[p. 38] [21] Wellecomst-ghesangh, gesonghen door de Friesche Maeghd, op de weder-komste van d'Heere Erich Brahe. ende Iuffrou Lucia van Eysinga. *      De Friesche maeghd.  Wat schijnd daer voor geraes te schat'ren in mijn ooren?  Wat is het voor gherucht, dat ick daer schijn te hooren? 2    Den Hemel galmt daer van, men roept vast om end' om, 3    Lisck Eysinga die komt, die komt daer wederom. 4   5  O overbrave vrou, van d' Hemel uytvercoren, 5    En al de Wereld tot verwonderingh gheboren. 6    Pronck-peerle van mijn Croon, Goddinne, dien ick noem,  Mijn pracht, mijn hoovaerdy, mijn eer, mijn hoogste roem, 8    Ick heet u wellekom, o wellekom van harten, 10  Die met u schoonheyd meughd all' and're schoonheyd tarten. 10    In wien Natura selfs haer eere heeft betracht, 11    En al haer wetenschap volcomentlijck volbracht.  O wellekom Goddin dien ick heb willen kiesen,  Als voorbeeld vande glans en schoonheyd vande Friesen. 15  En dien ick als een pronck en eere van haer land  Te worden omghevoerd, alleene waerdigh vand. 16    Ick weet, doen ghy gestrand waert, riepen al de Denen, 17    Op aerden heeft de Son noyt schoonder vrou beschenen:	*  Titel: weder-komste: terugkomst; Iuffrou: Mevrouw.  2  gherucht: geroep.  3  vast: steeds; om end' om: al maar in het rond.  4  wederom: terug.  5  overbrave: zeer flinke; van: door.  6  en geboren opdat de gehele wereld zich over haar verwonderen zou.  8  mijn hoovaerdy: (oorzaak van) trots (voor mij).  10  meughd: kunt.  11  selfs: zelf; betracht: gestreefd naar.  16  omghevoerd: rondgeleid; vand: (be)vond.  17  doen.: toen; gestrand: aan land gekomen.
[p. 39]    Men hoorde niet een mensch yet anders segghen, dan, 19   20  Daer komt het voorbeeld van de Friesche schoonheyd an.  O vrienden, dits een vrou, neemt nu eens af by desen, 21    Wat moeten in dat land al schoone Maeghden wesen.  Dat waren hare re'en, en die u glans mocht sien, 23    Die achte sich te zijn, de salighst van de li'en. 25  De Coningh schrickte selfs, en bleef schier opgetoghen, 25    Doen uwe schoonheyd stond te schem'ren voor sijn ooghen, 26    En dacht (soo haest hy sagh u braef ghestaltenis) 27    Geluckigh is het land daer sulcken vrou-volck is. 28    Nu (sprak hy) is 't niet vreemd het geen men heeft geschreven 29   30  Dat vanden Coninck sou van Eng'landt sijn bedreven. 30    Die d'eerste Friesche vrouw, die oyt in Eng'landt quam, 31    Versocht tot zijn ghemael, en tot zijn huysvrou nam. 32    Wie isser, die niet soud' aensiende sulcke vrouwen,  Haer soecken in zijn land met alle vlijt te houwen? 35  Hy heet u wellekom, en haeld u als Goddin,  En peerle van zijn land triumphelijcken in. 36    Hoe menichmael heeft hy u byder hand ghenomen?  En met u omghedanst, en weer by u ghekomen? 38    Heeft hy u niet, Goddin, en u geselschap beyd 39   40  Op zijn onwinbaer Slot met achtbaerheyd gheleyd? 40    En u daer laten sien syn schatten en juwelen,  Sijn dierbare gesteent (gheweygert aen soo velen) 42    d'Eer die u daer in 't land (mijn Engel) is geschied,  Die laet ick in de pen, en die verhael ick niet, 45  Want, dat ick daer wou staen thien daghen van te schryven, 45    Noch souder (dat gaet vast) veel ongeschreven blyven. 46    [22] O cierlijcke cieraad, die my soo seer vermaeckt, 47    En tot den hooghsten top van alle schoonheyd raeckt,  Wiens deftighe gelaet, wiens cierelijcke reden, 49	19  yet: iets.  21  dit 's een vrou: dit is nog eens een vrouw; neemt ... af by desen: maak uit deze op.  23  re'en: woorden.  25  de Coningh ... selfs: zelfs de koning; schier: weldra; bleef ... opgetoghen: werd ... verrukt;  26  schem'ren: stralen.  27  soo haest: zodra; braef: edele; ghestaltenis: gestalte.  28  sulcken vrouvolck: zulke vrouwen.  29  nu is 't niet vreemd: nu begrijp ik.  30  dat: wat; bedreven: gedaan.  31  oyt: op zekere tijd.  32  versocht: vroeg; ghemael: gemalin.  36  triumphelijcken: in triomf.  38  omghedanst: rondgedanst.  39  u geselschap: uw man; beyd: beide (u en uw man).  40  achtbaerheyd: eerbetoon.  42  gheweygert: (waarvan het bezichtigen geweigerd is).  45  dat: gesteld dat.  46  dat gaet vast: dat mist niet.  47  vermaeckt: behaagt.  49  wiens deftighe gelaet: wier ernstige manieren.
