[Vierde boec. Van den monde.]

Dits die tafele vanden vierden boeke ende tractert vanden monde ende heeft in .20. capittelen. Ende ierst vander sceppenissen van den mont.

+Die mont es hol ende +binnen alomme verhuut. dewelke huut es vaste an die mage ende dat binnen. waerbi dat somwile so comt enege dinc ant palas van den mont dwelke doet den mensce spuwen. Ter holheiden vanden mont so comen .2. wegen vanden welken dient deen van swilgene. ende dander van ademene. dats den adem met in te halene ende uut te sendene. bi den welken dat de mensce sprect ende ademt ende es geformert van cartillagen. vanden welken deen es geheten met sulken lieden die cnop1) vander kelen ende dander es achterwert iegen dbeen vanden halscnocke. ende hee(f)t en genen name hebbende+ ende terde es geheten cunnele of deckinge2) ende dit es gevoucht metten gecnoese dat geheten es die cnop vander kele. Ende dits

+dat cunnele heet dat roert bi siins muskelen bi den welken alse de mensce sprect. so luuct die wech vander longenen ende ontdoe(t) den wech van den geswilge. dat geheten es ysopagus ol binnen op dende1). Want alse de mensce sprect

+ende eet. so gevallet onderwilen dat de spise daer in gaet. ende dan so moet hijt unthoesten bi crachte. Boven desen lede gaet of hanget die huuf. binnen den huve so siin gaten van den nese. dewelke huuf es boven dicke ende onder smal ende scarp. dwelke den luut +blouwet ende sceppenisse geeft comende uter longenen dore den roepere. Waerbi dat men vint lieden die spreken dore den nese bi naturen die en genen huuf en hebben. dore welken huuf die herssenen hem purgieren van harer overvloyentheden. ¶ In die holheit vanden monde so es gecoppelt die +tonge. dat een led es van vulten ende moru vleesch ende van adren meer dan bedarf andere leden. Ende si heeft in haer wortele. dats int begin ter kelen wert 2. fonteynen. in dwelke si vergadert haer speecsel dat die tonge verscht. dewelke tonge dient der spisen te +keerne onder die tanden alse de mensce cuwet. bi welken enen mensce toe comt smake. Ende si +snijt oec den luut die comt uten roepere ende formeret dwort. waerbi die dicke tongen hebben en spreken niet also claerlike haer word alse die hebben dunne tongen. ¶ Ende daer siin oec die tanden binnen. ende sulke siin diere hebben .32. .16. onder ende .16. boven. Ende sulke hebbender .28. .14. onder ende .14. boven. dewelke tanden siin van den geslachte vanden benen Ende si hebben beseffelijcheiden in maer dat en doen ander been niet. ¶ Ende buten den tanden so siin lippen. die sijn die doren vanden mont ende oec hulpe vander spraken. dat behoort al den mont. in welke vorseide dingen mogen comen vele ziecheiden ende in elc+ sonderlinge. van welken men hierna sal wisen van elker ziecheit sonderlinge .1. deel.