Etymologicvm Tevtonicae Lingvae: Sive Dictionarivm Tevtonico-Latinvm.
A
A
IN compositione priuatiua est particula, vtAmachtich,
Impotens: awijs, Amens, ανους
&c. Graecis quidem frequens, Latinis vero in hac significatione rara.
A.
Articulus olim vsitatus ante substantiuas voces, cuius loco
inoleuit een: angl. a. Adr. Iun.
A B
Abast, alabast.
Alabastrites, onyx, genus marmoris candidi. gal.
albastre: ital. & hisp. alabastro: angl. alabaster.
abasten busse.
Alabaster, alabastrus, alabastrum: vas ex alabastrite.
Abberdaen.
Asellus salitus. gal. abordean: angl. habberdyne.
Abd, abt.
Abbas, archimandrita, coenobiarcha, antistes. Abba
Hebraicè vel potius Syriacè, pater dicitur. ger. abt:
gal. abbé. ital. abate: hisp. abad: angl. abot.
Videre, curare, procurare, curae habere rem aliquam: curam rei
alicui impendere vel intendere: rationem habere alicuius rei: obseruare,
aduertere, conspicere rem aliquam: attentum esse, animum attendere: cauere,
cautionem adhibere.
achte, echte.
ger. sax. sic. Sententia Imperialis, proscriptio,
deliberatum iudicium, annotatio Rei absentis requirendi vt copiam
sui praestet intra annum ad se purgandum. In d'achte doen. Annotare,
notare exquirendum reum, proscribere, & hostem iudicare Romani Imperij.
Impotens animi, impos rationis, incontinens animi, qui appetitus
suos vincere non potest: proteruus, petulans, lasciuus, lasciuiens, ineptiens.
ael-witte, ael-wete.
Mulier insipiens, inscia, ignaua, inepta.
ael-wittigh, ael wetigh.
Insanus, insipiens.
Ael ding, ael-dinger, haeling. haeldingh.
fland. Haeres.
Aelke.
sax. sic. Graculus, monedula.
Aemis.
sicamb. Formica.
Aelmoesse, aelmisse.
Eleëmosyna, stips collatitia, pia benignitas: agape, es.
agapa, ae. ger almuse: gal. aulmosne: ang. almesse.
Aelmoesse, aelmisse.
sax. sicamb. vet.. j. brood-tailloor. Orbis,
discus, orbis crusti. Virgil. quadra patula. Virgil. orbis
mensarius, mensa. Virgil. Est antem proprie orbis cerealis, siue
mensa panitia, quae prandio & coena absolutis, pauperibus eleemosynae loco
dari solet à ditioribus.
aelmoessenier.
Praefectus eleemosynis, collector & distributor
eleëmosynarum, sacrae vel piae stipis erogator: vulgo
eleemosynarius.
Aelsene. j. elsene.
Subula.
Aembeld, aemboord,
&c.j. aen-beld, aen boord, &c.
Aen.
Ad. & Apud.
Aen-ademen, aen-aessemen.
Adspirare, adhalare.
Aen-baeren. j. aen-boorden.
Appellere.
Aen-bassen.
Allatrare.
Aen-beld.
vet. Effigies.
aen-beld.
Incus, acmon.
aen beldt stock.
Acmotheton: lignum in quo firmatur incus.
Aen-be steden. j. besteden.
Locare opus faciendum.
Aen-bergh.
Cliuus.
Aen-bidden.
Adorare.
Aen bieden.
Offerre.
Aen bijt.
vet. Esca.
aenbijt. j. in-bijt.
Ientaculum.
aen-bijten.
Admordere.
aen bijten in bijten.
Ientare.
Aenbilckt.
fland incus.
Aen-binden.
Alligare.
Aen-blasen.
Afflare, adspirare.
Aen-blick.
vet Aspectus, intuitus.
aen-blicken.
vet. Aspicere.
Aen-bold.
sax. fris sic.j. aen-beld. Incus.
Aen-boord, aem-boord.
zeland.j. calengieringhe naederschap.
aen boord trecken, ont-aen boorden.
zelandj. kalengieren, vernaerderen. Retrahere
emptionem iure proximitatis
Conducere, pretio vtendum accipere, mercede alicuius operam
emere.
aen-nemen eenich werck.