[p. 40]   50  Wiens deughdelijck gemoed, en welghemaeckte leden, 50    De wyste vande Werld vermagh te maken stom,  Ick heet u wederom met vreughde wellekom.  De Heere sy ghelooft, die u heeft willen sparen,  En op u groote reys voor ongheluck bewaren. 55  Die u heeft voort gebraght, doen worden die ghy syt, 55    De peerle van mijn Croon, de Phenix van u tijd.  Tot noch toe heb ick in Ronixa myn behaghen  Gesteld, en oock op haer mijn hooghste roem gedragen,  Ronixa segh ick, die het Coninghlijck gemoed 60  Van groot Brittannyen deed branden in een gloed,  Deed branden in een gloed, een gloed van reyne minne,  Ja soo dat hy haer heeft getroud als Coninginne,  O roem! o groote roem! die eerste Friesche Maeghd  Die oyt in Eng'landt quam, den Coningh soo behaegd 65  Dat hy zijn trotsch gemoed niet langer kon betomen,  Maer heeft haer tot zijn vrou, zijn Echte vrou genomen. 66    Dan dese quam hem t' huys, dees quam hem in de hand, 67    En ghy, ghy blijft alhier, ghy blijft hier in u land,  Daer komt den trotschen Held, de roem van alle Deenen, 70  Die met een Hartogin met eeren mocht vereenen, 70    Die alle landen had van Christenrijck deur-reyst,  En over al gesien wat het gesicht vereyst, 72    De schoonste schoonen daer oyt eenigh mensch van hoorden,  Maer nimmer een soo schoon, die hem tot min bekoorden, 75  Die segh ick komt by u, hy siet u schoonheyd aen,  Doe stond hy als verbaest, doe wast met hem ghedaen, 76    U hayren, daer de Son zijn glans van schijnd te halen,  U voorhooft als yvoor, u lippen als Coralen,  U ooghen als een git vol soete soetigheyd 79   80  U Princelijck gelaet, u brave deftigheyd, 80    U treffelijcke gangh, u wel gestelde leden, 81    U heuscheyd, u vernuft in 't kav'len van u reden, 82    Maer boven alle dingh, de deughd van u gemoed,  Doorwonden inder yl zijn welgeboren bloed,	50  deughdelijck: rijk aan deugden.  55  doen worden: heeft doen worden.  66  echte vrou: echtgenote.  67  dan: maar; dese quam hem t' huys: deze kwam hem thuis opzoeken; quam hem in de hand: kwam ongezocht in zijn bereik.  70  vereenen: zich verenigen, huwen.  72  vereyst: verlangt (te zien).  76  verbaest: verbijsterd, verslagen.  79  vol soete soetigheyd: vol aangename liefelijkheid.  80  princelijck: vorstelijk; brave deftigheyd: edele ernst.  81  treffelijcke: voortreffelijke; wel gestelde: goed gevormde, goed geproportioneerde.  82  in 't kav'len van u reden: redenering.
