auteur: Joost van den Vondel
editeur: Leo Simons, C.R. de Klerk, J. Prinsen J.Lzn, H.W.E. Moller, B.H. Molkenboer, J.F.M. Sterck, L.C. Michels, C.G.N. de Vooys, C.C. van de Graft, J.D. Meerwaldt en A.A. Verdenius
bron:
J.F.M. Sterck, H.W.E. Moller, C.G.N. de Vooys, C.R. de Klerk, B.H. Molkenboer, J. Prinsen J.Lzn., L. Simons, C.C. van de Graft, L.C. Michels, J.D. Meerwaldt en A.A. Verdenius (eds), De werken van Vondel. Tiende deel 1663-1674. De Maatschappij voor goede en goedkoope lectuur, Amsterdam 1937
verantwoording
inhoudsopgave
doorzoek de hele tekst
downloads

|
|
| |
| | | |
Lofzang Der geestelijke Maeghden.aant.*
Op de wijze, Het daeget uit den oosten.
Laet ons de weerelt haeten,
En 's weerelts slaverny, 2
En kiezen van dry staeten 3
Den besten staet van dry,
5
Den staet van 't maeghdeleven,
Dit 's geen gebodt van boven,
Maer 's Heilants wijzen raet, 8
Een raet met recht te loven,
10
Al lijt de maeght veel smaet
By traegh verlichte blinden
Wy willen hierom 't huwen
Niet lastren en versmaên,
15
Noch 't echtbedt leeren schuwen.
Wie trout heeft wel gedaen. 16
Wie 't weereltsdom wil bouwen 17
Wy moeten in 't hanteeren
Elk naer zijn deught waerdeeren, 21
Gout, zilver, tin, en stael.
Het gout blijft hooghst in waerde
| | | |
Aendachtigh zit voor Godt, 26
Kiest, wijzer dan haer zuster,
Ter goeder tijt verkoren, 29
De weereltsche, beslommert 31
Met huiszorgh zich bekommert:
Godts dienstmaeght is belaên
35
Naer 's bruidegoms behaegen
Zoo wint het kuisch onthouden 37
Der maeghden d'eerste kroon,
Veel hooger dan getrouden
Gelijk de maeght en moeder
Van hart en zin besneên, 44
45
Dien kruisbergh op te streven,
Aertsenglen, die Godt kennen,
50
De ziel verknocht aen 't vleisch,
Bezwaerlijk Godts beveelen
Voltrekken naer den eisch.
Wie flaeu en stukwijs stryen 53
| | | |
55
Dit eischt geen' mensch ten halve, 55
Maer ziel en lichaem heel.
Dan bloeienze, en verjeughden, 61
En winnen daeghlijx aen 62
In oefeninge en deughden,
De weerelt, zoo vergangkbaer, 67
Den leenheer naulijx geeft
Een' appel, al t'ondankbaer:
70
De maeght, die zuiver leeft, 70
Schenkt wortel, boom, en bladen,
Zy schenkt hem boom, en enten, 73
75
De hooftsom, en de renten,
En, om het al te vatten, 77
Die d'enge poort indringen
80
Treên rijk in armoe voor, 80
Dus leiden d'ouden 't spoor, 82
Van maeghden nagetreden, 83
| | | |
85
De maeghden zijn Godts kerken, 85
Zy offren al haer werken,
Van aertsche zorgh bevrijt,
Den bruigom, daerze aen hangen,
Tot hem stijght van beneden
Naer 't hemelsch englekoor
Gelijkze klaerder lichten,
In waerde van dien staet,
Zoo moetenze ook meer stichten,
Of 't geeft haer scha geen voordeel
Te bros en wispeltuurigh 103
Is weereltsch schijngeluk:
105
Dees bruiloft juicht geduurigh,
Getroost in noot en druk,
En hoopt op 's hemels feesten
Daer zet de heer der heeren
110
De bruit om hoogh te prijk,
Op dat hy haer magh eeren
In 't eeuwighduurend rijk,
En kroonen zijn getrouwe,
|
*Van ? - Volgens de tekst van de uitgave in plano (Unger no. 764).
2's weerelts slaverny: slaaf te zijn van de wereld.
3dry staeten: nl. van maagd, echtgenote en moeder.
11-12Bij degenen die niet tot dat hogere inzicht gekomen zijn en het huwelik de voorkeur geven.
17Wie wil meewerken tot vermeerdering van het mensengeslacht.
21zijn deught: zijn goede eigenschappen.
25geruster: met meer vertrouwen.
26Aendachtigh: vroom; Godt: Jezus, op bezoek bij Maria en Martha.
29Ter goeder tijt: tot haar welzijn.
31beslommert: vol bezigheden of zorgen ( Ned. Wdb. II, 2040).
36Zich te draegen: zich te gedragen.
37het onthouden: de onthouding.
44besneên: ingetogen, zedig (van besnijden: intomen, beteugelen; Ned. Wdb. II, 2064).
53stukwijs: gedeeltelik, met halve kracht.
54Schaers bedyen: hun zal het zelden voorspoedig gaan.
55Dit slaat terug op vs. 44-48.
61verjeughden: verjongen.
67vergangkbaer: vergankelik.
73enten: loten; zie over deze (aan Stalpaert ontleende?) beeldspraak Vondelkroniek 1937, nr. 3, blz. 41.
77het al: alles (nl. waar het op aan komt).
78schatten: wereldse rijkdom.
80rijk in armoe: rijk, ondanks hun armoede.
82Zo hebben vroegere geslachten het voorbeeld gegeven.
85Zinspeling op I Corinth. 3; 16, 17.
103bros: broos (in oorsprong hetzelfde woord).
108geesten: engelen en heiligen.
|
|