, 302,2, Minge P.L., 39,
2324
1In dedicatione ecclesiae, sermo 5, par.6-7;
S. Bernardi Opera, Leclerq Rochais, dl. 5, p. 393.
3Epicharmus fragment 250K Kaibel.
5In A.A. staat joints: oud-engels voor
voorschriften.
|
|