auteur: Joost van den Vondel
editeur: Leo Simons, C.R. de Klerk, B.H. Molkenboer, J. Prinsen J.Lzn, H.W.E. Moller en J.F.M. Sterck
bron:
J.F.M. Sterck, H.W.E. Moller, C.R. de Klerk, B.H. Molkenboer, J. Prinsen J.Lzn. en L. Simons (eds), De werken van Vondel. Eerste deel 1605-1620. De Maatschappij voor goede en goedkoope lectuur, Amsterdam 1927
verantwoording
inhoudsopgave
doorzoek de hele tekst
downloads
|
Regelnummers proza laten
vervallen | |
| | | |
65. Boer ende Muysken.*
1 Nero was wel geen boer, maer een Roomsch Keyser, doch had desen Boers aert ende 2 eyghenschap aen hem. Want als hij gelijck een droncken bout, ende gulzighe boer 3 door een onzinnigheyt zijn eyghen Palleys, met de Stadt Roomen in brandt had laten 4 steken, soo heeft hij alle die haer met de vlucht salveren wilden, weder te rugh ge- 5 dreven ende in't vier laten jaghen.
IN'T LEVEN NERONIS.
| | | |
LXV
Een ruyghe Droncken-bloet, die stonck van jopen bieren, 1
Den dagh van zijn geboort gewoonlijck was te vieren: 2
En rechten jaerlijcx toe een groote Bacchus feest, 3
Daer't al ter maeltijd quam wat vrolijck was van geest. 4
5
Voor't huys hij tot triumph een eycken vuyr deed blaecken, 5
Om al den heelen choor der slempers te vermaken. 6
Maer als eens bij gheval den Noordenwind op stack, 7
En d'opghestegen vlam sloegh in het rieten dack,
De kermis was ghesteurt, thuys branden lichter laghen, 9
10
De gasten vloden wech, verbaest en heel verslaghen.
Een Muysken om t'ontgaen die hongerighe vlam,
In't midden uyt den brand verbaest ghevloden quam.
Den Huys-heer zat van bier, en vol en dol beschoncken
Greep 'tMuysken by den steert, en werp het in de voncken: 14
15
En riep, O ontrou gast! waer hebbe ick oyt verschuld, 15
Dat ghij in onspoed mij zoo haest verlaten zult? 16
‘Die't Avonthuur toelacht geen vrunden en ontbreken,
‘Zoo lange als zijn planeet blijft een gheluckigh teecken: 18
‘Maer als Fortuyn den neck op't onverzienste wend,
20
‘Hem naulijcx eenen vrund van zoo veel vrunden kent.
|
*Regel 1-2 Nero: zie onder prent 30; Roomsch: Romeins; desen Boers aert: de aard van deze boer (dergelijke verbindingen in plaats van deses Boers aert, zoals 't middeleeuws: in desen keisers tiden: desen krijgt dan z'n vorm alsof't bij aert, tiden enz. hoorde); had.... aen hem: bezat; droncken bout: dronkelap ( bout in de betekenis van bol: dikke kop; ook dronkebol; mogelik is droncken bout 'n vertaling op goed geluk van 't Duitse Trunkenbold). - r. 3 door een onzinnigheyt: door 'n onzinnige daad. - r. 4 haer... salveren wilden: zich redden wilden. - r. 5 In't Leven Neronis: in ieder Leven van Nero te vinden (bijv. Suetonius, zie onder prent 1) Neronis: (Latijnse buigingsvorm) van Nero.
1ruyghe Droncken-bloet: ruwe dronkaard; jopen bieren: jopenbier (een uit Noord Duitsland afkomstige biersoort; in 't Vlaams nog jupen-bier; de betekenis van jopen is onzeker; mogelik = joep 't zelfde als hop).
2gewoonlijck was: was gewoon.
3rechten toe: rechtte aan; Bacchus feest: 'n grove drinkpartij; Bacchus, omdat deze de geregeld dronken god van de wijn was in de klassieke mythologie; groote... feest: feest was vroeger 'n de-woord, maar ook bij 'n onzijdig woord, staat dikwels groote met e.
5een eycken vuyr: 'n vuur van eikehout ( eycken: bijv. n.w.); blaecken: branden.
6al: voortdurend; choor: partij; choor was vroeger ook 'n de-woord.
9lichter laghen: in lichte laaie, in volle vlam ( laghe bijvorm van laaie: vlam).
14werp: wierp; ( werp: ouwere vorm van wierp).
15waer.... verschuld: waaraan heb ik 't ooit verdiend.
18planeet...: volgens de Ouden zou de stand van de planeet waaronder iemand geboren werd, invloed oefenen op z'n leven.
|
|
vorige