[p. 41]   85  U lieffelijck gelonck, Goddin, dat was de schichte, 85    Die desen soeten brand in syne boesem stichte, 86    U lodderlijck gegluer, had zijn manhaftigh hert 87    Doornagelt met de min, een ongewoone smert.  Ghy waert de dool-hof voort van alle zijn gedachten, 89   90  Hy storte voor u neer de stromen van zijn klachten,  Hy ruste dagh noch nacht, maer heeft u staech gevleyd, 91    Tot dat ghy hem op 't laest u trou hebt toegeseyd.  O wel gewenste paer! van d' Heere soo gesegend, 93    Als oyt den Hemel heeft beschenen of beregend, 94   95  Cieraet van desen Eeuw! ick heet u wederom 95    Met een verheughd gemoed van herten wellekom  Wat zullen nu hier toe der Nydris tongen seggen, 97    Die naer u ondergangh vergeefs te wachten leggen: 98    Die yder een soo slim gewittight hebben, van 99   100  De trouwe, die ghy deed, met sulcken braven man? 100    En hadden wel gesien haer opperste behagen,  Zoo veer het qualijck u had komen te beslagen? 102    Wat ist? sy moeten sien, tot haer misnoegen, aen, 103    U lof en u geluck op 't alderhooghste gaen. 105  Hoe mach de Wereld soo verkeerd zijn van gedachten? 105    En d' een den and'ren soo genegen te verachten?  Als d' Hemel d' eene mensch een groot geluck toe vlijd, 107    Die word dan daedlijck van zijn mindere benijd.  Misgunders van haer vreugd! och! had ghy doch geswegen, 109   110  Tot dat ghy saeghd hoe dat de sake was gelegen,  Dat waer noch yet geweest, nu hebt ghy afgemaeld 111    U nydigh hert, en vind u vande wegh gedwaeld. 112    Siet nu bevind ghy in u meningh u bedroghen,  En wat ghy hebt geseyd bewijst de tijd gelogen, 114   115  Ach! d' opper-Heere die veranderd doch u sinnen, 115	85  schichte: pijl.  86  stichte: wekte.  87  lodderlijck: lieftallig.  89  voort: verder, voortaan, onmiddellijk.  91  staech: voortdurend; u gevleyd: uw zin gedaan.  93  wel gewenste: zeer beminde.  94  als: als (welk ander paar ook dat).  95  wederom: nogmaals.  97  nydris: afgunstigen.  98  naer: op; te wachten leggen: liggen te wachten.  99  slim: kwaad; gewittight: verwittigd, voorspeld.  100  trouwe doen: een huwelijk(s belofte) doen; braven: flinke.  102  zoo veer: voor zover, indien; het qualijck u had komen te beslagen: het slecht met u uitgevallen was.  103  sien ... aen: aanschouwen.  105  mach: kan; verkeerd: slecht.  107  vlijd: schikt, beschikt.  109  doch: toch.  111  afgemaeld: doen kennen.  112  nydigh: afgunstig.  114  gelogen: gelogen te zijn.  115  sinnen: geest.
[p. 42]    En gunne dat ghy mooght malkanderen beminnen  Die geef dat ware liefd' aen uwe herten grenst, 117    En niemand d' ondergangh meer van den ander wenst.  De tijd die is doch kort die u hier is gegeven, 120  Wilt die in vriendschap met malkanderen beleven. 120    Wel dan gesegend paer, hier met beveel ick u 121    Des opper-Heeren schut, en segh u voort Adieu. 122    [23] Och dat ghy soo veel vreughds genoot als ick u wensche, 123    Geluckigh soud ghy zijn ver boven alle menschen, 125  Gelooft, gelooft het vry, ick wensch u soo veel vreughd,  Als aende blaeuwe lucht ghy Sterren tellen meught, 126    Dat Hemel, Aerd', en Hel, eer mengel deur malkander 127    Als dat uw liefd' in haet, u vreughd in druck verander. 128    Och dat ick by u moght gestadigh blyven staen! 129   130  Dan sou het na mijn wensch en na mijn wille gaen. 130    Hoe garen soud' ick al des Werelds vreughden laken 131    En in u schoon gesicht alleene my vermaken, 132    Maer vrolijcke Juffrou (hoe seer het my oock spijt)  Ick moet, ick moet van hier gedwongen door de tijd, 135  Ghy weet hoe my den Heer der Heeren heeft gesegend,  En wat my al gelucx tot heden is bejegend: 136    Ja dat (na mijn begrijp) geen landschap sou by mijn 137    In vruchten noch gewas, geleken mogen zijn, 138    Want dat laet d'opper-Heer soo overvloedigh groeijen, 140  Dat yder segghen sou, het suyvel hier te vloeijen, 140    Kaes, botter, honich, melck, dat vloyter allegaer,  Niet anders dan of dit 't land van beloften waer.  Mijn Grensen zijn voorsien met schanssen en met dijcken,  De vyand moet voor 't een, de zee voor 't ander wijcken. 145  Drye honderd dertich en vier Dorpen wel beboud, 145    Met Kercken braef voorsien mijn kleyne landschap houd, 146    Wat gheeft mijn land al op van paerden en van volen: 147    Wat schoone schapen siet men op mijn Heyden dolen.	117  aen uwe herten grenst: in uw harten woont.  120  beleven: doorbrengen.  121  beveel: beveel aan in.  122  voort: verder.  123  wensche: toewens.  126  meught: kunt.  127  mengel deur malkander: zich vermengen.  128  druck: verdriet.  129  gestadigh: altijd.  130  na: naar.  131  garen: gaarne.  132  u schoon gesicht: de schone aanblik van U; vermaken: verheugen.  136  wat gelucx: welk geluk.  137  begrijp: begrip.  138  geleken: vergeleken; sijn: worden.  140  het suyvel hier te vloeijen: dat het zuivel hier vloeit.  145  beboud: aangelegd.  146  kercken braef: flinke kerken; houd: bevat.  147  gheeft ... op: levert op; volen: veulens.