Redimere, condicere opus, suscipere opus certo pretio faciendum,
accipere pretium pro re aliqua facienda: recipere in se opus stata pecuniae
summa, locare alicui operam suam.
aen-nemen knechten oft crijghs-volck.
Scribere, conscribere exercitum, contrahere copias, colligere
milites, cogere exercitum, milites conquirere, centuriare, cogere copias,
facere agmen.
ingenium sine indolem patris referre, sequi: respondere
moribus patris.
aerdigh.
Ingeniosus, solers, argutus, venustus, elegans.
aerdigheyd.
Venustas, elegantia, genius, gratia, lepos.
aerdighlijck.
Ingeniose, venustè, eleganter, affabrè,
lepidè.
aerdsoen.
Indoles, natura.
Aerde, eerde.
Terra, tellus, humus, solum: arida, apud Eccles. sic dicta,
quòd aretur. teste Ioanne Bocatio. Artham, id est, terram
matrem, veteres Germani coluerunt. Iust. Lips.
aerde.
fland. gand. Forum. Koren aerde.flandr.j. koren-merckt. Forum frumentarium.
aerd-aecker.
holl.j, aerd-not. Bulbocastanum.
aerd-appel. j. verckens-brood.
Cyclaminus, rapum terrae.
aerd-besie.
Fragum, morum in herbis humi repentibus nascens.
aerd-beuinghe.
Terrae motus, terrae quassatio.
aerd-bodem.
Solum: & Orbis terrarum.
aerd-kuyl.
Hypogeum, locus subterraneus.
aerd-muys.
Mus agrestis, nitedula, mus subterraneus.
aerd-not.
Bulbocastanum.
aerd-rijck.
Tellus, terra.
aerd-roock.
Fumus terrae, fumaria.
aerd-slanghe.
Chersydrus.
aerd-steen.
Later non probè coctus.
aerd-spinne.
Stellio. vulgo tarantula.
aerd-vochtigh.
Vliginosus.
aerd-veyle.
Hedera.
aerd-veylen-torschen.
Corymbi.
aerd-worm.
Intestinum terrae, lumbricus, vermis terrestris.
aerde-werck.
Vas fictile, figlinum, luteum, testaceum, samium, aretinum,
tuscum.
aerden.
Terreus.
aerden kruycke.
Serea.
aerden pot.
Poculum fictile, figlinum, luteum.
aerdtsch.
Terrenus, terreus.
aerdtissie. j. hegdisse.
Lacerta.
Aere. j. ere, nere.
Area, pauimentum.
Aeren, eren, eeren.
Aes, aeris. gal. erain.
aeren-werck, eren-werck.
Aeramentum, aerificium, opus aereum, vasa aerea, aenea,
ahenea.
aere-pot, ere-pot.
Aeneum poculum, olla aenea, aerea.
Aere van coren.
Spica.
aeren-angel.
Arista.
aeren-vlieme.
Arista.
aerene, erene.
Aruum, ager aruus.
Aeren, eeren, eren, errien.
Arare, exarare, inarare, colere agrum, terram vertere aratro,
proscindere aruum, exercere campos, terra moliri,
αρουν.
Aerpel, erpel.
fland. Anas mas.
Aers, eers.
Anus, podex, αρχος.
aers-billen.
Nates, clunes.
aers-bleyne.
Marisca, ficus, tuberculum in ano.
aers-darm, schijt-darm.
Intestinum rectum, longanon.
aers-darm, eynde, lijf.
Anus, sedes.
aers-gat.
Podex, circulus ani, foramen posticum, sedes.
aers-kerf. j. aers-gat.
Podex.
aers-kiele. j. broeck-kiele.
aers-voet.
Mergulus. auis teut. dicta à podibus pedici adiunctis,
πυροσκελις.
aers-wisch.
Spongia tergendo podici. vulgo anitergium.
aers-wormken.
Ascaris.
aerselen, aerselinghen, erselen.
Retrogredi, retrocedere, tergiuersari, repedare, remeare, cessim
ire, iter retro vertere, q. d. culum versus ire. ita quoque gal.
reculer.
aerssel. maend.
vet. flan. October. sic dictus, quòd annus tunc
precipuè retrogrediatur.
Fugere, annis cedere. af-gaende wijn. Vinum fugiens,
exolescens, dubium, in vitium inclinans, quod aetati cedit, nec diutiùs
seruari potest, aetatem non ferens.
af gaende man.
Vir defectae senectutis, exactae aetatis, defectus senio.