[p. 43]    t Gevogelt dat ick heb (hoewel ick het beny) 150  Spijst Holland niet alleen maer Engeland daer by.  'k Heb Veenen groot genoeg om Ne'erland gantsch te warmen  Daer toe heeft my de zee omcingeld met zijn armen. 152    Van Adel ben ick rijck, door wiens manhaftigheyd 153    Toe aen des Werelds end mijn eere word verbreyd, 155  Wat hooge scholen, en geleerde luy betreft,  Daer in den Heere my noch dagelijcx verheft,  Behoefd mijn heerlijckheyd geen Hartoghdom te wijcken, 157    Jae soud my by de braefst wel derven vergelijcken. 158    Mijn dienaers van Gods woord, die trecken eenen lijn, 160  En soecken in de vreed' en buyten twist te zijn,  Sy houden sich al stil, in 't midden vande baren, 161    Dus, moet ick het oock sien sorghvuldigh te bewaren, 162    Ja duysend dingen meer die ick moet gade slaen 163    Bedwingen my van hier op 't spoedighste te gaen. 164   165  Maer: als ick al vertreck, mijn sinnen en gedachten 165    Die sullen staegh op u en u welvaren achten, 166    Al word ghy somtijds van d' onwetende benijd,  Versteurd u daer niet in, het heeft een kleyne strijd, 168    Of sy u groot geluck beschempen en versmaden, 169   170  Het heeft niet veel om 't lijf, het kan u weynigh schaden,  Hoe hard de sachte zee komt op de Rotse slaen,  De Rots staet even stijf, en treckt het hem niet aen. 172    De Wijngaerd-ranck, die bloeyd veel hooger door 't besnoyen,  Hun tongh, dat nydigh mes, sal oock u lof doen groyen. 174   175  O, overbrave vrou, hier met beveel ick weer 175    U en u lieve man, den al-vermogen Heer.  Ick sweer u dat mijn gunst sal eeuwigh by u blyven  Soo langh den Hemel sal op syne polen dryven,  Den Olyphant sal eer gaen vliegen in de lucht, 180  't Onnosel schaep den Wolf eer dryven op de vlucht,	152  daer toe: bovendien; omcingeld: omringd, omsloten.  153  van: wat betreft.  157  wijcken: onderdoen voor.  158  soud: ik zou; braefst: edelste; derven: durven.  161  al: geheel.  162  dus: daarom; sorghvuldigh: angstvallig?; bewaren: toezicht houden op.  163  gade slaen: verzorgen.  164  bedwingen: dwingen; op 't spoedighste: zo snel mogelijk.  165  als ik al vertreck: ook al vertrek ik; sinnen: geest.  166  staegh: steeds; achten: letten.  168  versteurd u daer niet in: word daar niet boos over; het heeft een kleyne strijd: het betekent weinig.  169  beschempen: beschimpen; versmaden: smaden.  172  stijf: stevig; hem: zich.  174  nydigh mes: mes der afgunst.  175  overbrave: zeer edele; beveel: draag ... op aan.
[p. 44]    De visschen sullen eer sich nestelen inde boomen,  De vog'len vande lucht gaen swemmen inde stroomen,  De Maen sal eer by daegh, de Son by nachte staen,  Eer mijn getrouwe liefd tot uwaerts sal vergaen. 184   185  Wel dan, de groote God wil u voor druck bewaren, 185    En laten u met vreughd verslyten uwe jaren.	184  liefd tot uwaerts: liefde voor u.  185  wil: moge.